{"id":3208,"date":"2020-09-09T16:55:11","date_gmt":"2020-09-09T14:55:11","guid":{"rendered":"https:\/\/woblink.com\/blog\/?p=3208"},"modified":"2020-09-09T17:26:06","modified_gmt":"2020-09-09T15:26:06","slug":"miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/","title":{"rendered":"Miasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka"},"content":{"rendered":"

W setn\u0105 rocznic\u0119 brutalnego zab\u00f3jstwa Miko\u0142aja II i jego rodziny, spod Cerkwi Na Krwi wyruszy\u0142a przesz\u0142o stutysi\u0119czna procesja. Noc\u0105 z 16 na 17 lipca 2018 roku rzesza ludzi zmierza\u0142a w kierunku Ganinej Jamy, rzekomego miejsca ukrycia szcz\u0105tk\u00f3w zamordowanych Romanow\u00f3w. W t\u0142umie kroczyli wyznawcy m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci ostatniego cara Rosji, przekonani o jego \u015bwi\u0119to\u015bci, traktuj\u0105cy Miko\u0142aja II niemal jak jedn\u0105 z inkarnacji Chrystusa. Obok nich radykalni konserwaty\u015bci, nacjonali\u015bci, ubrani w od\u015bwi\u0119tne stroje Kozacy, zwolennicy teorii spiskowych oraz czciciele Rasputina \u2013 istny gabinet osobliwo\u015bci. Co ciekawe, przewodzi\u0142 im Cyryl I, zwierzchnik ko\u015bcio\u0142a prawos\u0142awnego w Rosji, kt\u00f3ry na dodatek odprawi\u0142 nabo\u017ce\u0144stwo, nadaj\u0105c tym samym marszowi oficjalny charakter. W tym przedziwnym pochodzie bra\u0142 udzia\u0142 Albert Jaw\u0142owski, autor reporta\u017cu \u201eMiasto bies\u00f3w\u201d, dla kt\u00f3rego procesja by\u0142a punktem wyj\u015bcia do opowiedzenia o absurdach wsp\u00f3\u0142czesnej rosyjskiej polityki.<\/p>\n

<\/p>\n

Miasto bies\u00f3w<\/strong><\/h3>\n

Pod koniec sierpnia, nak\u0142adem Wydawnictwa Czarne ukaza\u0142 si\u0119 nowy reporta\u017c Alberta Jaw\u0142owskiego, pracownika Katedry Metod Badania Kultury Instytutu Stosowanych Nauk Spo\u0142ecznych UW, specjalizuj\u0105cego si\u0119 w tematyce rosyjskiej. Ksi\u0105\u017ck\u0119 otwiera scena nietypowa dla reporta\u017cu \u2013 w powie\u015bciowy spos\u00f3b opisany przebieg mordu dokonanego na carze Miko\u0142aju II i jego rodzinie. W nocy z 16 na 17 lipca 1918 roku, na rozkaz Jakowa Jurowskiego, cz\u0142onkowie rodziny Romanow\u00f3w oraz ich przyboczni \u2013 lekarz, kucharz, kamerdyner oraz pokoj\u00f3wka, wi\u0119zieni w domu Miko\u0142aja Ipatiewa, zostali si\u0142\u0105 przeniesieni do piwnicy, a nast\u0119pnie w brutalny spos\u00f3b zamordowani przez bolszewik\u00f3w. Nast\u0119pnie, wed\u0142ug r\u00f3\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142, ich cia\u0142a wywieziono do lasu, zbezczeszczono i wrzucono do szyb\u00f3w dawnej kopalni rudy \u017celaza.<\/p>\n

