{"id":15522,"date":"2026-11-10T09:50:35","date_gmt":"2026-11-10T08:50:35","guid":{"rendered":"https:\/\/woblink.com\/blog\/?p=15522"},"modified":"2026-11-10T09:53:00","modified_gmt":"2026-11-10T08:53:00","slug":"lalka-boleslawa-prusa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/","title":{"rendered":"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice?"},"content":{"rendered":"<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_89 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-white ez-toc-container-direction\">\n<div class=\"ez-toc-title-container\">\n<p class=\"ez-toc-title\" style=\"cursor:inherit\">Spis Tre\u015bci<\/p>\n<span class=\"ez-toc-title-toggle\"><\/span><\/div>\n<nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#o-tym-jak-xix-wieczna-panorama-warszawy-zamienila-sie-w-dramat-psychologiczny\" >O tym, jak XIX-wieczna panorama Warszawy zamieni\u0142a si\u0119 w dramat psychologiczny.<\/a><ul class='ez-toc-list-level-3' ><li class='ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#po-co-ekranizowac-lalke-w-xxi-wieku\" >Po co ekranizowa\u0107 Lalk\u0119 w XXI wieku?<\/a><\/li><\/ul><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#lalka-%e2%80%93-serial-a-ksiazka\" >Lalka \u2013 serial a ksi\u0105\u017cka<\/a><ul class='ez-toc-list-level-3' ><li class='ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#panorama-czy-kameralny-dramat\" >Panorama czy kameralny dramat?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#wokulski-i-lecka\" >Wokulski i \u0141\u0119cka<\/a><\/li><\/ul><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#nie-czytalesas-oryginalu-lub-bylo-to-dawno-temu-w-klasie-zamow-kopie-lalki-prusa-w-ksiegarni-internetowej-woblink\" >Nie czyta\u0142e\u015b\/a\u015b orygina\u0142u lub by\u0142o to dawno temu w klasie? Zam\u00f3w kopi\u0119 Lalki Prusa w ksi\u0119garni internetowej Woblink!<\/a><ul class='ez-toc-list-level-3' ><li class='ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-7\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#izabela-salonowa-lalka-czy-emancypantka\" >Izabela: salonowa lalka czy emancypantka?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-8\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#wokulski-tytan-pracy-czy-prototyp-stalkera\" >Wokulski: tytan pracy czy prototyp stalkera?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-9\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#rzecki-pamietnik-i-drugie-zycie\" >Rzecki: pami\u0119tnik i drugie \u017cycie<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-10\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#kryminalna-intryga-i-zmiana-gatunku\" >Kryminalna intryga i zmiana gatunku<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-11\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#final-mistyfikacja-i-niedopowiedzenie\" >Fina\u0142: mistyfikacja i niedopowiedzenie<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-3'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-12\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#dlaczego-warto-wrocic-do-ksiazki\" >Dlaczego warto wr\u00f3ci\u0107 do ksi\u0105\u017cki?<\/a><\/li><\/ul><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"o-tym-jak-xix-wieczna-panorama-warszawy-zamienila-sie-w-dramat-psychologiczny\"><\/span><b>O tym, jak XIX-wieczna panorama Warszawy zamieni\u0142a si\u0119 w dramat psychologiczny.<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p><!--more--><\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"po-co-ekranizowac-lalke-w-xxi-wieku\"><\/span><b>Po co ekranizowa\u0107 <\/b><b><i>Lalk\u0119<\/i><\/b><b> w XXI wieku?<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Pomys\u0142 ekranizacji powie\u015bci, kt\u00f3r\u0105 wszyscy pami\u0119tamy z listy lektur, m\u00f3g\u0142 brzmie\u0107 ryzykownie. A jednak \u2013 wystarczy\u0142o zdj\u0105\u0107 z <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Lalki<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> zakurzony p\u0142aszcz szkolnego przymusu, by zacz\u0119\u0142a przemawia\u0107 do wsp\u00f3\u0142czesnego widza. <\/span><b>Proza Prusa potrafi zaskoczy\u0107 swoj\u0105 aktualno\u015bci\u0105. <\/b><span style=\"font-weight: 400;\">To opowie\u015b\u0107 o podzia\u0142ach klasowych, pieni\u0105dzach i o tym, co ludzie potrafi\u0105 zrobi\u0107 z mi\u0142o\u015bci\u0105, gdy zamienia si\u0119 ona w obsesj\u0119.<\/span><\/p>\n<p><b>Serial <\/b><b><i>Lalka<\/i><\/b><b> zadebiutowa\u0142 na Netfliksie 16 wrze\u015bnia 2026 roku i liczy sze\u015b\u0107 odcink\u00f3w<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Za re\u017cyseri\u0119 odpowiada Pawe\u0142 Ma\u015blona (<\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Kos<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">, Atak <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">paniki<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">). Scenariusz napisa\u0142a Jagoda Dutkiewicz z Paw\u0142em Demirskim (znanym niegdy\u015b ze Starego Teatru w Krakowie). <\/span><b>W rolach g\u0142\u00f3wnych wyst\u0105pili Tomasz Schuchardt jako Stanis\u0142aw Wokulski, Sandra Drzymalska jako Izabela \u0141\u0119cka i Dariusz Chojnacki jako Ignacy Rzecki<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Obok nich zagrali: Jacek Braciak jako Tomasz \u0141\u0119cki, Magdalena Cielecka jako Kazimiera W\u0105sowska, Piotr Adamczyk jako baron Krzeszowski, Piotr Pacek jako Starski i Maria Kania jako Marianna.