W naszym kraju dorastamy w cieniu mitycznego, cz\u0119sto opresyjnego archetypu Matki Polki. <\/strong>To figura wznios\u0142a, ale wymagaj\u0105ca ca\u0142kowitego po\u015bwi\u0119cenia w\u0142asnej osoby. Znoszenia trud\u00f3w z milcz\u0105cym u\u015bmiechem i perfekcji, kt\u00f3ra okazuje si\u0119 po prostu niemo\u017cliwa do osi\u0105gni\u0119cia. Zastanawiaj\u0105c si\u0119, jakie ksi\u0105\u017cki warto przeczyta\u0107 w ci\u0105\u017cy, cz\u0119sto trafiamy na pozycje, kt\u00f3re ten archetyp jedynie pudruj\u0105 na r\u00f3\u017cowo. Serwuj\u0105 nam wizj\u0119 macierzy\u0144stwa jako nieko\u0144cz\u0105cego si\u0119 pasma u\u015bmiech\u00f3w bobasa w czystym, be\u017cowym pokoiku. A przecie\u017c ci\u0105\u017ca to nie pastelowa poczekalnia. To czas pot\u0119\u017cnej transformacji; wymagaj\u0105cy solidnego przygotowania i dbania o siebie \u2013 r\u00f3wnie\u017c mentalnie.<\/strong><\/p>\n W morzu porad podszytych strachem lub protekcjonalnym tonem znalezienie w\u0142asnej drogi graniczy z cudem. Dlatego ksi\u0105\u017cki, kt\u00f3re tu znajdziecie, to pozycje, kt\u00f3re zapraszaj\u0105 do refleksji. Stawiaj\u0105 na Twoj\u0105 autonomi\u0119, szanuj\u0105 Twoje cia\u0142o i umys\u0142<\/strong>. To literatura, kt\u00f3ra traktuje czytelniczk\u0119 jak partnerk\u0119 do rozmowy, a nie przechowalni\u0119 na noworodka. Sprawd\u017a, po co naprawd\u0119 warto si\u0119gn\u0105\u0107, by ten czas uczyni\u0107 \u015bwiadomym, spokojnym i, co najwa\u017cniejsze, Twoim w\u0142asnym.<\/p>\n Zastanawiaj\u0105c si\u0119, jakie ksi\u0105\u017cki czyta\u0107 w ci\u0105\u017cy, cz\u0119sto odruchowo si\u0119gasz po smartfon. Wujek Google i fora internetowe kusz\u0105 natychmiastowymi odpowiedziami. Niestety, wirtualne grupy wsparcia szybko potrafi\u0105 przeistoczy\u0107 si\u0119 w aren\u0119 licytacji<\/strong> na najgorsze scenariusze porodowe. Z kolei pseudomedyczne porady z cyklu \u201emoja ciotka tak robi\u0142a i \u017cyje\u201d mieszaj\u0105 si\u0119 z rzeteln\u0105 wiedz\u0105 w spos\u00f3b niebezpieczny dla Ciebie i Twojego dziecka.<\/p>\n Niestety, czas oczekiwania na dziecko r\u00f3wnie\u017c pad\u0142 ofiar\u0105<\/strong> kultu doskona\u0142o\u015bci<\/strong>. Widzimy influencerki, kt\u00f3re w dziewi\u0105tym miesi\u0105cu ci\u0105\u017cy wygl\u0105daj\u0105, jakby w\u0142a\u015bnie zesz\u0142y z wybiegu. A trzy dni po porodzie prezentuj\u0105 p\u0142aski brzuch na tle nieskazitelnie czystej kuchni. Ten dysonans poznawczy mi\u0119dzy tym, co widzimy na ekranie, a tym, co czujemy w ciele (zgaga, opuchlizna, burze hormonalne), rodzi ogromn\u0105 frustracj\u0119.<\/strong><\/p>\n Dlatego w\u0142a\u015bnie kluczowa jest selekcja \u017ar\u00f3de\u0142<\/strong>. Wyj\u015bcie z ba\u0144ki przera\u017caj\u0105cych anegdot i toksycznej pozytywno\u015bci to pierwszy krok do zbudowania w\u0142asnego poczucia bezpiecze\u0144stwa. Ksi\u0105\u017cka ma t\u0119 przewag\u0119 nad TikTokiem, \u017ce wymaga od nas zatrzymania. Wymusza wej\u015bcie w tryb g\u0142\u0119bokiego czytania, kt\u00f3re samo w sobie obni\u017ca poziom kortyzolu \u2013 hormonu stresu, kt\u00f3rego w ci\u0105\u017cy i tak masz w nadmiarze. Dobrze napisana literatura z dziedziny oko\u0142oporodowej i psychologicznej staje si\u0119 Twoim buforem ochronnym. Oddziela ci\u0119 od ha\u0142asu \u015bwiata zewn\u0119trznego i pozwala ws\u0142ucha\u0107 si\u0119 w g\u0142os najwa\u017cniejszy ze wszystkich \u2013 Tw\u00f3j w\u0142asny, podszyty rodz\u0105c\u0105 si\u0119 intuicj\u0105.