W\u0142adze komunistyczne, w obawie przed nap\u0142ywem pielgrzym\u00f3w i fanatyk\u00f3w, chc\u0105cych odwiedzi\u0107 miejsce \u015bmierci ostatniego cara, podj\u0119\u0142y decyzj\u0119 o wyburzeniu domu. Likwidacja miejsca ka\u017ani przynios\u0142a jednak odwrotny efekt, \u201ekiedy [dom Ipatjewa] znikn\u0105\u0142, pozostawi\u0142 po sobie wyrw\u0119, puste miejsce, kt\u00f3re przyci\u0105ga\u0142o uwag\u0119, niepokoi\u0142o\u201d. Dla wielu os\u00f3b rozbi\u00f3rka domu wygl\u0105da\u0142a jak pr\u00f3ba zacierania \u015blad\u00f3w przest\u0119pstwa. Nieobecno\u015b\u0107 domu przyci\u0105ga\u0142a ludzi. Od pocz\u0105tku lat 90. XX wieku, na wzg\u00f3rzu, gdzie znajdowa\u0142 si\u0119 dom, zacz\u0119\u0142y zbiera\u0107 si\u0119 nocne procesje. Z roku na rok wiernych przybywa\u0142o. W rocznic\u0119 morderstwa pielgrzymi zacz\u0119li maszerowa\u0107 do Ganinej Jamy, rzekomego miejsca ukrycia zw\u0142ok cara. Na miejscu domu Ipatjewa stoi obecnie Cerkiew na Krwi. Zanim uko\u0144czono jej budow\u0119 w 2003 roku, Miko\u0142aj II zd\u0105\u017cy\u0142 zosta\u0107 okrzykni\u0119tym \u015bwi\u0119tym.<\/p>\n

Jekaterynburg \u2013 miasto trzech ja\u017ani<\/strong><\/h3>\n

Jekaterynburg, czyli tytu\u0142owe miasto bies\u00f3w to miejsce, gdzie \u015bcieraj\u0105 si\u0119 trzy narracje. Metropolia po\u0142o\u017cona jest przesz\u0142o 1700 kilometr\u00f3w na wsch\u00f3d od Moskwy i znajduje si\u0119 ju\u017c w azjatyckiej cz\u0119\u015bci Rosji. To wystarczaj\u0105co daleko, by mog\u0142y tam r\u00f3wnolegle funkcjonowa\u0107 i rozwija\u0107 si\u0119 \u015brodowiska nacjonalist\u00f3w, wierz\u0105cych w \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 Miko\u0142aja II carbo\u017cnik\u00f3w oraz kontynuator\u00f3w my\u015bli Borysa Jelcyna. Jednocze\u015bnie miasto le\u017cy na tyle blisko, by te \u015brodowiska mog\u0142y by\u0107 swobodnie kontrolowane z Kremla oraz wp\u0142ywowych oligarch\u00f3w.<\/p>\n

\"miasto<\/a>
Kup ebooka<\/a> lub ksi\u0105\u017ck\u0119<\/a> na Woblink.com<\/strong><\/center><\/figcaption><\/figure>\n

Z jednej strony panuje tu oficjalna narracja kremlowska, wedle kt\u00f3rej W\u0142adimir W\u0142adimirowicz Putin jest pierwszym sprawiedliwym, przyk\u0142adnym w\u0142adc\u0105 narodu, kt\u00f3ry musia\u0142 przej\u0105\u0107 w\u0142adz\u0119 po skorumpowanym i uzale\u017cnionym od alkoholu nieudolnym Jelcynie. Z drugiej za\u015b widmo Jelcyna jest tu bardzo silnie obecne. To w\u0142a\u015bnie w Jekaterynburgu (w\u00f3wczas Swierd\u0142owsku) przysz\u0142y pierwszy prezydent Federacji Rosyjskiej obj\u0105\u0142 swoje pierwsze powa\u017cne stanowisko pn\u0105c si\u0119 po szczeblach kariery politycznej. W 1977 roku zosta\u0142 bowiem I sekretarzem Komitetu Obwodowego KPZR w Swierd\u0142owsku. P\u00f3\u017aniej posz\u0142o ju\u017c z g\u00f3rki ku najwy\u017cszym funkcjom w partii, a nast\u0119pnie drastycznemu zwrotowi przeciwko by\u0142ym partyjnym kolegom \u2013 ku demokracji.<\/p>\n