<\/span><\/p>\n<p><b>Serial<\/b><b><i> Lalka<\/i><\/b><b> Ma\u015blony to adaptacja, nie ekranizacja.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Autonomiczna wypowied\u017a artystyczna re\u017cysera, kt\u00f3ra wchodzi w dialog z powie\u015bci\u0105, zamiast j\u0105 fotografowa\u0107 \u2013 i w\u0142a\u015bnie dlatego podzieli\u0142a odbiorc\u00f3w. Recenzenci potrafi\u0105 obok siebie pisa\u0107, \u017ce to \u201eprzewrotna reinterpretacja klasyki\u201d i \u017ce \u201eto nie do ko\u0144ca Lalka\u201d. <\/span><b>Jedni widz\u0105 w niej brawurowy rozrachunek z romantycznym kanonem, inni \u2013 profanacj\u0119<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Orygina\u0142 wytrzymuje podobne starcia od stu trzydziestu kilku lat, wi\u0119c tym bardziej warto przyjrze\u0107 si\u0119, czym r\u00f3\u017cni si\u0119 serial <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Lalka<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> od ksi\u0105\u017cki Prusa.<\/span><\/p>\n<p><b>Kluczowa r\u00f3\u017cnica nie zaczyna si\u0119 bowiem od konkretnych w\u0105tk\u00f3w. Zaczyna si\u0119 od samego pomys\u0142u na opowie\u015b\u0107.<\/b><\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"lalka-%e2%80%93-serial-a-ksiazka\"><\/span><b><i>Lalka<\/i><\/b><b> \u2013 serial a ksi\u0105\u017cka<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"panorama-czy-kameralny-dramat\"><\/span><b>Panorama czy kameralny dramat?<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Boles\u0142aw Prus publikowa\u0142 <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Lalk\u0119<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> odcinkami na \u0142amach <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Kuriera Codziennego<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> w latach 1887\u20131889; w formie ksi\u0105\u017cki powie\u015b\u0107 ukaza\u0142a si\u0119 w 1890 roku. <\/span><b>Prus wskazywa\u0142 p\u00f3\u017aniej w listach, \u017ce tytu\u0142 \u201e<\/b><b><i>Trzy pokolenia<\/i><\/b><b>\u201d lepiej obja\u015bnia\u0142by zamys\u0142 powie\u015bci<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 i wiele m\u00f3wi to o skali przedsi\u0119wzi\u0119cia. Rzecki mia\u0142 reprezentowa\u0107 pokolenie romantycznych idealist\u00f3w, Wokulski \u2013 formacj\u0119 przej\u015bciow\u0105, a Ochocki \u2013 nowych idealist\u00f3w zwr\u00f3conych ku nauce. <\/span><b>Chodzi\u0142o przedstawienie ca\u0142ego spo\u0142ecze\u0144stwa ziem polskich pod zaborami:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> arystokracj\u0119 zje\u017cd\u017caj\u0105c\u0105 do Warszawy z maj\u0105tk\u00f3w, rosn\u0105ce mieszcza\u0144stwo, \u017cydowskich kupc\u00f3w, robotnik\u00f3w, n\u0119dzarzy z Powi\u015bla.<\/span><\/p>\n<h4><b>Serial skraca dystans do minimum<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Producent sam opisuje <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Lalk\u0119<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> jako dramat kostiumowy, w kt\u00f3rym \u201eironia i groteska spotykaj\u0105 si\u0119 z humorem, tajemnic\u0105 i melodramatycznym napi\u0119ciem\u201d. I to jest uczciwy opis; <\/span><b>zamiast panoramicznej diagnozy spo\u0142ecznej otrzymujemy intensywny, kameralny dramat jednostek<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Praca organiczna, kwestia \u017cydowska, spory pozytywist\u00f3w z romantykami, fascynacje nauk\u0105 \u2013 wszystko to schodzi na drugi plan albo znika ca\u0142kiem, ust\u0119puj\u0105c miejsca <\/span><b>relacjom opartym na w\u0142adzy, pieni\u0105dzach i t\u0142umionym po\u017c\u0105daniu.\u00a0\u00a0<\/b><\/h4>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Wida\u0107 to wyra\u017anie nawet w samych pieni\u0105dzach. <\/span><b>U Prusa fortuna Wokulskiego powstaje w wyniku konkretnych, drobiazgowo opisanych operacji<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">: dostaw dla armii rosyjskiej czy handlu tkaninami. W powie\u015bci wracaj\u0105cy z Bu\u0142garii Wokulski m\u00f3wi Rzeckiemu, \u017ce przywi\u00f3z\u0142 250 tysi\u0119cy rubli, w znacznej cz\u0119\u015bci w z\u0142ocie. Serial upraszcza ten rachunek do jednej liczby \u2013 300 tysi\u0119cy \u2013 a kupca anga\u017cuje dodatkowo w interesy naftowe, rozwijane w serialu w osobny w\u0105tek biznesowy. <\/span><b>Pieni\u0105dz przestaje by\u0107 motorem budowania nowoczesnego kraju, a staje si\u0119 g\u0142\u00f3wnie walut\u0105 w grze o status i w\u0142adz\u0119 nad drugim cz\u0142owiekiem.<\/b><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">W powie\u015bci powracaj\u0105cy Wokulski zastaje Rzeckiego w jego skromnym pokoiku za sklepem; stary subiekt gra na gitarze, \u015bpiewa i pocz\u0105tkowo w og\u00f3le nie poznaje przyjaciela. <\/span><b>W serialu Rzecki wraz z zam\u00f3wionymi muzykami wita Wokulskiego na dworcu,<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> a rozmow\u0119 o interesach przeniesiono do eleganckiej restauracji. Ten sam bohater, ta sama rozmowa \u2013 ale zupe\u0142nie inny \u015bwiat.