5 września poznaliśmy finałową siódemkę 26 edycji Nagrody Literackiej Nike. Podobnie jak w zeszłym roku lista jest wyjątkowo różnorodna – nominowani zostali autorzy i autorki powieści, reportaży, biografii oraz poezji. Tego, kto otrzyma wyróżnienie dowiemy się 2 października.

Nagroda Literacka Nike 2022

W poniedziałek 5 września na łamach „Gazety Wyborczej” opublikowano nazwiska finałowej siódemki tegorocznej edycji Nagrody Literackiej Nike, jednego z najważniejszych polskich wyróżnień literackich. Anna Cieplak, Artur Domosławski, Jerzy Jarniewicz, Joanna Ostrowska, Edward Pasewicz, Maciej Płaza oraz Kacper Pobłocki to finaliści Nike 2022. Wyboru dokonało jury, w którym zasiedli: Przemysław Czapliński (przewodniczący), Inga Iwasiów, Iwona Kurz, Maria Topczewska, Magdalena Piekara, Maria Zmarz-Koczanowicz, Marek Beylin, Szymon Rudnicki. Laureata bądź laureatkę Nike poznamy podczas uroczystej gali, która odbędzie się w niedzielę 2 października. Zwycięzca otrzymuje statuetkę oraz 100 tysięcy złotych. Oprócz nagrody jury przyznana zostanie nagroda czytelników, której laureat zostanie ogłoszony dzień wcześniej.

Nagroda Literacka Nike 2022 – finałowa siódemka

Anna Cieplak, „Rozpływaj się”, wyd. Wydawnictwo Literackie

W „Rozpływaj się” laureatka Nagroda Conrada pisze o Polsce w Unii Europejskiej i młodych ludziach, zmuszonych dorastać bez dorosłych, którzy wyjechali do pracy na Zachód. Drogi czwórki bohaterów – Roberta, Aliny, Janka i Marcy – nieustannie się przecinają. W 1999 roku w jednym z familoków w Rudzie Śląskiej mieszkają Marca, a nad nią Robert z Jankiem i babcią. Jest jeszcze Alina, która czuje się częścią rodziny. To czas pierwszych miłości, alkoholu i marzeń o innym życiu. Rok 2009, Ustroń, Katowice. Bohaterowie spełniają sny o wyrwaniu się do lepszego świata. Rok 2019, paczka znajomych spotyka się po latach. To czas podsumować i prób naprawienia relacji.

Nike 2022: Rozpływaj się
Kup książkę lub ebooka Rozpływaj się na Woblink.com

Artur Domosławski, „Wygnaniec. 21 scen z życia Zygmunta Baumana”, wyd. Wielka Litera

To monumentalna, licząca ponad 930 stron, biografia Zygmunta Baumana, w której autor – Artur Domosławski – nie unikał trudnych tematów. Pisze o antykomunizmie w Polsce po 1989 roku pozbawiającym wrażliwości na inne doświadczenie i utrudniającym dostęp do samowiedzy. To historia nieuleczalnej miłości, okrutnego odrzucenia, obcości i bezdomności. Opowieść o człowieku przez całe życie uciekającym przed ścigającą go do końca plagą nacjonalizmu, o kimś, kto nigdzie nie przynależał i to tak bardzo, że budził podejrzenia o pychę, a w końcu o krytyku niesprawiedliwego ładu, który mimo pesymizmu wierzył, że ludzkość ma szanse.

Nike 2022: Wygnaniec
Kup książkę lub ebooka Wygnaniec na Woblink.com

Jerzy Jarniewicz, „Mondo cane”, wyd. Biuro Literackie

Tom poezji wyreżyserowany przez autora w zgodzie z regułami filmowego nurtu „mondo” – dokumentu ukazującego na ekranie prawdziwą śmierć. Jerzy Jarniewicz rejestruje prawdziwe śmierci znajomych, odejścia, zerwania i przygląda się własnym reakcjom. Obnaża perwersyjny wojeryzm mediów, a także słabości własnego ciała.

