Tuż za polsko-ukraińską granicą przecinającą Bieszczady zaczyna się Bojkowszczyzna – obszar etnograficzny górali ukraińskich, zwanych w przeszłości Bojkami, ale także Rusynami, Werchowyńcami. Zamieszkiwali oni także część Bieszczadów polskich, skąd w latach 1945–1947 zostali wysiedleni na tereny ZSRR oraz ziemie zachodnie i północne Polski. Prowadząc badania po ukraińskiej stronie granicy, w rejonie turczańskim, mieliśmy możliwość obcowania nie tylko z zachowywaną tam w widoc...
Kierując się rozstrzygnięciem, że modlitwa (odmawiana i/lub śpiewana), którą posługujemy się w celu nawiązania wewnętrznej łączności z istotą wyższą od człowieka, jest cechą immanentną każdego modlitewnika (wszak bez modlitwy modlitewnik nie istnieje), o zaszeregowaniu danej publikacji do zaproponowanego zespołu druków zadecydowało występowanie w niej tekstu (bądź zbioru tekstów) o określonej strukturze formalno-treściowej, tę łączność umożliwiającą, a tym samym – zaspakajają...
Temat Republiki Górskiej praktycznie nie jest podejmowany w pracach polskich naukowców czy dziennikarzy. Jeżeli już pojawia się jakaś informacja na jej temat, to zazwyczaj na marginesie prezentowania innych zagadnień i w kilkuzdaniowej, bardzo ogólnikowej formie. Na tle nielicznych tekstów napisanych przez Polaków o sytuacji na Kaukazie Północnym po upadku caratu w Rosji szczególnie wyróżniają się wspomnienia Izamel-beka (Józefa) Pietrucina-Pietruszewskiego. Prawdopodobnie by...
Postać BŁ. DOROTY Z MĄTÓW (1347–1394) cieszy się nieustającym zainteresowaniem historiografii poświęconej pobożności kobiecej w późnym średniowieczu – polskiej, niemieckiej, a w ostatnich dekadach także anglosaskiej. Monografia nawiązuje do badań, które podejmują rzeczony temat w kontekście kryzysu przywództwa religijnego zakonu niemieckiego w Prusach około roku 1400. Zawiera ona pierwszą całościową analizę Prologu w łacińskim Żywocie Doroty, napisanym przez Jana z Kwidzyna w...
Patrykozy – dziś wieś w województwie mazowieckim, z niewiele ponad dwustoma mieszkańcami. Na pierwszy rzut oka – zwykła, mało wyróżniająca się miejscowość polskiej ściany wschodniej. No właśnie, na pierwszy rzut oka… Zadbana i uporządkowana wieś w gminie Bielany, w powiecie sokołowskim – oddalona jest od Warszawy o 105 km. Dużo to i mało zarazem. W Patrykozach znajduje się jednak budynek unikatowy na skalę ogólnopolską – rzadko spotykany nawet w tej części Europy. Jest nim pa...
Czy rola Wietnamu w stosunkach międzynarodowych rzeczywiście była tak istotna, jak wyobrażali to sobie francuscy i amerykańscy eksperci? Czy wietnamski komunizm rzeczywiście był nierozerwalnie związany z ZSRR i ChRL? Czy ruch Ho Chi Minha zagrażał suwerenności innych krajów "wolnego świata"? Czy cały 30-letni konflikt miał sens? Starając się zachować daleko idącą bezstronność, autor dążył nie tylko do udzielenia odpowiedzi na powyższe pytania, ale również zaprezentowania wła...
Polscy pamiętnikarze pisali o Napoleonie dobrze lub źle, w zależności od wyznawanych poglądów, ale zawsze z ich zapisków przebijała jedna refleksja – poczucie jego wielkości i doniosłości w dziejach Europy. Analizując pamiętniki starano się ukazać różnorodność sytuacji z udziałem Napoleona. Z poszczególnych wspomnień wybrano zdarzenia najciekawsze, niepowtarzające się, tak aby przedstawić Napoleona w różnym świetle, w rozmaitych ujęciach. Les mémorialistes polonais ont écrit...
Książka Krzysztofa Brachy znacząco wzbogaca naszą wiedzę o późnośredniowiecznej teorii i praktyce kaznodziejskiej, o modelu teologii i pobożności maryjnej propagowanej w Polsce przez XV-wiecznych predykatorów, a nade wszystko o jej pragmatycznej recepcji na poziomie wernakularnym, ludowym, często w konfrontacji z tradycją pogańskich jeszcze wierzeń i obrzędów. Próba rekonstrukcji owej „podskórnej”, wciąż bardzo słabo rozpoznanej warstwy średniowiecznej pobożności maryjnej, śl...