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Ta transformacja ma oczywi\u015bcie swoje uzasadnienie. Wsp\u00f3\u0142czesny widz szybciej zaanga\u017cuje si\u0119 w wyrazisty konflikt dw\u00f3ch osobowo\u015bci ni\u017c w rozwa\u017cania o pracy u podstaw. <\/span><b>Znika panorama epoki, ale w zamian zyskujemy bohater\u00f3w widzianych pod mikroskopem<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Obie wizje maj\u0105 swoj\u0105 cen\u0119 \u2013 i obie warto zna\u0107.<\/span><\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"wokulski-i-lecka\"><\/span><b>Wokulski i \u0141\u0119cka<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p><b>Relacja Wokulskiego i Izabeli przez dekady t\u0142oczona by\u0142a w szkolne schematy<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. On \u2013 tragiczny romantyk w garniturze pozytywisty. Ona \u2013 bezduszna, salonowa damulka. <\/span><b>Zar\u00f3wno powie\u015b\u0107 Prusa, jak i serial <\/b><b><i>Lalka<\/i><\/b><b> maj\u0105 tak naprawd\u0119 ma\u0142o z t\u0105 interpretacj\u0105 wsp\u00f3lnego.<\/b><\/p>\n<p><b>U Prusa mi\u0142o\u015b\u0107 do Izabeli (a raczej \u2013 o Izabeli) jest zjawiskiem niejednoznacznym<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Z jednej strony wyrasta z romantycznej natury, z drugiej \u2013 popycha kupca do pot\u0119\u017cnych dzia\u0142a\u0144 biznesowych. Wokulski to cz\u0142owiek rozdarty wewn\u0119trznie; powstaniec, zes\u0142aniec, zachwycony nauk\u0105 i technik\u0105, wspieraj\u0105cy badania Ochockiego. <\/span><b>Jego maj\u0105tek s\u0142u\u017cy nie tylko imponowaniu salonom<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Wokulski wyci\u0105ga z n\u0119dzy Mariann\u0119 i daje prac\u0119 stolarzowi W\u0119gie\u0142kowi. Pomaga dr\u00f3\u017cnikowi Wysockiemu, my\u015bli o przebudowie Powi\u015bla i nowych zak\u0142adach przemys\u0142owych. <\/span><b>Obsesja na punkcie \u0141\u0119ckiej jest tragiczna w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce niszczy spo\u0142eczny potencja\u0142 bohatera.<\/b><\/p>\n<h4><b>Serial obdarza bohatera r\u00f3wnie mocnym zapa\u0142em, ale zupe\u0142nie inaczej ukierunkowanym<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Tomasz Schuchardt gra Wokulskiego pow\u015bci\u0105gliwego, skupionego, pozornie opanowanego. Jednak jego kupiec <\/span><b>myli potrzeb\u0119 bezpiecze\u0144stwa i kontroli z mi\u0142o\u015bci\u0105, a w Izabeli widzi przede wszystkim obietnic\u0119 \u017cycia, o kt\u00f3rym marzy.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Sam Demirski t\u0142umaczy\u0142 to tak: \u201eOn jest uwik\u0142any w swoj\u0105 nami\u0119tno\u015b\u0107, aspiracje i swoje marzenia. [\u2026] <\/span><b>Chce, \u017ceby pokochano nie jego, lecz to, co osi\u0105gn\u0105\u0142<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">\u201d. W ekranowej wersji zwi\u0105zek Wokulskiego z Izabel\u0105 bywa gr\u0105, prowokacj\u0105 i zataczaniem si\u0119 wzd\u0142u\u017c kraw\u0119dzi. Zamiast poetyckich westchnie\u0144 obserwujemy walk\u0119 dw\u00f3ch silnych osobowo\u015bci i nacisk na przepa\u015b\u0107 klasow\u0105.\u00a0\u00a0<\/span><\/h4>\n<p><b>Jeszcze g\u0142\u0119bszej przemianie ulega sama Izabela. W powie\u015bci jest jedynie produktem swojego \u015brodowiska.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Dziedziczk\u0105 wychowan\u0105 w luksusach, dla kt\u00f3rej praca i pieni\u0105dze to poj\u0119cia abstrakcyjne, a ma\u0142\u017ce\u0144stwo to transakcja maj\u0105ca utrzyma\u0107 pozycj\u0119 spo\u0142eczn\u0105. Jej jedynymi atutami s\u0105 uroda i rodowe nazwisko; gdy ojciec popada w ruin\u0119, nie potrafi nawet wyobrazi\u0107 sobie zmiany stylu \u017cycia. <\/span><b>Prus nie zrobi\u0142 z niej jednak potwora. Daje jej estetyczn\u0105 wra\u017cliwo\u015b\u0107, chwilowe zrywy szlachetno\u015bci<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 ale i ch\u0142odn\u0105, klasow\u0105 pogard\u0119 wobec kupca, kt\u00f3ry w jej oczach zawsze b\u0119dzie pachnie\u0107 myd\u0142em i galanteri\u0105.<\/span><\/p>\n<p><b>Serialowa Izabela to zupe\u0142nie inna kobieta<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. \u201eW ksi\u0105\u017cce Izabela jest do\u015b\u0107 statyczna. Chcieli\u015bmy j\u0105 poruszy\u0107, da\u0107 jej w\u0142asny cel i w\u0142asn\u0105 drog\u0119. W pewnym sensie jest lustrem dla Wokulskiego\u201d \u2013 t\u0142umaczy\u0142 Demirski. <\/span><b>Bohaterka Drzymalskiej interesuje si\u0119 emancypacj\u0105, marzy o publikowaniu tekst\u00f3w, a w jej \u017cyciu pojawia si\u0119 Eliza Orzeszkowa<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 posta\u0107 historyczna, kt\u00f3rej na kartach powie\u015bci nie znajdziemy. Tw\u00f3rcy nie robi\u0105 jednak z Izabeli bohaterki bez skazy. Serialowa \u0141\u0119cka potrafi by\u0107 manipuluj\u0105ca, a <\/span><b>uczucie Wokulskiego wykorzystuje pragmatycznie; zna swoje ograniczenia jako kobieta w spo\u0142ecze\u0144stwie i robi, co mo\u017ce.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Ma w\u0142asny plan na \u017cycie \u2013 i to plan, za kt\u00f3ry wsp\u00f3\u0142czesny widz potrafi j\u0105 mimo wszystko zwyczajnie polubi\u0107.