W 2015 roku w Jekaterynburgu otwarto presti\u017cowe Prezydenckie Centrum Borysa Jelcyna, jeden z najnowocze\u015bniejszych budynk\u00f3w w promieniu kilkuset kilometr\u00f3w. W \u015brodku znajduj\u0105 si\u0119 sale koncertowe, sale konferencyjne i wyk\u0142adowe, wielka ksi\u0119garnia, kawiarnie i klub fitness. Najwa\u017cniejszym punktem Centrum jest muzeum po\u015bwi\u0119cone pierwszemu prezydentowi Federacji Rosyjskiej. Zosta\u0142a w nim przedstawiona wersja historii Rosji, w kt\u00f3rej to Borys Jelcyn da\u0142 Rosji wolno\u015b\u0107. I tu mamy do czynienia z kolejn\u0105 abstrakcj\u0105 \u2013 cho\u0107 wersja historii przedstawiona w Centrum r\u00f3\u017cni si\u0119 od oficjalnej narracji nadawanej przez Kreml, to Muzeum Jelcyna dzia\u0142a pod oficjalnym patronatem Kancelarii Prezydenta.<\/p>\n

R\u00f3wnocze\u015bnie do tych dw\u00f3ch narracji, funkcjonuje trzecia, najbardziej kontrowersyjna \u2013 narracja ludzi zwanych carbo\u017cnikami. Nie tworz\u0105 oni jednego, sp\u00f3jnego \u015brodowiska. To lu\u017ano powi\u0105zane ze sob\u0105 sekty b\u0105d\u017a grupy skupione wok\u00f3\u0142 charyzmatycznych kaznodziej\u00f3w. \u0141\u0105czy je wiara w m\u0119cze\u0144sk\u0105 \u015bmier\u0107 cara Miko\u0142aja II Romanowa oraz prze\u015bwiadczenie o jego \u015bwi\u0119to\u015bci. W\u015br\u00f3d nich dominuj\u0105 nastroje antysemickie, antysystemowe, antyeuropejskie, skrajnie konserwatywne i proimperialne. Ich marzeniem jest przywr\u00f3cenie starego \u0142adu, bowiem dla nich czas zatrzyma\u0142 si\u0119 sto lat temu. W wielu grupach wielbicieli cara pojawiaj\u0105 si\u0119 teorie, \u017ce nie zosta\u0142 on zamordowany przez bolszewik\u00f3w, a pad\u0142 ofiar\u0105 rytualnego mordu dokonanego przez chasyd\u00f3w. A im dalej w las, tym wi\u0119cej teorii spiskowych…<\/p>\n

Tysi\u0105ce wiernych wpatrywa\u0142y si\u0119 w wielki o\u0142tarz, roz\u015bwietlaj\u0105cy noc reflektorami i jaskrawymi telebimami. Z g\u0142o\u015bnik\u00f3w pop\u0142yn\u0119\u0142y psalmy wy\u015bpiewywane niskimi m\u0119skimi g\u0142osami. Nad g\u0142owami ludzi powiewa\u0142y sztandary upad\u0142ego przed wiekiem imperium. W morzu flag i religijnych proporc\u00f3w nie by\u0142o ani jednej pa\u0144stwowej rosyjskiej flagi. Tak jakby przed stu laty \u015bwiat zapad\u0142 si\u0119 pod ziemi\u0119 i dopiero dzisiejszej nocy wynurzy\u0142 si\u0119 mi\u0119dzy brzegami miejskiego zalewu a zboczem Wzg\u00f3rza Wozniesienskiego.<\/span><\/p><\/blockquote>\n