<\/strong><\/p>\n Zjawisko znane potocznie jako „ci\u0105\u017cowy m\u00f3zg” (ang. pregnancy brain<\/em>)<\/strong> bywa w popkulturze powodem do \u017cart\u00f3w z roztargnienia i zapominania, gdzie od\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 klucze. Jednak badania neurologiczne (np. przeprowadzone przez zesp\u00f3\u0142 dr Elseline Hoekzema) rzucaj\u0105 na ten temat zupe\u0142nie nowe, szersze \u015bwiat\u0142o. Okazuje si\u0119, \u017ce w ci\u0105\u017cy faktycznie dochodzi do redukcji istoty szarej, ale wcale nie oznacza to, \u017ce stajemy si\u0119 mniej bystre! Te zmiany dotycz\u0105 obszar\u00f3w m\u00f3zgu zwi\u0105zanych z zachowaniem spo\u0142ecznym. Tw\u00f3j m\u00f3zg dos\u0142ownie przebudowuje si\u0119, aby zoptymalizowa\u0107 si\u0119 pod k\u0105tem empatii, odczytywania potrzeb niemowl\u0119cia i tworzenia wi\u0119zi.<\/strong><\/p>\n Ta neurologiczna rewolucja sprawia, \u017ce zmieniaj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c nasze potrzeby intelektualne. Klasyczny syndrom wicia gniazda rzadko ogranicza si\u0119 dzi\u015b do kompulsywnego kupowania \u015bpioszk\u00f3w i uk\u0142adania ich wed\u0142ug koloru. Wsp\u00f3\u0142czesne wicie gniazda to w r\u00f3wnej mierze szykowanie bezpiecznej przestrzeni mentalnej<\/strong>. Pragniemy gromadzi\u0107 wiedz\u0119, kt\u00f3ra da nam poczucie sprawczo\u015bci. Chcemy pozna\u0107 mechanizmy prawne w szpitalach, chcemy zrozumie\u0107 zasady laktacji bez mitologizowania. Chcemy wreszcie przygotowa\u0107 si\u0119 na to, co nast\u0105pi po porodzie.<\/p>\n Wybieraj\u0105c ksi\u0105\u017cki, kt\u00f3re warto przeczyta\u0107 w ci\u0105\u017cy, musimy pami\u0119ta\u0107 o tym niezwyk\u0142ym stanie naszego uk\u0142adu nerwowego. Jeste\u015bmy w tym czasie niezwykle plastyczne, ch\u0142onne, ale i wra\u017cliwe na nadu\u017cycia.<\/strong> Dlatego w poni\u017cszym zestawieniu nie u\u015bwiadczysz pozycji strasz\u0105cych, cynicznych czy opartych na archaicznych paradygmatach w stylu „nie no\u015b, bo przyzwyczaisz”. Postawi\u0142am na literatur\u0119 wspieraj\u0105c\u0105, upodmiotawiaj\u0105c\u0105 i zwyczajnie ludzk\u0105.<\/strong> To literacki odpowiednik douli \u2013 cichy, kompetentny towarzysz, kt\u00f3ry nie ocenia. Oto pi\u0119\u0107 ksi\u0105\u017cek z zupe\u0142nie r\u00f3\u017cnych obszar\u00f3w: od psychologii wi\u0119zi, przez fizyczno\u015b\u0107 i medycyn\u0119, po kondycj\u0119 psychiczn\u0105 matek i od\u017cywianie.