<\/span><\/p>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"nie-czytalesas-oryginalu-lub-bylo-to-dawno-temu-w-klasie-zamow-kopie-lalki-prusa-w-ksiegarni-internetowej-woblink\"><\/span><b>Nie czyta\u0142e\u015b\/a\u015b orygina\u0142u lub by\u0142o to dawno temu w klasie? <\/b><b>Zam\u00f3w kopi\u0119 Lalki Prusa w ksi\u0119garni internetowej Woblink!<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<figure id=\"attachment_15523\" aria-describedby=\"caption-attachment-15523\" style=\"width: 214px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/woblink.com\/ebook\/lalka-boleslaw-prus-13621u\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-15523 size-medium\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/668fbdd3e24cb-1.jpeg?resize=214%2C300&#038;ssl=1\" alt=\"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice? Ok\u0142adka ebooka Lalka\" width=\"214\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/668fbdd3e24cb-1.jpeg?resize=214%2C300&amp;ssl=1 214w, https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/668fbdd3e24cb-1.jpeg?w=570&amp;ssl=1 570w\" sizes=\"(max-width: 214px) 100vw, 214px\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-15523\" class=\"wp-caption-text\"><center><strong>Znajd\u017a <a href=\"https:\/\/woblink.com\/ebook\/lalka-boleslaw-prus-13621u\"> ebooka Lalka <\/a> na Woblink.com<\/strong><\/center><\/figcaption><\/figure>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"izabela-salonowa-lalka-czy-emancypantka\"><\/span><b>Izabela: salonowa lalka czy emancypantka?<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p><b>Powie\u015bciowa Izabela reprezentuje \u015bwiat, kt\u00f3ry powoli obumiera<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">, cho\u0107 wci\u0105\u017c zachowuje pozory \u015bwietno\u015bci. Jej \u017cycie to koncerty, spacery po \u0141azienkach, podr\u00f3\u017ce do w\u00f3d i salonowe intrygi. <\/span><b>Gdy rodzina popada w d\u0142ugi, jej jedynym ratunkiem staje si\u0119 maria\u017c z bogatym kupcem.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Wokulski jest dla niej kim\u015b na kszta\u0142t ducha, kt\u00f3ry pojawia si\u0119 po to, by wykupi\u0107 jej d\u0142ugi i ratowa\u0107 rodzinny maj\u0105tek. Ka\u017cdy jego gest stawia j\u0105 w <\/span><b>pozycji d\u0142u\u017cniczki<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. W powie\u015bci Izabela pozostaje do ko\u0144ca wierna logice swojej klasy: jej tragizm polega na niezdolno\u015bci do zobaczenia w Wokulskim cz\u0142owieka, a nie tylko deski ratunku.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Serialowa ods\u0142ona tej postaci to radykalna rewizja. <\/span><b>Izabela dostaje od scenarzyst\u00f3w co\u015b, czego powie\u015bciowa \u0141\u0119cka nie mia\u0142a: w\u0142asne ambicje zawodowe i wol\u0119 walki o swoje miejsce w \u015bwiecie zdominowanym przez m\u0119\u017cczyzn<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Chce pisa\u0107 artyku\u0142y, kr\u0119ci si\u0119 wok\u00f3\u0142 redakcji <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Bluszcza<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">, poznaje Orzeszkow\u0105. Patrzy na zwi\u0105zek z Wokulskim z pragmatyzmem kobiety, kt\u00f3ra wie, \u017ce na gie\u0142dzie ma\u0142\u017ce\u0144skiej ma do zaoferowania g\u0142\u00f3wnie nazwisko.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Zderzenie tych dw\u00f3ch wersji jest o tyle ciekawe, \u017ce <\/span><b>u Prusa w\u0105tek feministyczny rzeczywi\u015bcie istnieje \u2013 tyle \u017ce mi\u0119dzy wierszami.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Autor sam napisa\u0142 przecie\u017c <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Emancypantki<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">; pokazywa\u0142, jak feudalne wychowanie kaleczy kobiet\u0119 i czyni j\u0105 niezdoln\u0105 do samodzielnego \u017cycia. <\/span><b>Serial wyci\u0105ga ten w\u0105tek na \u015bwiat\u0142o dzienne i zadaje pytanie: co by by\u0142o, gdyby Izabela jednak chcia\u0142a czego\u015b wi\u0119cej?<\/b><\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"wokulski-tytan-pracy-czy-prototyp-stalkera\"><\/span><b>Wokulski: tytan pracy czy prototyp stalkera?<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p><b>Powie\u015bciowy Wokulski<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> pozostaje jednym z najwspanialszych portret\u00f3w psychologicznych w polskiej literaturze w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce jest pe\u0142en sprzeczno\u015bci. <\/span><b>Z jednej strony reprezentuje dziedzictwo romantyzmu<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">: powstanie, zes\u0142anie, obsesyjna mi\u0142o\u015b\u0107. <\/span><b>Z drugiej strony \u2013 tytan pracy i pragmatyk<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> zachwycony nauk\u0105 i technik\u0105, snuj\u0105cy plany industrialnej modernizacji kraju.<\/span><\/p>\n<p><b>Serialowy Wokulski traci sporo poetyckiej melancholii, zyskuj\u0105c w zamian mroczniejszy charakter<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Nie ogranicza si\u0119 do dyskretnego wspierania finansowego \u0141\u0119ckich: otwarcie kupuje ich kamienic\u0119, inwestuje w naft\u0119, gra o konia Krzeszowskiego w karty i podarowuje go ojcu Izabeli. <\/span><b>Jego zabiegi wok\u00f3\u0142 Izabeli cz\u0119\u015bciej wygl\u0105daj\u0105 jak skalkulowana operacja ni\u017c jak romantyczne westchnienia<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 i serial \u015bwiadomie prowokuje widza pytaniem: <\/span><b>czy to mi\u0142o\u015b\u0107, czy osaczanie?