Rosja \u2013 j\u0105dro dziwno\u015bci<\/strong><\/h3>\n

Chc\u0105c nie chc\u0105c g\u0142\u00f3wn\u0105 bohaterk\u0105 reporta\u017cu jest Rosja, a konkretnie jej dziwno\u015b\u0107. Jaw\u0142owski prowadzi czytelnik\u00f3w przez \u015bwiat rosyjskich radykalnych organizacji. Nie da si\u0119 unikn\u0105\u0107 pokazania ich w szerszym kontek\u015bcie. Wszystkie odnosz\u0105 si\u0119 do burzliwej historii kraju, powstaj\u0105 w interesie oligarch\u00f3w b\u0105d\u017a steruj\u0105 nimi politycy. Trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce w przeci\u0105gu stu lat Rosja przesz\u0142a drog\u0119 od carskiego imperium, przez rz\u0105dy komunist\u00f3w, po (rzekom\u0105) demokracj\u0119. Co wi\u0119cej, w czasie istnienia Zwi\u0105zku Radzieckiego mieli\u015bmy do czynienia z kilkoma zwrotami, czy to po \u015bmierci Stalina, czy to w czasach pierestrojki, gdzie r\u00f3\u017cne symbole, postaci czy wydarzenia nabiera\u0142y nowego znaczenia lub je traci\u0142y. Jedn\u0105 z takich ikon jest Miko\u0142aj II, posta\u0107 bardzo niejednoznaczna historycznie. Z jednej strony stanowi symbol uci\u015bnienia, kt\u00f3rego \u015bmier\u0107 (dla niekt\u00f3rych m\u0119cze\u0144ska) rozpocz\u0119\u0142a now\u0105 er\u0119 w historii \u015bwiata, wyrywaj\u0105c Rosj\u0119 z imperialnych \u0142a\u0144cuch\u00f3w. Z drugiej za\u015b jest przyk\u0142adem brutalno\u015bci i bezwzgl\u0119dno\u015bci bolszewik\u00f3w, kt\u00f3rzy zmusili cara do abdykacji, a nast\u0119pnie w bestialski spos\u00f3b, wraz z ca\u0142\u0105 jego rodzin\u0105, zamordowali. Tym samym podnie\u015bli r\u0119k\u0119 na dobre imi\u0119 kraju i przej\u0119li w\u0142adz\u0119 nielegalnie. Dla wielu carbo\u017cnik\u00f3w, od stu lat krajem rz\u0105dz\u0105 uzurpatorzy. Jedyn\u0105 dobr\u0105 drog\u0105 dla kraju jest przywr\u00f3cenie starego \u0142adu.<\/p>\n

W 2000 roku sob\u00f3r Rosyjskiej Cerkwi Prawos\u0142awnej Patriarchatu Moskiewskiego uzna\u0142 oficjalnie Miko\u0142aja II za \u015bwi\u0119tego. Powod\u00f3w mo\u017cna doszukiwa\u0107 si\u0119 wielu, jednak bez w\u0105tpienia kluczow\u0105 rol\u0119 odegra\u0142a tu ch\u0119\u0107 udobruchania wielbicieli cara. W\u0142adze Ko\u015bcio\u0142a, w obawie przed nasilaj\u0105cymi si\u0119 nastrojami w r\u00f3\u017cnych obozach carbo\u017cnik\u00f3w, zdecydowa\u0142y si\u0119 wynie\u015b\u0107 Miko\u0142aja II na o\u0142tarze, odk\u0142adaj\u0105c na dalszy plan kontrowersje zwi\u0105zane z tym, \u017ce oficjalnie nie uda\u0142o si\u0119 odnale\u017a\u0107 jego szcz\u0105tk\u00f3w. Nie da si\u0119 ukry\u0107, \u017ce u\u015bwi\u0119cenie Miko\u0142aja II w znacznej mierze przyspieszy\u0142o prace nad budow\u0105 Cerkwi na Krwi. Jednocze\u015bnie poza wymienionymi miejscami kultu, pr\u00f3\u017cno szuka\u0107 w Rosji pomnik\u00f3w Miko\u0142aja II. Car nie pojawia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w wysokobud\u017cetowej animacji po\u015bwi\u0119conej historii kraju w Muzeum Borysa Jelcyna. W oficjalnej narracji ostatni car Imperium Rosyjskiego praktycznie nie istnieje.<\/p>\n