<\/strong><\/p>\n Agnieszka Stein, ceniona polska psycholo\u017cka, prze\u0142o\u017cy\u0142a zasady koncepcji Attachment Parenting<\/em><\/strong> (stworzonej pierwotnie przez ameryka\u0144skiego pediatr\u0119 Williama Searsa) na polski j\u0119zyk i polskie realnia. W naszym kr\u0119gu kulturowym przez dekady pokutowa\u0142 model wychowania oparty na dystansie, tresurze i przys\u0142owiu \u201edzieci i ryby g\u0142osu nie maj\u0105\u201d. Ta ksi\u0105\u017cka promuje metod\u0119 zgo\u0142a inn\u0105 \u2013 opart\u0105 na szacunku i czu\u0142o\u015bci.<\/strong><\/p>\n Autorka uczy nas, \u017ce zachowanie dziecka \u2013 nawet to najbardziej frustruj\u0105ce \u2013 nie jest wymierzon\u0105 w nas manipulacj\u0105<\/strong>, o co cz\u0119sto oskar\u017caj\u0105 niemowl\u0119ta starsze pokolenia. To po prostu spos\u00f3b komunikacji niedojrza\u0142ego uk\u0142adu nerwowego, kt\u00f3ry do przetrwania i regulacji potrzebuje fizycznej i emocjonalnej blisko\u015bci.<\/p>\n Czytaj\u0105c t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119 w ci\u0105\u017cy dajesz sobie najwspanialszy prezent \u2013 czas na refleksj\u0119 i by\u0107 mo\u017ce na dekonstrukcj\u0119 w\u0142asnych przekona\u0144 na temat relacji w\u0142adzy mi\u0119dzy doros\u0142ym a dzieckiem. Stein demaskuje szkodliwe mity na temat rzekomego „psucia” dziecka noszeniem na r\u0119kach czy spaniem w jednym \u0142\u00f3\u017cku. Pokazuje, \u017ce odpowiadanie na potrzeby ma\u0142ego cz\u0142owieka to budowanie solidnych fundament\u00f3w neurobiologicznych pod jego przysz\u0142\u0105 niezale\u017cno\u015b\u0107.<\/strong><\/p>\n Warto jednak zauwa\u017cy\u0107 pewn\u0105 pu\u0142apk\u0119, w kt\u00f3r\u0105 wpadaj\u0105 niekiedy m\u0142ode matki zafascynowane tym nurtem. Rodzicielstwo blisko\u015bci bywa b\u0142\u0119dnie interpretowane jako zatracenie siebie i ignorowanie w\u0142asnych granic w imi\u0119 zaspokajania ka\u017cdej potrzeby malucha.<\/strong> Stein bardzo wyra\u017anie przed tym przestrzega, podkre\u015blaj\u0105c, \u017ce blisko\u015b\u0107 dotyczy relacji dw\u00f3ch podmiot\u00f3w. Matka, kt\u00f3ra z ignorowania w\u0142asnych potrzeb czyni cnot\u0119, szybko stanie si\u0119 matk\u0105 wyczerpan\u0105 i sfrustrowan\u0105. To ksi\u0105\u017cka o odzyskiwaniu instynktu, o zaufaniu do natury i o tym, \u017ce mi\u0142o\u015bci nie da si\u0119 przedawkowa\u0107.<\/strong><\/p>\n Zmiany zachodz\u0105ce w organizmie ci\u0119\u017carnej przypominaj\u0105 niekiedy scenariusz filmu science fiction<\/strong>. Przesuwa si\u0119 \u015brodek ci\u0119\u017cko\u015bci, a narz\u0105dy wewn\u0119trzne zmieniaj\u0105 swoje po\u0142o\u017cenie, robi\u0105c miejsce dla rosn\u0105cej macicy. Kr\u0119gos\u0142up wygina si\u0119 w nowych kierunkach, a wi\u0119zad\u0142a rozlu\u017aniaj\u0105 si\u0119, przygotowuj\u0105c miednic\u0119 do porodu. Nasze w\u0142asne cia\u0142o staje si\u0119 nagle nowym, fascynuj\u0105cym, ale cz\u0119sto te\u017c obola\u0142ym terytorium. Dlatego w\u0142a\u015bnie tak wa\u017cna jest w czasie ci\u0105\u017cy odpowiednia aktywno\u015b\u0107 fizyczna.