<\/b><\/p>\n<p><b>Ksi\u0105\u017cka zaznacza ten w\u0105tek znacznie mocniej ni\u017c mo\u017cna si\u0119 spodziewa\u0107 po wspomnieniach ze szko\u0142y.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> W ksi\u0105\u017cce Prusa znajdziemy ca\u0142\u0105 melancholi\u0119 Wokulskiego: nocne spacery po Warszawie, chwile zw\u0105tpienia nad Sekwan\u0105, rozmowy o metalu l\u017cejszym od powietrza. <\/span><b>Wokulski to serce, kt\u00f3re rozbi\u0142o si\u0119 o ciasne, prowincjonalne \u015brodowisko niezdolne dorosn\u0105\u0107 do jego wizji<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Prus wiedzia\u0142 zreszt\u0105, jakim mrokiem potrafi ko\u0144czy\u0107 si\u0119 <\/span><b>po\u017c\u0105danie mylone z mi\u0142o\u015bci\u0105<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Testament, o kt\u00f3rym Rzecki dowiaduje si\u0119 od Szumana, rzuca w powie\u015bci wyra\u017any cie\u0144 my\u015bli samob\u00f3jczych bohatera. <\/span><b>Prus po prostu pisa\u0142 o tym ciszej.<\/b><\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"rzecki-pamietnik-i-drugie-zycie\"><\/span><b>Rzecki: pami\u0119tnik i drugie \u017cycie<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Pami\u0119tnik starego subiekta to drugi, r\u00f3wnoleg\u0142y pion konstrukcyjny powie\u015bci. <\/span><b>Ignacy Rzecki<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 wychowany w kulcie Napoleona, uczestnik w\u0119gierskiej Wiosny Lud\u00f3w \u2013 <\/span><b>jest ostatnim stra\u017cnikiem dawnych warto\u015bci<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">: honoru, lojalnej przyja\u017ani, wiary w powr\u00f3t idea\u0142\u00f3w. \u017byje w ma\u0142ym pokoiku za sklepem; rozmawia z psem, gra na gitarze, a <\/span><b>ca\u0142\u0105 energi\u0119 wk\u0142ada w prowadzenie interesu i czuwanie nad losem ukochanego Stasia.<\/b><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Prus ko\u0144czy jego histori\u0119 w przejmuj\u0105cy spos\u00f3b. Sklep przechodzi w r\u0119ce Szlangbaum\u00f3w, Wokulski znika; \u015bwiat, kt\u00f3ry Rzecki zna\u0142, rozpada si\u0119 na jego oczach. <\/span><b>Stary subiekt umiera samotnie w swoim pokoju, a nad jego cia\u0142em doktor Szuman wypowiada s\u0142ynne s\u0142owa: \u201eOstatni to romantyk\u2026\u201d.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> W kieszeni zmar\u0142ego Ochocki znajduje list od W\u0119gie\u0142ka z wypisanymi s\u0142owami <\/span><b>\u201e<\/b><b><i>Non omnis moriar<\/i><\/b><b>\u201d \u2013 \u201enie wszystek umr\u0119\u201d <\/b><span style=\"font-weight: 400;\">\u2013 napisanymi pierwotnie na d\u0119bowym krzy\u017cu, kt\u00f3ry stolarz postawi\u0142 w ruinach zas\u0142awskiego zamku. S\u0142owa te powracaj\u0105 w ostatniej scenie powie\u015bci i nadaj\u0105 jej zako\u0144czeniu dodatkowe znaczenie. <\/span><b>Mo\u017ce chodzi o zamek, mo\u017ce o Wokulskiego, mo\u017ce o ca\u0142y umieraj\u0105cy \u015bwiat idea\u0142\u00f3w?<\/b><\/p>\n<p><b>Serial ofiaruje Rzeckiemu drugie \u017cycie. Zamiast samotnej \u015bmierci jest romans z Mariann\u0105<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 dziewczyn\u0105, kt\u00f3r\u0105 Wokulski w powie\u015bci wyci\u0105ga z prostytucji, a kt\u00f3ra w serialu zostaje jego s\u0142u\u017c\u0105c\u0105. Po wyje\u017adzie Wokulskiego i Izabeli Rzecki zostaje z kochank\u0105 i wsp\u00f3lnie prowadz\u0105 sklep. Z elegijnej stylizacji pami\u0119tnika zostaje za to mniej: <\/span><b>serial ogranicza rol\u0119 Rzeckiego jako kronikarza epoki, a w nagrod\u0119 daje mu drug\u0105 m\u0142odo\u015b\u0107.<\/b><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Jest jednak jeden w\u0105tek, przy kt\u00f3rym fani powie\u015bci mog\u0105 wyba\u0142uszy\u0107 oczy. <\/span><b>W serialu Marianna m\u015bci si\u0119 na Kazimierzu Starskim i zabija go <\/b><span style=\"font-weight: 400;\">na oczach Wokulskiego, Rzeckiego i Izabeli. U Prusa jest podobnie, cho\u0107 bez krwi; Starski by\u0142 pierwszym m\u0119\u017cczyzn\u0105, kt\u00f3ry skrzywdzi\u0142 Mariann\u0119, W\u0119gie\u0142ek chce si\u0119 z nim rozprawi\u0107, ale do zab\u00f3jstwa nie dochodzi. <\/span><b>Serial oddaje t\u0119 zemst\u0119 w r\u0119ce samej bohaterki \u2013 i to ona, nie W\u0119gie\u0142ek, doprowadza wreszcie do konfrontacji ze swoim oprawc\u0105.<\/b><\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"kryminalna-intryga-i-zmiana-gatunku\"><\/span><b>Kryminalna intryga i zmiana gatunku<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Najbardziej zauwa\u017calna r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy ksi\u0105\u017ck\u0105 a serialem le\u017cy jednak w konwencji. <\/span><b>Prus pisa\u0142 powie\u015b\u0107 realistyczn\u0105<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">, w kt\u00f3rej napi\u0119cie buduj\u0105 rozmowy w salonach, transakcje gie\u0142dowe, licytacje i dyskretne wymiany spojrze\u0144 w teatrze. <\/span><b>Serial wprowadza w\u0105tki, kt\u00f3rych u Prusa nie ma wcale<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">: po\u017car maszyn kupionych przez \u0141\u0119ckiego i Krzeszowskiego, dochodzenie w tej sprawie, rodzinne tajemnice, mistyfikacje i znacznie wi\u0119cej przemocy. Recenzenci opisywali efekt jako <\/span><b>mieszank\u0119 kostiumowego dramatu, czarnej komedii, thrillera i krymina\u0142u.