Hrubieszów, położony obecnie w południowo-wschodniej Polsce nad rzeką Huczwą, należy do najstarszych ośrodków osadniczych tych obszarów. Badania archeologiczne prowadzone w okolicach tej miejscowości odnotowały ślady bytności człowieka już w późnym paleolicie, ale rozwój stałego osadnictwa zaobserwować można dopiero we wczesnym neolicie. Prowadzone w samym Hrubieszowie prace archeologiczne potwierdziły istnienie osady już w X wieku. Nie odgrywała ona jednak początkowo istotne...
Oddajemy do rąk czytelników tom kobiecych wspomnień z czasów powstania styczniowego: Wspomnienia Emilii ze Szwarców Heurichowej (1819-1905) i jej córki Teodory z Heurichów Kiślańskiej (1844-1920) z czasów powstania styczniowego. Stanowi on nie tylko znakomite źródło do dziejów epoki i zachodzących przemian społeczno-politycznych, ale jest także zajmującym świadectwem prywatnego życia dziewiętnastowiecznych pamiętnikarek. Pozwala przy tym na odczytanie ich indywidualnych doświ...
Maciej Franz, rocznik 1969. Urodzony w Toruniu, z wyboru Wielkopolanin. Syn oficera Wojska Polskiego. Profesor, historyk, pedagog, naukowiec, od zawsze związany z Uniwersytetem im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Pracę łączy z pasją podróżowania po Europie i poznawania jej piękna. Pisanie wierszy to dla niego odskocznia od codzienności, jak jeszcze jedna podróż. Poezja jest fragmentem poznawania świata, próby jego zrozumienia. W 2008 roku wydał pierwszy tomik „Okruchy życia”. O...
O kobiecie w kulturze staropolskiej napisano już wiele, choć jak dotąd, nie pojawiła się na rynku wydawniczym publikacja, która kompleksowo i wielopłaszczyznowo opisałaby drogę do małżeństwa kobiety z kręgów magnackich w czasach saskich. Niniejsza książka stanowi próbę takiej syntezy i prezentuje kolejne wątki w kobiecym życiorysie: dzieciństwo i wychowanie jako element przygotowania do przyszłego małżeństwa, zaloty i starania o pannę, zaręczyny oraz obyczaje towarzyszące ślu...
W przygotowaniu tomu wzięli udział mistrzowie i wybitni znawcy w sienkiewiczologii, wielokrotnie pochylający się wcześniej nad dorobkiem pisarskim i biografii ą pierwszego z polskich noblistów w dziedzinie literatury. Oczekiwania odbiorcy, w tym recenzenckie, mogą być zatem duże i – powiedzmy uprzedzająco – nie zawodzą, zostały bowiem spełnione z nawiązką. Ranga przedsięwzięcia badawczego i charakter prac: analitycznych, reinterpretacyjnych, bardzo dociekliwych, nieraz innowa...
„Jak słusznie zauważa Autorka wstępu do recenzowanej monografii, a jednocześnie jej redaktor, „współczesne postrzeganie roli dietetyki i kosmetologii sytuuje się w szerokim nurcie edukacji zdrowotnej”, co zapowiada komplementarność zamieszczonych w niej rozdziałów, których niejako wspólnym mianownikiem staje się prozdrowotny styl życia, którego podstawowymi wyznacznikami jest zrównoważona dieta oraz aktywność fizyczna, współprzyczyniając się do zdrowia jednostki i społeczeńst...
Klasztor Karmelitów Bosych w Czernej w drugiej połowie XIX wieku (w schyłkowym okresie zaborów od 1864 roku) był jedynym klasztorem karmelitańskim nowej obserwy, który przetrwał na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej. Dawny erem karmelitów bosych w Czernej zaczynał powoli się odradzać i promieniować życiem religijnym w najbliższym otoczeniu. Zmiany te były widoczne od 1880 roku, kiedy do Czernej przybyła grupa zakonników z prowincji austriackiej, która przywróciła określone kons...
