W jakiej kolejności czytać książki Harlana Cobena?

Harlan Coben to mistrz kryminału i wątku zaginionej osoby – lecz jak samemu nie zagubić się w kolejności jego książek? Oto kompletny przewodnik po tajemniczym Cobenverse!

Harlan Coben – architekt lęku

Gdyby w świecie literackich thrillerów istniała arystokracja, Harlan Coben z pewnością zasiadałby na złoconym tronie. Ten autor to globalna marka sama w sobie oraz niezawodna fabryka bestsellerów. Jego książki przetłumaczono na 46 języków, a łączny nakład przekroczył 90 milionów egzemplarzy. Twórczość Cobena była wielokrotnie nagradzana; co więcej, jako jeden z nielicznych współczesnych autorów zdobył „Wielką Trójkę” prestiżowych nagród literackich: Edgar, Shamus i Anthony Award. Dziś jednak kojarzymy go nie tylko z półek w księgarniach, ale i z ekranów telewizorów. Dzięki bezprecedensowej umowie z platformą Netflix, Coben stał się showrunnerem globalnym – książki autora adaptowane są w Polsce, Hiszpanii, Francji czy Wielkiej Brytanii.

To człowiek, który udowodnił, że dobra intryga nie ma paszportu, a język emocji nie potrzebuje tłumacza. Lęk i groza są uniwersalne, a Harlan Coben osiągnął stopień mistrzowski w ich budowaniu.

Dom zły, dom dobry, dom tajemnic

Harlan Coben jest niekwestionowanym królem podgatunku domestic thriller/domestic noir. Co to oznacza? Że w jego powieściach zło czai się nie w ciemnych zaułkach, gdzie grasują seryjni mordercy, ale w zadbanych domach na przedmieściach. Tam, gdzie idealnie przystrzyżony żywopłot i okienne kotary skrywają przed światem to, czego nie wypada pokazać sąsiadom.

Prawdziwą supermocą Cobena jest tempo fabuły. Rozdziały są krótkie, dynamiczne i prawie zawsze kończą się tzw. cliffhangerem – momentem zawieszenia akcji, który zmusza Cię do przewrócenia kolejnej kartki, mimo że zegar pokazuje trzecią nad ranem. Styl Cobena jest bezpośredni, pozbawiony zbędnych ozdobników, a dialogi tną powietrze jak bicz. I choć krytycy autora zarzucają mu powtarzalność schematów, to w tym tak naprawdę tkwi sedno jego fenomenu. Coben świadomie i z rozmysłem korzysta ze znajomych czytelnikom tropów. Dzięki temu każda jego książka to po prostu fantastyczna rozrywka w starannie dopracowanym, wciągającym wydaniu.

Harlan Coben – przegląd serii, kolejność książek

Choć Coben słynie z literackich „pojedynczych strzałów” (w dziesiątkę), stworzył również kilka serii, w których warto rozgościć się na dłużej.

1.    Seria z Myronem Bolitarem

Najdłużej prowadzony (od lat 90’!), kultowy cykl Cobena – absolutna klasyka. Jeśli szukacie dreszczowca kryminalnego z nutą humoru i elementami świata sportu, trafiliście idealnie. Myron Bolitar to były koszykarz, którego karierę przerwała kontuzja. Zaczął więc pracować jako agent sportowy, ale wśród nowoodkrytych talentów największy okazał się ten do wpadania w kłopoty. Myron to taki „swój chłop” – sentymentalny, lojalny, o ironicznym poczuciu humoru, przez pewien czas mieszkający u rodziców. Seria nie byłaby jednak kompletna bez Wina (Windsor Horne Lockwood III). To najlepszy przyjaciel Myrona; bajecznie bogaty ekscentryk o urodzie modela i sile mięśni zawodowego boksera. Nieoczywista relacja między honorowym Myronem a pozbawionym skrupułów Winem to serce tego cyklu; tworzy ekscytujące, energetyczne tło dla zagadek kryminalnych fabuły. To seria, która dojrzewa wraz z czytelnikiem – od lżejszych, sensacyjnych początków, po mroczniejsze, bardziej dojrzałe tomy końcowe.