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Tw\u00f3rcy celowo luzuj\u0105 historyczny gorset; bohaterowie m\u00f3wi\u0105 wsp\u00f3\u0142czesnym j\u0119zykiem, przeklinaj\u0105, otwarcie rozmawiaj\u0105 o seksie. <\/span><b>W jednym z kadr\u00f3w Wokulski i Rzecki&#8230; za\u017cywaj\u0105 narkotyki.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> To wszystko to sceny, kt\u00f3rych w powie\u015bci nie znajdziemy.<\/span><\/p>\n<p><b>Zmienia si\u0119 te\u017c baron Krzeszowski<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. W powie\u015bci to pieniacz i hazardzista; z\u0142o\u015bliwy, ale wpasowany w normy swojej klasy. Jego konflikt z Wokulskim ma fina\u0142 na wy\u015bcigach po zwyci\u0119stwie klaczy Su\u0142tanki i ko\u0144czy si\u0119 pojedynkiem. <\/span><b>W serialu baron grany przez Piotra Adamczyka jest postaci\u0105 znacznie bardziej wpl\u0105tan\u0105 w intrygi<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Wsp\u00f3\u0142finansuje maszyny \u0141\u0119ckiego, gra z Wokulskim o konia, a jego starcia z kupcem zyskuj\u0105 charakter bezwzgl\u0119dnej walki, w kt\u00f3rej wszystkie chwyty s\u0105 dozwolone.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Ta gatunkowa zmiana ma oczywi\u015bcie swoj\u0105 cen\u0119. Z ekranu znika prusowska filozofia post\u0119pu, rozwa\u017cania o asymilacji, spory o przysz\u0142o\u015b\u0107 kraju, ca\u0142a intelektualna mapa \u201etrzech pokole\u0144\u201d. Wszystko to zast\u0119puje sprawnie naoliwiona machina fabularna: sekrety, zemsta, walka o maj\u0105tek.<\/span><\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"final-mistyfikacja-i-niedopowiedzenie\"><\/span><b>Fina\u0142: mistyfikacja i niedopowiedzenie<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Zako\u0144czenie <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Lalki<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> Prusa od ponad stu lat pozostaje jednym z najbardziej dyskutowanych fina\u0142\u00f3w w polskiej literaturze. Po tym, jak Wokulski s\u0142yszy flirt Izabeli ze Starskim \u2013 rozmow\u0119 prowadzon\u0105 po angielsku \u2013 pr\u00f3buje rzuci\u0107 si\u0119 pod ko\u0142a poci\u0105gu. Ratuje go dr\u00f3\u017cnik Wysocki. Potem kupiec znika z Warszawy, a <\/span><b>powie\u015b\u0107 zostawia nas z pytaniem, na kt\u00f3re nie ma odpowiedzi: czy zgin\u0105\u0142 w wybuchu zamku w Zas\u0142awiu? Czy wyjecha\u0142 do Moskwy? Czy ruszy\u0142 dalej, cho\u0107by do Ameryki?<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Szuman jest pewien \u015bmierci przyjaciela, Rzecki \u2013 \u017ce Stach wysadzi\u0142 tylko miejsce bolesnych wspomnie\u0144. Prus milczy.<\/span><\/p>\n<p><b>Podobnie sprytnie \u2013 bo wy\u0142\u0105cznie relacj\u0105 z drugiej r\u0119ki \u2013 przedstawiony jest los Izabeli<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. O jej wyje\u017adzie dowiadujemy si\u0119 od Ochockiego, kt\u00f3ry odprowadzi\u0142 kuzynk\u0119 na poci\u0105g wiede\u0144ski: <\/span><b>\u201eWyobra\u017a pan sobie\u2026 \u017ce wst\u0119puje do klasztoru!\u201d. Prus nie pokazuje jednak ani samego wst\u0105pienia, ani jego wyja\u015bnienia<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 i w\u0142a\u015bnie w tym niedopowiedzeniu tkwi si\u0142a powy\u017cszej sceny. Rzecki umiera samotnie, maj\u0105tek Wokulskiego rozdzielaj\u0105 zapisy testamentu, sklep przechodzi w obce r\u0119ce. <\/span><b>Fina\u0142 jest gorzki, dojrza\u0142y i otwarty.<\/b><\/p>\n<p><b>Serial nie oferuje takiej subtelno\u015bci w \u017cadnym stopniu \u2013 i w tym miejscu odszed\u0142 od powie\u015bci najdalej.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Wokulski i Izabela docieraj\u0105 a\u017c do ko\u015bcio\u0142a, w kt\u00f3rym ma si\u0119 odby\u0107 ich \u015blub. Ceremonia zostaje odwo\u0142ana w ostatniej chwili, bo okazuje si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 uzgodnionej przez nich oboje mistyfikacji. <\/span><b>Kupiec upozorowuje w\u0142asne samob\u00f3jstwo, a deklaracja Izabeli o wst\u0105pieniu do zakonu okazuje si\u0119 podst\u0119pem \u2013 bohaterka rusza na Zach\u00f3d szuka\u0107 lepszego \u017cycia.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Z egzystencjalnego znaku zapytania robi si\u0119 wyrafinowana gra, a z marionetek w r\u0119kach losu \u2013 <\/span><b>dwoje ludzi, kt\u00f3rzy przejmuj\u0105 kontrol\u0119 nad w\u0142asnym znikni\u0119ciem.<\/b><\/p>\n<h3><span class=\"ez-toc-section\" id=\"dlaczego-warto-wrocic-do-ksiazki\"><\/span><b>Dlaczego warto wr\u00f3ci\u0107 do ksi\u0105\u017cki?<\/b><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Po obejrzeniu serialu \u2013 pe\u0142nego napi\u0119cia, \u015bwietnych kostium\u00f3w i zaskakuj\u0105cych zwrot\u00f3w akcji \u2013 nasuwa si\u0119 jeden wniosek: czas na powr\u00f3t do \u017ar\u00f3d\u0142a. <\/span><b>Ksi\u0105\u017cka oferuje co\u015b, czego \u017caden obraz filmowy nie przeka\u017ce; <\/b><span style=\"font-weight: 400;\">bezpo\u015bredni kontakt z j\u0119zykiem, kt\u00f3ry tworzy \u015bwiat.