<\/strong><\/p>\n Autorzy \u2013 do\u015bwiadczeni nauczyciele i terapeuci \u2013 doskonale wiedz\u0105, \u017ce ci\u0105\u017ca to nie czas na bicie \u017cyciowych rekord\u00f3w wydolno\u015bciowych. Joga, kt\u00f3r\u0105 proponuj\u0105, to narz\u0119dzie ugruntowania, samoregulacji i ws\u0142uchiwania si\u0119 w potrzeby swojego cia\u0142a<\/strong>. To podr\u0119cznik napisany z ogromn\u0105 pokor\u0105 wobec cudownych i wymagaj\u0105cych proces\u00f3w fizjologicznych.<\/p>\n Ksi\u0105\u017cka jest bardzo m\u0105drze i czytelnie skonstruowana. Przeprowadza czytelniczk\u0119 przez poszczeg\u00f3lne trymestry, uwzgl\u0119dniaj\u0105c specyfik\u0119 ka\u017cdego z nich<\/strong>. W pierwszym, gdy cia\u0142o domaga si\u0119 g\u0142\u00f3wnie odpoczynku, joga skupia si\u0119 na \u0142agodnym oddechu i technikach relaksacyjnych. W kolejnych miesi\u0105cach, gdy pojawiaj\u0105 si\u0119 dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe ze strony kr\u0119gos\u0142upa lub obrz\u0119ki, autorzy serwuj\u0105 konkretne, bezpieczne sekwencje. Ich zadaniem jest przynie\u015b\u0107 fizyczn\u0105 ulg\u0119, otworzy\u0107 klatk\u0119 piersiow\u0105 i przygotowa\u0107 mi\u0119\u015bnie dna miednicy. Szczeg\u00f3lnie cenny jest rozdzia\u0142 o po\u0142ogu \u2013 okresie, kt\u00f3ry w literaturze bywa cz\u0119sto pomijany. A przecie\u017c to czas intensywnej regeneracji i powolnego zrastania si\u0119 na nowo \u2013 \u00a0zar\u00f3wno fizycznie, jak i emocjonalnie.<\/p>\n Nie musisz by\u0107 do\u015bwiadczon\u0105 jogink\u0105, by z tej ksi\u0105\u017cki skorzysta\u0107<\/strong>. Nie musisz nawet posiada\u0107 markowej maty z nadrukiem mandali. Autorzy zwracaj\u0105 uwag\u0119 na techniki oddechowe, kt\u00f3re w pierwszej fazie porodu potrafi\u0105 by\u0107 pot\u0119\u017cnym sprzymierze\u0144cem.<\/strong> Pokazuj\u0105, w jaki spos\u00f3b miednica wsp\u00f3\u0142pracuje z oddechem i jak poprzez \u015bwiadom\u0105 prac\u0119 z cia\u0142em mo\u017cemy obni\u017cy\u0107 napi\u0119cie. To ksi\u0105\u017cka \u0142agodna i wspieraj\u0105ca. Stanowi doskona\u0142\u0105 przeciwwag\u0119 dla ch\u0142odnego, medycznego spojrzenia na ci\u0119\u017carne cia\u0142o, zapraszaj\u0105c do traktowania go z czu\u0142o\u015bci\u0105, szacunkiem i uwag\u0105.<\/p>\n Oczekiwanie dziecka nierozerwalnie wi\u0105\u017ce si\u0119 z gwa\u0142townym zanurzeniem w medyczny labirynt Minotaura<\/strong>. Czekaj\u0105 Ci\u0119 dziesi\u0105tki bada\u0144, wizyt, konsultacji, a ostatecznie \u2013 spotkanie z systemem szpitalnym podczas samego porodu. GinekoLOGICZNIE<\/em> to tw\u00f3j intelektualny miecz i tarcza na t\u0119 okoliczno\u015b\u0107.<\/p>\n Medycyna przez stulecia by\u0142a dziedzin\u0105 wysoce zmaskulinizowan\u0105, w kt\u00f3rej pacjentka redukowana by\u0142a do roli biernego obiektu zabieg\u00f3w. Cho\u0107 wiele si\u0119 zmienia na lepsze, wci\u0105\u017c zdarzaj\u0105 si\u0119 przypadki arogancji, naruszania granic czy tzw. medical gaslighting<\/em>-u. <\/strong>To zjawisko polega na bagatelizowaniu objaw\u00f3w zg\u0142aszanych przez pacjentk\u0119 („taka pani uroda”, „w ci\u0105\u017cy musi bole\u0107”, „prosz\u0119 nie histeryzowa\u0107”). Autorka wkracza w to wszystko ze \u015bwietnym pi\u00f3rem, pok\u0142adami merytorycznych informacji i \u017cyczliwym podej\u015bciem.