Wieczny Putin<\/strong><\/h3>\n

Albert Jaw\u0142owski podj\u0105\u0142 si\u0119 karko\u0142omnego zadania, pr\u00f3by opisania wsp\u00f3\u0142czesnej Rosji, kraju dziwnego, wr\u0119cz groteskowego. W \u201eMie\u015bcie bies\u00f3w\u201d lawiruje mi\u0119dzy zwolennikami Putina, za\u015blepionymi zyskiem oligarchami, sentymentalnymi by\u0142ymi przybocznymi Jelcyna, skrajnymi nacjonalistami, komunistami, imperialistami, sekciarzami, boj\u00f3wkarzami organizacji nacjonalistycznych, ko\u015bcielnymi hierarchami, wyznawcami spiskowej teorii dziej\u00f3w i komicznymi \u201eartystami\u201d romansuj\u0105cymi z obozem w\u0142adzy. Ksi\u0105\u017cka na pewno przypadnie do gustu czytelnikom chc\u0105cym dowiedzie\u0107 si\u0119 czego\u015b o kondycji rosyjskiej polityki oraz o panuj\u0105cych w kraju nastrojach spo\u0142ecznych. \u0141atwo si\u0119 jednak w tej opowie\u015bci zgubi\u0107 \u2013 wydaje si\u0119, \u017ce autor chcia\u0142 w swojej ksi\u0105\u017cce zmie\u015bci\u0107 zbyt wiele temat\u00f3w. Na dodatek z rytmu wybijaj\u0105 u\u017cywane przez Jaw\u0142owskiego neologizmy i niepotrzebne potocyzmy (\u201eRomanow to sko\u0144czony przegryw\u201d, \u201etrudno si\u0119 dziwi\u0107 ludziom, kt\u00f3rzy maj\u0105 g\u0142\u0119bokie poczucie, \u017ce s\u0105 ordynarnie dymani\u201d, \u201epoczucie wyautowania\u201d, \u201ewyszczekany facio w dziwnym mundurze\u201d, \u201ewdawa\u0142 si\u0119 w […] przypa\u0142y\u201d). Jaw\u0142owski w wi\u0119kszo\u015bci pos\u0142uguje si\u0119 powa\u017cnym, momentami naukowym j\u0119zykiem, dlatego kompletnie nie rozumiem tego zabiegu. Tym bardziej, \u017ce nie da si\u0119 ich wyt\u0142umaczy\u0107 potrzeb\u0105 budowania atmosfery czy imitowania slangu opisywanego \u015brodowiska. A je\u015bli taki by\u0142 cel autora, to zosta\u0142 zrealizowany bardzo niekonsekwentnie.<\/span><\/p>\n

Na koniec warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce \u201eMiasto bies\u00f3w\u201d to tak\u017ce ksi\u0105\u017cka o zwyk\u0142ych mieszka\u0144cach Rosji, pr\u00f3buj\u0105cych odnale\u017a\u0107 si\u0119 w tym galimatiasie. To opowie\u015b\u0107 o ludziach walcz\u0105cych o godne \u017cycie, r\u00f3wno\u015b\u0107, demokracj\u0119 i tolerancj\u0119, kt\u00f3rych sukcesywnie uciszaj\u0105 organy zwi\u0105zane z Kremlem. Jak podaje Centrum Analityczne Jurija Lewady, przesz\u0142o po\u0142owa ludzi w wieku 18-24 lat marzy o emigracji. Warto tu wspomnie\u0107 o przytaczanej przez Jaw\u0142owskiego anegdocie o Aleksandrze Gabyszewie, samozwa\u0144czym szamanie, kt\u00f3ry wiosn\u0105 2019 roku wyruszy\u0142 na piechot\u0119 z Jakucji do Moskwy. Celem jego w\u0119dr\u00f3wki by\u0142o pozbawienie w\u0142adzy W\u0142adimira Putina. Gabyszew twierdzi bowiem, \u017ce \u201ewystarczy wygna\u0107 Putina, a potem wszystko u\u0142o\u017cy si\u0119 samo. I tyle\u201d. Podobnie, jak ekscentryczny szaman-wybawca, my\u015bli wielu m\u0142odych mieszka\u0144c\u00f3w Rosji.\u00a0<\/span><\/p>\n