Kolejność tomów: Bez skrupułów, Krótka piłka, Bez śladu, Błękitna krew, Jeden fałszywy ruch, Ostatni szczegół, Najczarniejszy strach, Obiecaj mi, Zaginiona, Wszyscy mamy tajemnice, W domu, Pomyśl dwa razy.

2.    Trylogia z Mickeyem Bolitarem

Bezpośredni spin-off serii o Myronie. Mickey Bolitar, nastoletni bratanek Myrona, przejmuje pałeczkę w tej serii z gatunku kryminałów young adult – choć starsi czytelnicy bawią się przy lekturze równie świetnie. Po rodzinnych tragediach Mickey ląduje w nowej szkole i szybko odkrywa, że nazwisko Bolitar to magnes na kłopoty. Wspierany przez barwne postacie drugoplanowe, próbuje odkryć sekret tajnej organizacji i dowiedzieć się, kto stoi za zniknięciem jego ojca.

Seria z Mickeyem to idealna propozycja dla tych, którzy szukają w thrillerze odrobiny świeżej, młodzieńczej energii i ciętego humoru.

Kolejność tomów: Schronienie, Kilka sekund od śmierci, Odnaleziony.

3.    Seria z Winem

Kolejny spin-off oryginalnej „Bolitarowej” serii, poświęcony najbardziej charyzmatycznej i niebezpiecznej postaci uniwersum. Uwielbiany przez rzesze fanów Win w końcu gra pierwsze skrzypce – tutaj nie ma już miejsca na dylematy moralne Myrona. Win to elegancko ubrany sędzia i kat w jednej osobie. Kiedy sprawa kradzionych dzieł sztuki i rodzinne tajemnice Lockwoodów wypływają na światło dzienne, nasz ulubiony drapieżnik w garniturze rusza na polowanie. Ta seria to czysta esencja hedonizmu połączonego z brutalną sprawiedliwością. Idealna dla tych, którzy od szlachetnych rycerzy na białym koniu wolą mrocznych antybohaterów.

Wydane tomy: Mów mi Win (cykl rozpoczęty).

4.    Seria z Wildem

Najnowsza seria Cobena. Autor porzuca tu duszne przedmieścia na rzecz połączenia gęstego lasu i nowoczesnych technologii. Sam Wilde to człowiek-zagadka. Znaleziony jako dziecko w lesie, bez wspomnień i tożsamości, dorósł, by stać się ekspertem od odnajdywania innych. Problem z tym, że nie każdy chce zostać odnaleziony…

To thriller survivalowy, w którym pierwotny instynkt przetrwania ściera się z nowymi zagrożeniami cyfrowego świata (cyberprzemoc, fake newsy). Wilde jest introwertyczny i tajemniczy – zupełne przeciwieństwo wygadanego Myrona. Cykl polecamy każdemu, kto od przepychu miasta woli surowe warunki i ostry, chłodny intelekt bohaterów.

Kolejność tomów: Chłopiec z lasu, Brakujący element.

Samodzielne tytuły – czy istnieje kolejność ich czytania?

Oficjalnie? Nie. Możemy czytać dowolne thrillery kompletnie losowo. Każda historia jest zamknięta.

Ale… dla wnikliwych istnieje drugie dno. Coben stworzył swoje własne uniwersum; trochę jak Marvel, ale na przedmieściach New Jersey. Oto dowody na to, że przez Cobenverse warto podróżować chronologicznie od pierwszego wydania:

• Stali bywalcy: Najlepszym przykładem jest Hester Crimstein – genialna i złośliwa prawniczka telewizyjna. Obecna jest w serii o Myronie, o Wildzie, ale też w wielu „samodzielnych” książkach. Spotykanie znanych bohaterów w kolejnych tytułach daje poczucie spójności uniwersum i pozwala dostrzec najdrobniejsze niuanse fabuły.
• Technologiczna ewolucja: Czytając chronologicznie (według dat wydania), widzisz, jak stopniowo zmienia się świat. Bohaterowie przechodzą od budek telefonicznych, przez pagery, aż po śledzenie smartfonem. Lektura nabiera dodatkowego charakteru podróży przez własne wspomnienia i zmieniające się realia.