Wojska terytorialne to nie pomysł XXI wieku, a praktyka codzienna w dawnej Rzeczypospolitej. To na barkach tych formacji tworzonych dla obrony swoich małych ojczyzn leżał obowiązek zarówno walki o bezpieczeństwo państwa jak też obszaru na jakim były te oddziały formowane. Analiza przypadku odnosi się do okresu panowania króla Jana II Kazimierza i obszaru Wielkopolski, ale mechanizmy są tożsame dla całej Rzeczypospolitej. Książka nie tylko dla miłośników wiedzy o militariach, ...
Jednym z podstawowych celów tej publikacji, na co wskazano już w poprzednich tomach, jest próba przybliżenia polskiemu Czytelnikowi najważniejszych tekstów judaizmu rabinicznego nazywanego także talmudycznym od głównego dzieła — Talmudu — którego pierwszą i podstawową część stanowi Miszna. Pochylenie się nad literaturą rabiniczną, szczególnie w jej początkowej fazie, jest sięgnięciem do istoty judaizmu. Na wyjątkowość tego dzieła oraz jego niezwykłą wagę dla rozwoju studiów j...
“Author clearly understands the historical contradiction – the demise of Yugoslavia as a country and its simultaneous survival within private memory and certain cultural institutions in Serbia. Tijana Vuković’s research encompasses the period between 2003 i 2020, its aim being presentation of proven historical findings about reception and continuity of Yugoslav legacy, which are to help in overcoming cultural trauma, brought about by the breakup of Yugoslavia” Prof. dr sci. N...
Hieronim Florian ks. Radziwiłł (1715-1760) od lat w literaturze historycznej uważany za gwałtownika czy wręcz szaleńca na kartach ksiązki jawi sie w nowym świetle. Autor przeanalizował zarówno źródła, których autorem był Książę, jak też o nim. Wśród wielu przekazów znalazły się także te, które pokazują bohatera książki jako wielbiciela sztuki, muzyki, teatru, opery, literatury. Jego dość krótkie życie, a także dość niewielkie zaangażowanie w sprawy publiczne spowodowały, że p...
Recenzowana monografia staje się bardzo ważnym i istotnym wkładem poznawczym w aktualną wielowątkowa dyskusją na temat ludzkiej seksualności, jej poznania, ukierunkowywania dla dobra rozwoju osoby ludzkiej i społeczeństw. Autor ukazując osiągnięcia psychologii w rozpoznaniu mechanizmów ludzkiego działania, granice własnych możliwości i wpływu czynników sytuacyjnych daje równocześnie wiedzę i wskazówki metodyczno-praktyczne dla tych wszystkich, którzy nie tylko realizują progr...
Książka wybitnej badaczki literatury XIX wieku, prof. dr hab. Aliny Aleksandrowicz ma szanse stać się bestselerem, tak jak bestselerem była książka bohaterki tej książki – Malwina, czyli domyślność serca. Malwinę opublikowała Maria z ks. Czartoryskich ks. Wirtemberska w 1816 roku. Twórczość Ks. Marii analizuje Alina Aleksandrowicz w szerokim kontekście literackim, ale także kulturowym, obyczajowym epoki. To głębokie, niezwykle dokładne omówienie środowiska w jakim tworzyła ks...
Paweł Tetera należy do grona najwybitniejszych hetmanów kozackich w dziejach. Należał do grona starszyzny kozackiej, która wytworzyła się w otoczeniu Bohdana Chmielnickiego. Blisko związany z Jerzym Chmielnickim i Janem Wyhowskim, chciał być kontynuatorem ich koncepcji politycznych. Szukał zbliżenia z Rzeczypospolitą, obawiając się rosnącej roli i znaczenia Państwa Moskiewskiego. Przyszło mu władać Kozaczyzną w czasach rozpadu tejże społeczności. Nie udało mu się jej ponownie...
Prymas Tysiąclecia kardynał Stefan Wyszyński wielokrotnie podkreślał, że pamięć o przeszłości ma stać się spoiwem dla budowania przyszłości. Towarzysząca mu świadomość przedziwnego połączenia splecionych losów państwa polskiego i Kościoła z niezwykłą ostrością daje się zauważyć na kartach źródeł archiwalnych czerneńskiej wspólnoty klasztornej. Lata 1945–2000 to czas organizowania i trwania życia klasztornego po dramacie II wojny światowej i w okresie utrwalania systemu komuni...