Tymczasem 4 lipca wesz\u0142a w \u017cycie nowelizacja konstytucji. Dzi\u0119ki niej sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciosiedmioletni W\u0142adimir Putin b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 ubiega\u0107 si\u0119 o kolejne dwie kadencje prezydenckie.\u00a0<\/span><\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W setn\u0105 rocznic\u0119 brutalnego zab\u00f3jstwa Miko\u0142aja II i jego rodziny, spod Cerkwi Na Krwi wyruszy\u0142a przesz\u0142o stutysi\u0119czna procesja. Noc\u0105 z 16 na 17 lipca 2018 roku rzesza ludzi zmierza\u0142a w kierunku Ganinej Jamy, rzekomego miejsca ukrycia szcz\u0105tk\u00f3w zamordowanych Romanow\u00f3w. W t\u0142umie kroczyli wyznawcy m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci…<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":3210,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[93],"tags":[],"yoast_head":"\nMiasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka - Woblink<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"26 sierpnia nak\u0142adem Wydawnictwa Czarne ukaza\u0142 si\u0119 reporta\u017c \u201eMiasto bies\u00f3w\u201d, w kt\u00f3rym Albert Jaw\u0142owski opisuje wyznawc\u00f3w m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci Miko\u0142aja II.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Miasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka - Woblink\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"26 sierpnia nak\u0142adem Wydawnictwa Czarne ukaza\u0142 si\u0119 reporta\u017c \u201eMiasto bies\u00f3w\u201d, w kt\u00f3rym Albert Jaw\u0142owski opisuje wyznawc\u00f3w m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci Miko\u0142aja II.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Woblink\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/facebook.com\/woblink\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-09-09T14:55:11+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-09-09T15:26:06+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/ksiazka_tygodnia_artykul3.jpg?fit=1011%2C690&ssl=1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1011\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"690\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Kuba Krasny\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@woblink_com\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@woblink_com\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Kuba Krasny\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"9 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/\"},\"author\":{\"name\":\"Kuba Krasny\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/0a84040f0c4e7108333b308a80c2cb95\"},\"headline\":\"Miasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka\",\"datePublished\":\"2020-09-09T14:55:11+00:00\",\"dateModified\":\"2020-09-09T15:26:06+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/\"},\"wordCount\":1758,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization\"},\"articleSection\":[\"Ksi\u0105\u017cki tygodnia\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/\",\"url\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/\",\"name\":\"Miasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka - Woblink\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#website\"},\"datePublished\":\"2020-09-09T14:55:11+00:00\",\"dateModified\":\"2020-09-09T15:26:06+00:00\",\"description\":\"26 sierpnia nak\u0142adem Wydawnictwa Czarne ukaza\u0142 si\u0119 reporta\u017c \u201eMiasto bies\u00f3w\u201d, w kt\u00f3rym Albert Jaw\u0142owski opisuje wyznawc\u00f3w m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci Miko\u0142aja II.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Miasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#website\",\"url\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/\",\"name\":\"Woblink\",\"description\":\"najlepszy firmowy blog o ksi\u0105\u017ckach\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization\",\"name\":\"Woblink\",\"url\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/nw_logoB.png?fit=185%2C42&ssl=1\",\"contentUrl\":\"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/nw_logoB.png?fit=185%2C42&ssl=1\",\"width\":185,\"height\":42,\"caption\":\"Woblink\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/facebook.com\/woblink\",\"https:\/\/twitter.com\/woblink_com\",\"https:\/\/www.instagram.com\/woblink_com\",\"https:\/\/www.linkedin.com\/company\/woblink\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/0a84040f0c4e7108333b308a80c2cb95\",\"name\":\"Kuba Krasny\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d541da02588ccfbc10bc80b632d485cd?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d541da02588ccfbc10bc80b632d485cd?