Werdykt: Jeśli jesteś perfekcjonistą, czytaj zgodnie z datą wydania. Pozwoli Ci to wyłapać smaczki, easter eggi i cieszyć się gościnnymi występami postaci, które znasz z innych tytułów. Jeśli jednak szukasz po prostu dobrej rozrywki na weekend – śmiało chwytaj dowolną książkę autora.

U Cobena jakość jest stała, a satysfakcja – gwarantowana.

Coben & chill – maraton z Netflixem

Harlan Coben to dziś marka multimedialna. Dzięki umowie z gigantem streamingu, reżyserzy z różnych zakątków świata nadają jego książkom nowe życie w różnorodnych ramach kulturowych. Oto niektóre z propozycji na weekendowy seans:

• Polskie akcenty: Jeśli lubisz klasykę i lekkie retro, koniecznie obejrzyj serial „W głębi lasu”. Akcję przeniesiono w realia Polski lat 90’, co nadało historii unikalny, nostalgiczny klimat letnich obozów. Kolejny rodzimy tytuł, „Zachowaj spokój”, zabiera nas z kolei na nowoczesne, warszawskie osiedla.
• Brytyjska precyzja: Seriale takie jak „The Stranger” („Nieznajomy”) czy „Fool Me Once” („Już mnie nie oszukasz”) to dynamiczne, świetnie zagrane produkcje, które idealnie oddają ducha książek – są dynamiczne, pełne napięcia i wciągające bez reszty.
• Hiszpański temperament: Miniserial „Niewinny” (”El Inocente”) to dla wielu fanów najlepsza adaptacja. Gorące emocje szaleją, brutalność nie zna granic, a mroku zła nie rozświetla nawet ostre, hiszpańskie słońce.

Fenomen pod lupą: dlaczego kochamy książki Cobena?

Co sprawia, że Harlan Coben wyróżnia się na tle tysięcy innych autorów kryminałów? Oto trzy główne cechy jego twórczości, dzięki którym podbił miliony czytelniczych serc na całym świecie.

• Efekt „To mógłbym być ja”: Coben nie pisze o superbohaterach. Pisze o Tobie. O twoim strachu, że dziecko nie wróci ze szkoły. O podejrzeniach, że twój partner ma drugie życie. Uderza w uniwersalne lęki każdego z nas oraz najczulsze struny klasy średniej. Dotyka głęboko skrywanej obawy, że nasze starannie ułożone, bezpieczne życie okaże się złudzeniem.
• Oszust doskonały: Coben to iluzjonista. Prowadzi Cię za rękę, podsuwa tropy, sprawia, że jesteś pewien rozwiązania… po czym na ostatnich dziesięciu stronach wykonuje woltę, która wbija w fotel. Słynny „Coben twist” to znak firmowy autora.
• Tempo: Tu nie ma natchnionych opisów przyrody na trzy strony ani przydługich rozważań filozoficznych. Jest akcja, dialog i emocja. To literatura zaprojektowana tak, by angażowała czytelnika swoją niesłabnącą dynamiką.

Skrócony przewodnik dla nowicjusza – jak czytać, by nie zwariować?

Stoisz przed półką już drugą godzinę i nadal nie wiesz, co wybrać? Tytuły mnożą się w oczach, a Ty po prostu chcesz przeczytać coś fajnego? Skorzystaj z naszej drogi na skróty i chwytaj tomy w ciemno!

• Chcę klasyka, który „wywali mnie z kapci”: Wybierz „Nie mów nikomu”. To kwintesencja stylu autora. Jeśli lektura pozostawi po sobie chęć na więcej, to każda kolejna książka Cobena będzie trafionym wyborem.
• Chcę zostać na dłużej: Sięgnij po „Bez skrupułów” (pierwsza część serii o Myronie Bolitarze). Po przeczytaniu kilku tomów bohaterowie staną się Twoją drugą rodziną.
• Chcę coś nowszego i mroczniejszego: Wybierz „Chłopca z lasu” lub „Mów mi Win” i rozsmakuj się w odcieniach zła.