Dzieje tej rodziny to przegląd historii Polski od XVI wieku po czasy współczesne. Wodziccy byli początkowo średniozamożną krakowską rodziną mieszczańską. Budowali swój prestiż już od XVII wieku, aby w XIX stuleciu stać się jedną z ważniejszych i bardziej wpływowych rodzin w Galicji. Swój sukces zawdzięczali przede wszystkim Janowi Wawrzyńcowi, któremu udało się zgromadzić dostatecznie duży majątek oraz uzyskać tytuł szlachecki w 1677 roku.
fragment Wstępu
Jerzy książę Zbaraski, ostatni z rodu, był jednym z najbardziej aktywnych polityków w czasach Zygmunta III Wazy. Właściciel ogromnej fortuny, wykształcony i ustosunkowany. Kasztelan krakowski – pierwszy w hierarchii świecki senator Rzeczypospolitej – przewodził opozycji w latach 1620-1631. Na sejmikach, wraz z bratem Krzysztofem, kształtowali opinię szlachty małopolskiej. Do naszych czasów zachowała się stosunkowo duża część rękopiśmiennej korespondencji Jerzego Zbaraskiego. ...
Doktorat Franciszka Wiśmierskiego to pierwsza w dziejach polskiej historiografii próba monografii losów hetmana kozackiego Piotra Doroszenki, w okresie jego władzy nad Kozaczyzną Ukrainną. Dzieje wojen, rozpadu struktur społeczności kozackiej, początku czasów, które z biegiem lat nazwano „Ruiną”. Tekst Franciszka Wiśmierskiego, powstały blisko 100 lat temu, na seminarium doktorskim na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie, nigdy nie był publikowany, a o jego istnieniu nie w...
12 Część Słownika pod względem liczby biogramów jest zdecydowanie najmniejszym, gdyż weszło do niego tylko 77 życiorysów, ale pod względem objętości jest zbliżony do wcześniejszych tomów. Pojawiło się w nim wiele rodzin, których wcześniej nie opisywaliśmy w naszym wydawnictwie, np. Bajerów (Beyerów) (2), Ciechomskich (3), Dłużewskich (1), Gautierów (1), Głębockich (inna rodzina) (1), Goszczyckich (1), Grabowskich (2) (inna rodzina) Grabowskich (1) (inna rodzina), Horodyskich ...
Maria Kazimiera Sobieska, żona Jana III Sobieskiego, jak inne królowe, które śmiały wychodzić poza narzucone im role matek i żon, spotykała się z niezrozumieniem, a jej wizerunek w historiografii i uległ zniekształceniu. Zbudowana wokół niej „czarna legenda” przetrwała przez wieki, pokazując ją jako zimną, wyrachowaną i obcą Polsce. Felicja Weisenfreünd, w napisanej w 1934 roku pracy, jako jedna z pierwszych próbuje zmierzyć się z tym niesprawiedliwym obrazem królowej. Autork...
Rękopis Marii Gruszkiewicz z 1932 roku, napisany pod opieką prof. Stanisława Zakrzewskiego, to unikatowe studium poświęcone Janowi Andrzejowi Morsztynowi – politykowi, dyplomacie i poecie. Autorka, dzięki szeroko zakrojonym kwerendom archiwalnym i imponującej analizie źródeł europejskich, ukazała wpływ polityki francuskiej na losy Rzeczypospolitej w XVII wieku. Gruszkiewicz, rekonstruując karierę Morsztyna, odsłania kulisy rywalizacji między stronnictwem francuskim a Cesarstw...
Przez wiele lat zbierałem materiały odnoszące się do dziejów mojej rodziny. Chronologicznie początek dały luźne papiery, listy i fotografie, pozbierane gdy wraz moją Matką przy końcu II wojny światowej na krótko wróciliśmy do Kopaszewa i Sobiejuch, Matka ze środkowej Polski, gdzie wysiedlili Ją Niemcy, ja z niewoli niemieckiej. Później, od wielu osób, otrzymywałem dalsze materiały i ustne informacje. W bibliotekach i archiwach spędziłem dużo czasu, czytając lub przeglądając r...
Kolejny, drugi tom Wspomnień Józefa Bispinga obejmuje trzy okresy jego życia. Pierwszy z nich – choć najkrótszy, pozostawił jednak bardzo silny ślad w pamięci autora. Kampania wrześniowa przerwała okres odbudowy i konsolidacji Państwa Polskiego. Zbrojna napaść najpierw ze strony III Rzeszy – Niemiec, a następnie drugiego imperium zła, jakim od początku swojego istnienia był Związek Radziecki, odcisnęła swoje piętno na Polsce. Kilka tygodni w życiu Autora zajęła przynależność ...