<\/p>\n Ta ksi\u0105\u017cka to rzetelne i przyjazne kobietom kompendium wiedzy o anatomii, fizjologii i prawach pacjentki<\/strong>. Autorka odczarowuje terminy medyczne, wyja\u015bnia zawi\u0142o\u015bci wynik\u00f3w bada\u0144, a przede wszystkim uczy asertywno\u015bci. Radzi, jak rozmawia\u0107 z lekarzem lub po\u0142o\u017cn\u0105 i o co mamy prawo pyta\u0107 (o wszystko!). Pokazuje, jak egzekwowa\u0107 poszanowanie naszej intymno\u015bci i godno\u015bci na fotelu ginekologicznym czy \u0142\u00f3\u017cku porodowym. Dowiesz si\u0119, jak wygl\u0105da kwestia \u015bwiadomej zgody na zabiegi<\/strong>, w tym naci\u0119cia krocza i zak\u0142adania szw\u00f3w.<\/p>\n Zamiast straszy\u0107 i tworzy\u0107 aur\u0119 zagro\u017cenia, Aga Szu\u015bcik buduje most porozumienia mi\u0119dzy pacjentk\u0105 a personelem medycznym<\/strong>. Pokazuje, \u017ce wsp\u00f3\u0142czesna opieka medyczna mo\u017ce i powinna opiera\u0107 si\u0119 na partnerstwie. Czytanie tej ksi\u0105\u017cki w ci\u0105\u017cy dodaje niewiarygodnej wr\u0119cz si\u0142y. Ksi\u0105\u017cka pomaga prze\u0142ama\u0107 wstyd, odczarowuje „te sprawy” (bo tak cz\u0119sto infantylizujemy rozmowy o w\u0142asnej fizjologii). Gor\u0105co polecam j\u0105 na sam pocz\u0105tek ci\u0105\u017cowej drogi \u2013 pomo\u017ce Ci wybra\u0107 odpowiedniego lekarza prowadz\u0105cego i wy\u0142apa\u0107 pierwsze znaki ostrzegawcze u tych, z kt\u00f3rymi absolutnie nie powinna\u015b wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107.<\/p>\n By\u0107 mo\u017ce zastanawiasz si\u0119, co w zestawieniu ksi\u0105\u017cek dla kobiet w ci\u0105\u017cy robi pozycja o wypaleniu rodzicielskim. Przecie\u017c dziecko jeszcze si\u0119 nie urodzi\u0142o, dopiero wybierasz kocyki! Nie ma jednak lepszego momentu na lektur\u0119 tej ksi\u0105\u017cki ni\u017c czas przed nadej\u015bciem potomka. Profilaktyka to s\u0142owo-klucz<\/strong>. Zrozumienie mechanizm\u00f3w, kt\u00f3re prowadz\u0105 do psychicznego wyczerpania, zanim si\u0119 w nich na dobre ugrz\u0119\u017anie, jest jak dobra polisa ubezpieczeniowa.<\/p>\n Sylwia W\u0142odarska uderza w samo serce wsp\u00f3\u0142czesnych problem\u00f3w m\u0142odych rodzic\u00f3w. Zjawisko wypalenia rodzicielskiego to realny, zdefiniowany klinicznie syndrom.<\/strong> Charakteryzuje si\u0119 si\u0119 obezw\u0142adniaj\u0105cym zm\u0119czeniem, emocjonalnym dystansowaniem si\u0119 od dziecka i poczuciem niekompetencji. Autorka zdejmuje z tego zjawiska kulturowy woal wstydu. Konsekwentnie pokazuje, \u017ce wypalenie nie dotyka rodzic\u00f3w wyrodnych czy pozbawionych mi\u0142o\u015bci<\/strong>, ale najcz\u0119\u015bciej, paradoksalnie, tych najbardziej zaanga\u017cowanych. Pozbawionych wsparcia systemowego i tzw. wioski, bez kt\u00f3rej \u2013 jak mawia stare afryka\u0144skie przys\u0142owie \u2013 nie da si\u0119 wychowa\u0107 dziecka.<\/p>\n Czytanie tej pozycji jeszcze w ci\u0105\u017cy to forma szczepionki.