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Kuba Krasny\"},\"url\":\"https:\/\/woblink.com\/blog\/author\/kubakrasny\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Miasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka - Woblink","description":"26 sierpnia nak\u0142adem Wydawnictwa Czarne ukaza\u0142 si\u0119 reporta\u017c \u201eMiasto bies\u00f3w\u201d, w kt\u00f3rym Albert Jaw\u0142owski opisuje wyznawc\u00f3w m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci Miko\u0142aja II.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Miasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka - Woblink","og_description":"26 sierpnia nak\u0142adem Wydawnictwa Czarne ukaza\u0142 si\u0119 reporta\u017c \u201eMiasto bies\u00f3w\u201d, w kt\u00f3rym Albert Jaw\u0142owski opisuje wyznawc\u00f3w m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci Miko\u0142aja II.","og_url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/","og_site_name":"Woblink","article_publisher":"https:\/\/facebook.com\/woblink","article_published_time":"2020-09-09T14:55:11+00:00","article_modified_time":"2020-09-09T15:26:06+00:00","og_image":[{"width":1011,"height":690,"url":"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/ksiazka_tygodnia_artykul3.jpg?fit=1011%2C690&ssl=1","type":"image\/jpeg"}],"author":"Kuba Krasny","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@woblink_com","twitter_site":"@woblink_com","twitter_misc":{"Napisane przez":"Kuba Krasny","Szacowany czas czytania":"9 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/"},"author":{"name":"Kuba Krasny","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/0a84040f0c4e7108333b308a80c2cb95"},"headline":"Miasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka","datePublished":"2020-09-09T14:55:11+00:00","dateModified":"2020-09-09T15:26:06+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/"},"wordCount":1758,"publisher":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization"},"articleSection":["Ksi\u0105\u017cki tygodnia"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/","url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/","name":"Miasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka - Woblink","isPartOf":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#website"},"datePublished":"2020-09-09T14:55:11+00:00","dateModified":"2020-09-09T15:26:06+00:00","description":"26 sierpnia nak\u0142adem Wydawnictwa Czarne ukaza\u0142 si\u0119 reporta\u017c \u201eMiasto bies\u00f3w\u201d, w kt\u00f3rym Albert Jaw\u0142owski opisuje wyznawc\u00f3w m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci Miko\u0142aja II.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/miasto-biesow-ksiazka-tygodnia-woblinka\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/woblink.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Miasto bies\u00f3w. Ksi\u0105\u017cka tygodnia Woblinka"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/","name":"Woblink","description":"najlepszy firmowy blog o ksi\u0105\u017ckach","publisher":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/woblink.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#organization","name":"Woblink","url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/nw_logoB.png?fit=185%2C42&ssl=1","contentUrl":"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/nw_logoB.png?fit=185%2C42&ssl=1","width":185,"height":42,"caption":"Woblink"},"image":{"@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/facebook.com\/woblink","https:\/\/twitter.com\/woblink_com","https:\/\/www.instagram.com\/woblink_com","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/woblink\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/0a84040f0c4e7108333b308a80c2cb95","name":"Kuba Krasny","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/woblink.com\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d541da02588ccfbc10bc80b632d485cd?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d541da02588ccfbc10bc80b632d485cd?s=96&d=mm&r=g","caption":"Kuba Krasny"},"url":"https:\/\/woblink.com\/blog\/author\/kubakrasny\/"}]}},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/woblink.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/ksiazka_tygodnia_artykul3.jpg?fit=1011%2C690&ssl=1","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3208"}],"collection":[{"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3208"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3208\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3258,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3208\/revisions\/3258"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3210"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3208"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3208"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/woblink.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3208"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}