Agenor Gołuchowski młodszy (1849–1921) był polskim politykiem i dyplomatą, synem „ojca autonomii galicyjskiej”. W latach 1895–1906 piastował stanowisko ministra spraw zagranicznych Austro-Węgier. Książka jest pierwszą biografią Gołuchowskiego, przedstawiającą jego życie i karierę. Opisuje dzieciństwo spędzone w rodzinnej Skale i Lwowie, początkową karierę dyplomatyczną w Berlinie, Paryżu i Bukareszcie, małżeństwo z francuską księżniczką Murat (prawnuczką Joachima Murata, król...
Lubomirscy byli rodziną magnacką i jej przedstawiciele sprawowali najwyższe urzędy państwowe w Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Poszczególne osoby z rodziny wniosły duży wkład m.in. w rozwój polityczny i kulturalny państwa. Do dzisiaj rezydencje Lubomirskich wzbudzają zachwyt, czego przykładem są m.in. Wilanów oraz Łańcut. Powstało wiele prac na temat poszczególnych osób czy linii Lubomirskich na przestrzeni wieków. Jednak niniejsza książka ukazuje przedstawicieli Lubomirskic...
Książka z serii ŻYCIE CODZIENNE NA DWORACH WŁADCÓW POLSKICH – „Życie codzienne na dworze Wettynów” to barwna i wielowątkowa opowieść o monarchach – Auguście II i Auguście III z dynastii Wettynów – oraz ludziach, którzy tworzyli ich najbliższe otoczenie, należeli do kręgów władzy, lub byli częścią królewskiego dworu, funkcjonującego między Warszawą a Dreznem. W książce, skierowanej do szerokiego grona odbiorców, po raz pierwszy w polskiej historiografii przedstawiono wszechstr...
Literatura dziecięca i młodzieżowa XXI w. obfituje w utwory poruszające tematykę różnorodności. Za sprawą zarówno zagranicznych, jak i rodzimych autorów, młodzi polscy odbiorcy mogli poznać bohaterów z niepełnosprawnościami czy też postacie o różnych tożsamościach etnicznych, narodowych i psychoseksualnych. Niestety, wiele dzieł, które w założeniu miały kształtować wśród młodych czytelników postawę otwartości na różnorodność, jednocześnie powielało uproszczoną, a przez to nie...
Elżbieta Górka i Mariusz Plago z dużą swobodą poruszają się w przestrzeni kultury renesansu i umiejętnie interpretują próby epickie Vegia, zwracając uwagę na liczne interteksty. Wstęp jest bardzo erudycyjny, ale nie przytłacza nadmiarem informacji. Autorzy w sposób bardzo przystępny i uporządkowany przekazują to, co jest konieczne do zrozumienia tego renesansowego epyllionu, a także docenienia jego poetyckiego kunsztu. […] Przedłożona do recenzji książka ma pionierski charakt...
Kronika życiowa Jana Witkowskiego, od początku do 1 stycznia 1939 r.” to przede wszystkim niezwykły pamiętnik świadka wydarzeń na wschodnim Wołyniu w pierwszym dwudziestoleciu XX wieku, uzupełniony znacznie krótszą już opowieścią o studiach i pracy w Warszawie po 1920 roku. Cechą wyróżniająca spisaną pod koniec życia Kronikę… Jana Witkowskiego, urodzonego w 1899 r. w Połonnem na wschodnim Wołyniu, jest niezwykła dokładność i bogactwo szczegółów, zapisanych i zapamiętanych mi ...
Profesor Andrzej Nadolski w swojej książce, interesującej dla każdego czytelnika oraz inspirującej dla badaczy broni i stroju średniowiecznego rycerstwa polskiego, napisał, że jakkolwiek „właściwym żywiołem rycerza była wojna”, „to było sporo okazji”, kiedy rycerz „nawet w okresie pokoju występował zbrojnie”. Takimi wydarzeniami były m.in. wizytacje własnych dóbr, udział w prestiżowych dla jego stanu wiecach i sądach na szczeblu powiatu i województwa, wyjazdy na targi i jarma...
To kolejny tom dokumentujący prace i spotkania Komisji Historii Czech i Stosunków Polsko-Czeskich Komitetu Nauk Historycznych Polskiej Akademii Nauk nie sposób nie wspomnieć o szczególnych okolicznościach towarzyszących jego powstaniu. Zespół badaczy polskich i czeskich spotyka się od lat na seminariach i konferencjach, gdzie penetruje jasne i ciemne ścieżki przeszłości obu sąsiadujących krajów w średniowieczu i czasach nowożytnych. Metoda pracy tej ekipy zasadza się na współ...