<\/strong> Ksi\u0105\u017cka zdejmuje nam z nosa r\u00f3\u017cowe okulary, ale nie zak\u0142ada czarnych \u2013 raczej uczy patrze\u0107 przez pryzmat fakt\u00f3w naukowych i empatii. Pozwala od razu, ju\u017c na etapie kompletowania wyprawki, uwzgl\u0119dni\u0107 w niej… sam\u0105 siebie i swoje zasoby. W\u0142odarska analizuje czynniki ryzyka: presj\u0119 spo\u0142eczn\u0105, brak r\u00f3wnowagi mi\u0119dzy \u017cyciem zawodowym a prywatnym, zacieranie si\u0119 granic i mit matki-ofiary. Przekonuje, \u017ce o odpoczynek i zaspokajanie w\u0142asnych potrzeb nale\u017cy bezwzgl\u0119dnie walczy\u0107, poniewa\u017c z pustego dzbanka nikomu nie nalejesz. Nawet w\u0142asnemu, ukochanemu dziecku.<\/strong><\/p>\n Z tego tytu\u0142u p\u0142ynie moc ukojenia i konkretnych, \u017cyciowych instrukcji<\/strong>. To drogowskaz pokazuj\u0105cy, jak rozmawia\u0107 z partnerem o podziale obowi\u0105zk\u00f3w, zanim padniecie ze zm\u0119czenia nad p\u0142acz\u0105cym niemowlakiem. Jak budowa\u0107 ow\u0105 „wiosk\u0119 wsparcia” na miar\u0119 XXI wieku, jak komunikowa\u0107 granice nadgorliwym te\u015bciowym i jak radzi\u0107 sobie z wewn\u0119trznym krytykiem.<\/p>\n Kultura \u017cywieniowa kobiet w ci\u0105\u017cy opiera si\u0119 w Polsce na skrajno\u015bciach. Od archaicznego przekonania, \u017ce „teraz musisz je\u015b\u0107 za dwoje”, po ortoreksj\u0119 i przera\u017cenie, \u017ce sam zapach niedozwolonego posi\u0142ku sprowadzi na p\u0142\u00f3d katastrof\u0119<\/strong>. Je\u015bli dodamy do tego decyzj\u0119 o prowadzeniu ci\u0105\u017cy na diecie wegetaria\u0144skiej lub wega\u0144skiej, poziom niepokoju w gabinetach medycznych i podczas rodzinnych rozm\u00f3w szybuje w kosmos.<\/p>\n Zacznijmy od wa\u017cnego faktu. Zgodnie z oficjalnym stanowiskiem \u015awiatowej Organizacji Zdrowia (WHO), odpowiednio zaplanowane diety wegetaria\u0144skie lub wega\u0144skie, s\u0105 zdrowe i bezpieczne na wszystkich etapach \u017cycia cyklu ludzkiego \u2013 \u00a0wliczaj\u0105c w to ci\u0105\u017c\u0119 i okres laktacji.<\/strong> Problem tkwi dopiero w m\u0105drym rozpisaniu takiej diety. Mama na ro\u015blinach<\/em> to przewodnik, kt\u00f3ry to planowanie czyni nie tylko wykonalnym, ale te\u017c pysznym i bezstresowym.<\/p>\n Ksi\u0105\u017cka jest perfekcyjnym balansem mi\u0119dzy rzeteln\u0105, merytoryczn\u0105 baz\u0105, a estetyczn\u0105, apetyczn\u0105 i pragmatyczn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 kulinarn\u0105. Autorka dok\u0142adnie t\u0142umaczy, na jakie mikrosk\u0142adniki i witaminy musimy po\u0142o\u017cy\u0107 nacisk w kolejnych etapach ci\u0105\u017cy<\/strong>. T\u0142umaczy przyswajalno\u015b\u0107 \u017celaza oraz tajemnice kwasu foliowego, witaminy B12, magnezu, wapnia, kwas\u00f3w omega-3 i choliny, czyli budulca uk\u0142adu nerwowego dziecka. To wszystko podane jest tak przyst\u0119pnie, \u017ce wch\u0142aniasz wiedz\u0119 z zakresu biochemii bez wysi\u0142ku.