<\/span><\/p>\n<p><b>Proza Prusa to jedno z najwybitniejszych osi\u0105gni\u0119\u0107 polszczyzny<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Autor <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Faraona<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> i <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Plac\u00f3wki<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> opisywa\u0142 Warszaw\u0119 jak ma\u0142o kto przed nim i po nim. Czu\u0107 w jego zdaniach zapach powoz\u00f3w, s\u0142ycha\u0107 szum t\u0142umu na Krakowskim Przedmie\u015bciu, wida\u0107 \u015bwiat\u0142o zachodz\u0105cego s\u0142o\u0144ca odbijaj\u0105ce si\u0119 w szybach sklepu. A <\/span><b>obok wnikliwej obserwacji spo\u0142ecznej przez s\u0142owa przeziera g\u0142\u0119bokie wsp\u00f3\u0142czucie dla ludzkiej niedoli.<\/b><\/p>\n<p><b>Wydanie papierowe pozwala doceni\u0107 to, co w serialu musia\u0142o znikn\u0105\u0107: wielog\u0142osowo\u015b\u0107 tekstu.<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Pami\u0119tnik Rzeckiego, z jego gaw\u0119dziarskim stylem, ciep\u0142ym humorem i przejmuj\u0105cym smutkiem, to arcydzie\u0142o stylizacji literackiej. Postaci drugoplanowe, od baronowej Krzeszowskiej po student\u00f3w z kamienicy \u0141\u0119ckich, wnosz\u0105 w powie\u015b\u0107 w\u0142asne prawdy o \u015bwiecie. Wreszcie \u2013 papier daje swobod\u0119 interpretacji wizualnej: Wokulski, Izabela i Rzecki Prusa nie maj\u0105 twarzy konkretnych aktor\u00f3w. Budujemy ich sami, we w\u0142asnej wyobra\u017ani.<\/span><\/p>\n<p><b>Literatura tej klasy nie starzeje si\u0119<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Min\u0119\u0142o ponad sto trzydzie\u015bci lat od pierwszego wydania, a <\/span><b>pytania, kt\u00f3re stawia <\/b><b><i>Lalka<\/i><\/b><b> \u2013 o granic\u0119 mi\u0119dzy mi\u0142o\u015bci\u0105 a obsesj\u0105, o cen\u0119 awansu spo\u0142ecznego, o samotno\u015b\u0107 cz\u0142owieka wyprzedzaj\u0105cego swoj\u0105 epok\u0119 \u2013 rezonuj\u0105 w nas dzi\u015b r\u00f3wnie mocno<\/b><span style=\"font-weight: 400;\">. Serial Ma\u015blony udowadnia zreszt\u0105, \u017ce ta powie\u015b\u0107 wci\u0105\u017c potrafi wywo\u0142a\u0107 \u017cyw\u0105 dyskusj\u0119.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O tym, jak XIX-wieczna panorama Warszawy zamieni\u0142a si\u0119 w dramat psychologiczny. Po co ekranizowa\u0107 Lalk\u0119 w XXI wieku? Pomys\u0142 ekranizacji powie\u015bci, kt\u00f3r\u0105 wszyscy pami\u0119tamy z listy lektur, m\u00f3g\u0142 brzmie\u0107 ryzykownie. A jednak \u2013 wystarczy\u0142o zdj\u0105\u0107 z Lalki zakurzony p\u0142aszcz szkolnego przymusu, by zacz\u0119\u0142a przemawia\u0107 do&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":24,"featured_media":15525,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[84],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v20.11 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice? - Woblink<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"O tym, jak XIX-wieczna panorama Warszawy zamieni\u0142a si\u0119 w dramat psychologiczny.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice? - Woblink\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"O tym, jak XIX-wieczna panorama Warszawy zamieni\u0142a si\u0119 w dramat psychologiczny.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Woblink\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/facebook.com\/woblink\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-11-10T08:50:35+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-11-10T08:53:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/Lalka-Boleslawa-Prusa.jpeg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1010\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"690\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Paulina Ulatowska\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@woblink_com\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@woblink_com\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Paulina Ulatowska\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"15 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/\"},\"author\":{\"name\":\"Paulina Ulatowska\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/f19fadd6bea1d612d3343ea53cda7447\"},\"headline\":\"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice?\",\"datePublished\":\"2026-11-10T08:50:35+00:00\",\"dateModified\":\"2026-11-10T08:53:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/\"},\"wordCount\":2871,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization\"},\"articleSection\":[\"Filmy na podstawie ksi\u0105\u017cek\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/\",\"url\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/\",\"name\":\"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice? - Woblink\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-11-10T08:50:35+00:00\",\"dateModified\":\"2026-11-10T08:53:00+00:00\",\"description\":\"O tym, jak XIX-wieczna panorama Warszawy zamieni\u0142a si\u0119 w dramat psychologiczny.