Maria Mazurkiewicz, która w 1929 roku złożyła na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie rękopis swojej rozprawy doktorskiej, jest niestety osobą bardzo tajemniczą. Pewnym tropem do odbudowania jej biografii mogą być losy rodziny Mazurkiewiczów mieszkającej w II Rzeczypospolitej, w miejscowości Jarosław, w powiecie kamionieckim na terenie województwa tarnopolskiego. Tam, na początku XX wieku, na świat przyszła Maria Mazurkiewicz. Co prawda Maria nie urodziła się w Jarosławiu,...
Przedstawiając i analizując różnorakie aspekty działalności Ligi Kobiet, Autorzy zaprezentowali szeroki wachlarz podejmowanych inicjatyw. Były to nie tylko te inspirowane przez PZPR, gdyż wiele z nich miało charakter oddolny, wynikający z potrzeby reagowania na bieżące problemy środowiska lokalnego. Stąd w monografii zawarto działalność szkoleniową (podnoszenie kwalifikacji), edukacyjną – zwalczanie analfabetyzmu, upowszechnianie wiedzy o ś wiecie, kształtowanie potrzeby obco...
Rękopis Włodzimierza S. Czerewki, poświęcony ostatniej wojnie Bohdana Chmielnickiego z lat 1654–1655, zachowany jest pod sygnaturą 629, w fondzie 26 (opis 4) archiwum po dawnym Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie. Powstał na seminarium profesora Stanisława Zakrzewskiego i należał do najciekawszych prac, jakie tam powstały. Został pozyskany w wyniku kwerend badawczych prowadzonych w latach 2016–2018. Pomimo upływu blisko sto lat od momentu jego powstania w 1932 roku, pozos...
Jednak pojawienie się dawnych spiskowców w środowiskach, z których się wywodzili, ich niezłomna wiara w uzyskanie przez Polaków niepodległości, i to w granicach z 1772 r., mobilizowała młodzież do działań spiskowych. Dla wszystkich Polaków kontakt z zesłańcami syberyjskimi, ich opinie na temat dróg dojścia do niepodległości, były niezwykle ważne. Jest to zrozumiałe, gdyż te opinie wypowiadali ludzie, którzy – jeśli tak można powiedzieć – na miejscu doznali rozmiarów carskiego...
Ważne tło ewolucji Jedwabnego Szlaku stanowi wielokulturowa warstwa tego mechanizmu, także dynamicznie ewoluująca wraz z biegiem czasu. Szlak funkcjonuje w ramach realiów różnych kul- tur – tak integrujących się, jak i wzajemnie się ścierających. Jednak sam również jest czynnikiem zmieniającym owe ramy kulturowe – przyspieszającym lub umożliwiającym przemiany – stając się ich niezwykłym katalizatorem. Ta opowieść jest jednak przede wszystkim pochwałą siły, odporności i stabil...
Wprawdzie nasza przeszłość z warunkami swojego bytu przeminęła jak sen wiekowy, zastawiając po sobie niezatarte ślady swojego istnienia, nasza teraźniejszość w bólach i mękach krzepi się nadzieją lepszego bytu, nasza wreszcie przyszłość ukryta jeszcze za oponą przeznaczeń, jakie opatrzność wszystkim narodom zgotowała, miło jest przecież obudzić w sobie dawne wspomnienia i przenosić się myślą w owe wieki, kiedy jako naród wolny i samoistny słynęliśmy cnotą, orężem i nauką. Cze...
Franciszka Urszula z Wiśniowieckich Radziwiłłowa jest w polskiej historii postacią wyjątkową. Była jedną z pierwszych, a z pewnością najbardziej znaną polską dramatopisarką i poetką późnego baroku. Urodzona w wielkim rodzie magnackim, który swoją potęgę wzniósł na ziemiom ukrainnych, związana małżeństwem, a prawdopodobnie i wielką miłością z przedstawicielem jednego z największych litewskich rodów magnackich, stała się symbolem nowoczesności w Rzeczypospolitej pogrążonej w ci...