Joanna Ostrowska, „Oni. Homoseksualiści w czasie II wojny światowej”, wyd. Krytyka Polityczna

Joanna Ostrowska buntuje się przeciwko tabuizowaniu historii osób nieheteronormatywnych w czasie II wojny światowej. W swojej książce pisze o homoseksualnych mężczyznach, o których nie można już dłużej milczeć. Byli aresztowani i więzieni w Rawiczu, Międzychodzie, Wronkach, Strzelcach Opolskich, czy Tarnowie. Wywożono ich m.in. do KL Gross-Rosen, kompleksu obozowego Auschwitz-Birkenau-Monowitz czy na Majdanek. Ginęli na terenie Rzeszy, a jeśli przeżyli, wracali do domu. Ich biografie, często niepełne czy urwane, łączą się w rozbudowany i wielowątkowy głos opowiadający o piekle wojny.

Nike 2022: Oni
Kup książkę lub ebooka Oni na Woblink.com

Edward Pasewicz, „Pulverkopf”, wyd. Wielka Litera

Motywem przewodnim powieści Edwarda Pasewicza jest obsesyjne wręcz poszukiwanie prawdy o losach niemieckiego kompozytora Norberta von Hannenheima.. To też opowieść o byciu odmieńcem, gdy życie nie daje innego wyboru. Akcja rozgrywa się w Meseritz (obecnie Międzyrzeczw Polsce) kilkadziesiąt lat po wojnie. Miasto nadal pełne jest duchów przeszłości i uprzedzeń. Nastoletni Patryk Werhunt znajduje niespodziewanie zwłoki jednego z sąsiadów. Okoliczności śmierci budzą wątpliwości, a cień podejrzenia pada w końcu na młodego chłopaka.

Kup książkę papierową Pulverkopf na Woblink.com

Maciej Płaza, „Golem”, wyd. WAB

„Golem” to trzecia, po „Skoruniu” i „Robinsonie w Bolechowie”, powieść Macieja Płazy – laureata Nagrody Literackiej Gdynia i Angelusa. Tym razem pisarz sięga do żydowskich tradycji. Tytułowy golem to postać człowieka pozbawiona duszy. Spotkać ją można w chasydzkich podaniach i legendach. Golem od wieków inspiruje pisarzy i artystów na całym świecie. Wśród nich wystarczy wymienić Gustava Meyrinka, Umberto Eco czy Marka Krajewskiego. Maciej Płaza zabiera czytelników na Podole początku XX wieku, by snuć przed czytelnikiem opowieść o świecie sztetla, przeplatając swoją opowieść wątkami mesjańskimi i kabalistycznymi.

Kacper Pobłocki, „Chamstwo”, wyd. Czarne

Antropolog Kacper Pobłocki rzuca zupełnie nowe światło na zmitologizowaną opowieść o czasach Rzeczpospolitej szlacheckiej. W „Chamstwie”  przygląda się przemilczanej historii umożliwiającą zrozumienie istoty przetrwania w systemie pańszczyzny. Stawia pytania o chłopskie niewolnictwo, ukazuje bestialską przemoc panów, a także kreśli historię polskiego patriarchatu.

Nike 2022: Chamstwo
Kup ebooka, audiobooka lub książkę papierową Chamstwo na Woblink.com

Nagroda Literacka Nike

Nagroda Literacka Nike przyznawana jest za najlepszą książkę roku. Nie można jej podzielić ani nie przyznać. Lista 20 nominowanych jest ogłaszana w maju – zwykle na Warszawskich Targach Książki, 7 finalistów – na początku września na łamach „Gazety Wyborczej”. Decyzję o laureacie jury podejmuje w dniu wręczenia Nagrody Nike, zawsze w pierwszą niedzielę października. Zwycięzca otrzymuje 100 tys. zł i statuetkę projektu Gustawa Zemły. Fundatorami nagrody są „Gazeta Wyborcza” i Fundacja Agory. Laureatem Nagrody Nike w 2021 r. został Zbigniew Rokita za książkę „Kajś: opowieść o Górnym Śląsku”. Kto otrzyma Nike 2022? Tego dowiemy się już na początku października.

Nagroda Literacka Nike 2021: Zbigniew Rokita laureatem za „Kajś”