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/\",\"name\":\"Woblink\",\"description\":\"najlepszy firmowy blog o ksi\u0105\u017ckach\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization\",\"name\":\"Woblink\",\"url\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/nw_logoB.png?fit=185%2C42&ssl=1\",\"contentUrl\":\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/nw_logoB.png?fit=185%2C42&ssl=1\",\"width\":185,\"height\":42,\"caption\":\"Woblink\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/facebook.com\/woblink\",\"https:\/\/twitter.com\/woblink_com\",\"https:\/\/www.instagram.com\/woblink_com\",\"https:\/\/www.linkedin.com\/company\/woblink\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/f19fadd6bea1d612d3343ea53cda7447\",\"name\":\"Paulina Ulatowska\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e12c704cdd8eb5c59a93b393e8640e5d?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e12c704cdd8eb5c59a93b393e8640e5d?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Paulina Ulatowska\"},\"url\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/author\/paulina-u\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice? - Woblink","description":"O tym, jak XIX-wieczna panorama Warszawy zamieni\u0142a si\u0119 w dramat psychologiczny.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice? - Woblink","og_description":"O tym, jak XIX-wieczna panorama Warszawy zamieni\u0142a si\u0119 w dramat psychologiczny.","og_url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/","og_site_name":"Woblink","article_publisher":"https:\/\/facebook.com\/woblink","article_published_time":"2026-11-10T08:50:35+00:00","article_modified_time":"2026-11-10T08:53:00+00:00","og_image":[{"width":1010,"height":690,"url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/Lalka-Boleslawa-Prusa.jpeg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Paulina Ulatowska","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@woblink_com","twitter_site":"@woblink_com","twitter_misc":{"Napisane przez":"Paulina Ulatowska","Szacowany czas czytania":"15 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/"},"author":{"name":"Paulina Ulatowska","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/f19fadd6bea1d612d3343ea53cda7447"},"headline":"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice?","datePublished":"2026-11-10T08:50:35+00:00","dateModified":"2026-11-10T08:53:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/"},"wordCount":2871,"publisher":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization"},"articleSection":["Filmy na podstawie ksi\u0105\u017cek"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/","url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/","name":"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice? - Woblink","isPartOf":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2026-11-10T08:50:35+00:00","dateModified":"2026-11-10T08:53:00+00:00","description":"O tym, jak XIX-wieczna panorama Warszawy zamieni\u0142a si\u0119 w dramat psychologiczny.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/lalka-boleslawa-prusa\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/woblink.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u201eLalka\u201d Boles\u0142awa Prusa \u2013 serial vs. ksi\u0105\u017cka. Jakie s\u0105 r\u00f3\u017cnice?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/","name":"Woblink","description":"najlepszy firmowy blog o ksi\u0105\u017ckach","publisher":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/woblink.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization","name":"Woblink","url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/nw_logoB.png?fit=185%2C42&ssl=1","contentUrl":"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/nw_logoB.png?fit=185%2C42&ssl=1","width":185,"height":42,"caption":"Woblink"},"image":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/facebook.com\/woblink","https:\/\/twitter.com\/woblink_com","https:\/\/www.instagram.com\/woblink_com","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/woblink\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/f19fadd6bea1d612d3343ea53cda7447","name":"Paulina Ulatowska","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e12c704cdd8eb5c59a93b393e8640e5d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e12c704cdd8eb5c59a93b393e8640e5d?s=96&d=mm&r=g","caption":"Paulina Ulatowska"},"url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/author\/paulina-u\/"}]}},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/Lalka-Boleslawa-Prusa.jpeg?fit=1010%2C690&ssl=1","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15522"}],"collection":[{"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/24"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15522"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15522\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15526,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15522\/revisions\/15526"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15525"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15522"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15522"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15522"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}