Rękopis Bohdana Murija, poświęcony ostatnim latom życia byłego hetmana kozackiego Jana Wyhowskiego, ukończony został w 1931 roku. Zarejestrowano go pod pozycją Lp. 123/31, 4 lipca 1931 roku. Było to ukoronowanie prac badawczych młodego historyka, ucznia profesora Stanisława Zakrzewskiego. Rękopis rozprawy doktorskiej Bohdana Murija sporządzony jest wyraźnym pismem, za pomocą długopisu, którego tusz mimo u pływu blisko stu lat nie wyblakł. Tekst pozyskany został w wyniku kwere...
Postać Stefana Szolc Rogozińskiego znana jest we współczesnej literaturze z jego wielu wcieleń. Zainteresowani tematyką znają kaliszanina jako: podróżnika, pisarza, etnografa, żeglarza, prekursora polskiej afrykanistyki, alpinistę, świeckiego inicjatora działalności misyjnej, gorącego patriotę – jednak Rogoziński wciąż pozostaje niemal zupełnie nieznany jako plantator. Autor tej monografii, chcąc wypełnić biograficzną lukę w życiorysie słynnego podróżnika (którego zwłoki eks...
Zmiany polityczne w Polsce po 1989 r. pozwoliły na swobodny rozwój badań historycznych nad dawnymi elitami, w tym także nad polską arystokracją. W mijających dekadach powstało wiele opracowań i opublikowano liczne źródła, przede wszystkim pamiętniki. Nadal jednak dużo zagadnień czeka na swoich monografistów. Nawet tak wybitne rodziny, jak Czartoryscy nie doczekały się pełnego omówienia, dlatego niniejsza książka wypełnia lukę w dziejach tego znakomitego rodu, charakteryzując ...
im były bohaterki królewskich romansów w opowieściach Jana Długosza — i co mówią one o samym kronikarzu? Ta książka pokazuje, że słynne epizody uczuciowe w Rocznikach nie są „reportażem z dworu”, lecz literackimi konstrukcjami osadzonymi w biblijnych wzorcach i szerokich kontekstach kultury. Lektura proponowana przez Marię Starnawską odsłania warsztat Długosza, jego horyzont intelektualny i system wartości; zarazem uczy czytać te narracje jako świadectwo epoki i autora, a nie...
Książka z serii ŻYCIE CODZIENNE NA DWORACH WŁADCÓW POLSKICH – „Życie codzienne na dworze Jana III Sobieskiego” maluje barwny obraz codzienności i niecodzienności tego monarchy oraz jego rodziny i otoczenia. Stanowi skierowaną do szerokiego grona odbiorców opowieść o obowiązkach władcy i ludziach, którzy towarzyszyli mu każdego dnia. Ukazuje wyprawy wojenne nie poprzez zwycięstwa, lecz wyzwania towarzyszące marszrutom wodza. Prezentuje króla w podróży, na łowach, przy stole i ...
Sapiehowie i ich Krasiczyn to fascynująca opowieść o jednym z najważniejszych rodów magnackich Rzeczypospolitej i jego niezwykłej siedzibie. Dr Żaneta Niedbała z prawdziwą pasją i precyzją prowadzi czytelnika przez blisko stulecie dziejów zamku w Krasiczynie (1835–1944), który był nowym gniazdem rodowym książąt Sapiehów z linii kodeńskiej. Książka ukazuje zamek w Krasiczynie nie tylko jako wspaniałą rezydencję, ale przede wszystkim jako tętniące życiem centrum towarzyskie, po...
Krzysztof Radziwiłł, zwany „Piorunem” (1547–1603), należał do czołowych magnatów litewskich drugiej połowy XVI i początku XVII wieku. Piastowane godności – wojewody wileńskiego i hetmana wielkiego – sprawiały, że Krzysztof Radziwiłł był jednym z głównych decydentów politycznych zarówno Wielkiego Księstwa Litewskiego, jak i całej Rzeczypospolitej. Mimo stosunkowo krótkiego życia (56 lat) „Piorun” pozostawił po sobie ogromną spuściznę, a konsekwencje jego działań politycznych m...
Christianisation was not a singular event but rather an extended process marked by its own ups and downs, achievements, and obstacles. Jerzy Kłoczowski elucidated that ‘the Christianisation of the Slavs, Scandinavians (Normans), and Hungarians was a lengthy process spanning hundreds of years’ (…). Other scholars underscored the significance of monitoring shifts in mentality and the consolidation of Christian beliefs and ethics, which was ‘a lengthier process than the mere act...