<\/p>\n Rozdzia\u0142y z przepisami s\u0105 skrojone pod kobiet\u0119 w ci\u0105\u017cy \u2013 a wi\u0119c kogo\u015b, kto cz\u0119sto cierpi na brak energii, kogo odrzuca od pewnych zapach\u00f3w<\/strong>. Kto nie ma si\u0142y ani czasu na wielogodzinne stanie przy kuchennym blacie, by preparowa\u0107 trufle z rzadkich alg (cho\u0107 to brzmi intryguj\u0105co). Znajdziemy tu zar\u00f3wno przepisy ratunkowe na dni, gdy jedyne, co jeste\u015b w stanie przyswoi\u0107, to md\u0142e w\u0119glowodany, jak i fantastyczne bomby od\u017cywcze na chwile nag\u0142ego przyp\u0142ywu si\u0142. <\/strong>Przepisy wspieraj\u0105ce laktacj\u0119 to z kolei ma\u0142e dzie\u0142a sztuki. U\u0142atwiaj\u0105 logistyk\u0119 w po\u0142ogu, gdy prosta, ciep\u0142a zupa potrafi przywr\u00f3ci\u0107 wiar\u0119 w ludzko\u015b\u0107. Co wa\u017cne, to nie jest ksi\u0105\u017cka wy\u0142\u0105cznie dla ro\u015blino\u017cerc\u00f3w<\/strong>. \u015amia\u0142o polecam j\u0105 absolutnie ka\u017cdej kobiecie, kt\u00f3ra chce urozmaici\u0107 swoj\u0105 diet\u0119; w\u0142\u0105czy\u0107 wi\u0119cej warto\u015bciowych i kolorowych posi\u0142k\u00f3w. Przy okazji \u2013 nauczy\u0107 si\u0119 patrze\u0107 na jedzenie nie przez pryzmat kalorii, ale jako na od\u017cywcze, czu\u0142e paliwo dla siebie i rosn\u0105cego w niej \u017cycia.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Od pastelowych mit\u00f3w po solidn\u0105 dawk\u0119 rzetelnej wiedzy i czu\u0142ego wsparcia. Oto Tw\u00f3j osobisty przewodnik po literaturze, kt\u00f3ra wskazuje drog\u0119 w czasie, gdy Twoje cia\u0142o i \u017cycie dokonuj\u0105 najpi\u0119kniejszej przemiany. Matka Polka 2.0 Kiedy na te\u015bcie ci\u0105\u017cowym pojawiaj\u0105 si\u0119 dwie kreski, \u015bwiat na u\u0142amek sekundy…<\/p>\n","protected":false},"author":24,"featured_media":14781,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[96],"tags":[],"yoast_head":"\nStan b\u0142ogos\u0142awiony czy stan chaosu?<\/h3>\n
M\u00f3zg w ci\u0105\u017cy<\/h3>\n
1.\u00a0\u00a0\u00a0 Rodzicielstwo blisko\u015bci \u2013 Agnieszka Stein, Wydawnictwo Mamania<\/h3>\n
![\"Jakie](\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/697944684c898.jpeg?resize=192%2C300&ssl=1\")
<\/a>2.\u00a0\u00a0\u00a0 Joga w ci\u0105\u017cy i po\u0142ogu \u2013 Ola Uruszczak, Agnieszka Wielob\u00f3b, Maciej Wielob\u00f3b, Wydawnictwo Sensus<\/h3>\n
![\"Jakie](\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/6808c533db4c1.jpeg?resize=210%2C300&ssl=1\")
<\/a>3.\u00a0\u00a0\u00a0 GinekoLOGICZNIE. Poradnik napisany przez pacjentk\u0119, sprawdzony przez lekarki, lekarzy i nie tylko \u2013 Aga Szu\u015bcik, Wydawnictwo Sensus<\/h3>\n
![\"Jakie](\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/6808c1c93446e.jpeg?resize=210%2C300&ssl=1\")
<\/a>4.\u00a0\u00a0\u00a0 Wypalenie rodzicielskie. Od zm\u0119czenia, zw\u0105tpienia i zniech\u0119cenia do si\u0142y, rado\u015bci i poczucia sensu \u2013 Sylwia W\u0142odarska,\u00a0 Wydawnictwo Mamania<\/h3>\n
![\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/695d94e4aa48b.jpeg?resize=205%2C300&ssl=1\")
<\/a>5.\u00a0\u00a0\u00a0 Mama na ro\u015blinach. Dieta wegetaria\u0144ska i wega\u0144ska dla kobiet w ci\u0105\u017cy i mam karmi\u0105cych piersi\u0105 \u2013 Asja Michnicka, Wydawnictwo Buchmann<\/h3>\n
![\"Jakie](\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/61f9bc73348ff.jpeg?resize=204%2C300&ssl=1\")
<\/a>