Jednym z podstawowych celów tej publikacji, na co wskazano już w poprzednich tomach, jest próba przybliżenia polskiemu Czytelnikowi najważniejszych tekstów judaizmu rabinicznego, nazywanego także talmudycznym, od głównego dzieła – Talmudu, którego pierwszą i podstawową część stanowi Miszna. Pochylenie się nad literaturą rabiniczną, szczególnie w jej początkowej fazie, jest sięgnięciem do istoty judaizmu. Na wyjątkowość tego dzieła oraz jego niezwykłą wagę dla rozwoju studiów ...
Niniejsza monografia wpisuje się w nurt badań z zakresu socjolingwistyki, lingwistyki kulturowej oraz języka nowych mediów. Jej celem jest ukazanie roli kryterium płci jako jednego z istotnych wyznaczników potocznej odmiany języka włoskiego oraz języka polskiego, bazując na analizie porównawczej danych językowych pochodzących z forów dyskusyjnych o tematyce kobiecej. Jak zauważa Marta Nowosad-Bakalarczyk, kobieta i mężczyzna, „dwa różne podmioty, różnie wyposażone biologiczni...
Dział: Historia Polski Michałowscy herbu Jasieńczyk od drugiej połowy XVI do końca XVIII wieku Michał Szczerba Michałowscy herbu Jasieńczyk to przykład średniozamożnej rodziny szlacheckiej w okresie nowożytnym. W jej dziejach ogniskują wszystkie ważniejsze zjawiska i problemy społeczne oraz gospodarcze szlachty polskiej. Na jej przykładzie ukazano czynniki i uwarunkowania awansu społecznego z drobnej szlachty mazowieckiej do grona bogatszych przedstawicieli stanu szlacheckieg...
We współczesnej historiografii dzieje stanu chłopskiego w okresie przeduwłaszczeniowym, a także późniejszym, rzadko stają się tematem publikacji. Autor prezentowaną książką stara się przełamać ten schemat. Okres Księstwa Warszawskiego jest szczególnie ciekawy jeżeli chodzi o historię społeczną Polski, ponieważ za sprawą konstytucji z 22 lipca 1807 roku, nadanej przez Napoleona nowo powstałemu państwu, zniesiono na jego obszarze poddaństwo chłopów i wprowadzono zasadę równości...
siążka jest poświęcona życiu i twórczości fotografa Abdona Korzona (1824–po 1874), zaprezentowanych na szerokim tle historycznym. Dzięki takiej konstrukcji staje się także przewodnikiem historycznym po Wilnie połowy XIX wieku, a także historią powstania styczniowego na Wileńszczyźnie. Poszerzając wiedzę historyczną o wczesnej fotografii na Litwie Dainius Junevičius ukazuje zarazem sytuację społeczną i kulturową Litwy w czasie i po powstaniu styczniowym, ale także Paryż emigra...
Po Wspomnienia Wandy z Wolskich Umińskiej (1841–1926) w opracowaniu dr hab. prof. UJK Lidii Michalskiej — Brachy i dra Emila Noińskiego z pewnością sięgnie wielu badaczy podejmujących tę problematykę bowiem znajdą w nich wiele nowych informacji o roli i miejscu kobiety w życiu społeczno-politycznym i kulturalno-oświatowym w XIX–XX wieku. We Wspomnieniach... Wandy Umińskiej, pisanych w różnych okresach życia, w największym stopniu przewijają się trzy problemy: powstanie styczn...
Książka „Polscy Artyści Plastycy w Kanadzie 1939-1989” to efekt wieloletnich badań i poszukiwań autorki, dr Katarzyny Szrodt, mieszkającej w Montrealu. Stworzony na podstawie opracowania archiwów polonijnych, kanadyjskich i polskich, dotarcia do dokumentacji prywatnych i rozmów z artystami, fresk, pokazuje dokonania polskich artystów plastyków na emigracji w Kanadzie. Autorka ukazując losy trzech fal emigracji artystycznej do Kanady po 1939 roku: „fali emigracji wojennej”, „f...
Pojęcie sztuki babienia niewątpliwie należy do zagadnień o wyjątkowo szerokim zakresie. Sztuka babienia bowiem to umiejętność odbierania porodów, opieki nad matką i jej nowo narodzonym dzieckiem, sztuka wymagająca dużych umiejętności i medycznej wiedzy. Niniejsza książka jest opowieścią o poziomie tej sztuki w Polsce II połowy XVIII w., etapach jej rozwoju i zajmujących się nią osobach. Jednocześnie stanowi analizę wydawanych w tym okresie poradników medycznych – analizę, któ...
