Opis treści
Jak żyć w domu, który nagle staje się obcy?
Choć wcale się nie przeprowadziły, z dnia na dzień zmieniły adres: z Hauptstrasse na ulicę 1 Maja. Ich nazwiska zostały spolszczone, a na życie mogły od teraz zarabiać wyłącznie najprostszą pracą – bo kto w nowej rzeczywistości chciałby zatrudnić Niemkę?
Po wojnie Wałbrzych stał się wielokulturowym tyglem: mieszkali tu Polacy, Niemcy, Ukraińcy, Żydzi i Grecy. I choć wspólnie mieli tworzyć nową rzeczywistość Ziem Odzyskanych, ich dni upływały w cieniu wojennej traumy Aby zyskać szansę na normalne życie, Lin, Ruth i Anna – przedstawicielki trzech pokoleń rdzennych mieszkanek Dolnego Śląska – musiały ukryć, kim naprawdę są. Jeszcze wiele lat później najmłodsza z nich ćwiczyła przed lustrem poprawną wymowę „r”, żeby nikt w szkole nie nazwał jej „szwabką”.
Marta Hożewska odkrywa niewygodną, przemilczaną historię Niemców na Dolnym Śląsku. Z reporterskim zacięciem opisuje losy ludzi skazanych na cichą walkę o przetrwanie.
Jak propaganda i poczucie winy wpływały na kształtującą się tożsamość? Ile lat musi minąć, by wreszcie dało się swobodnie odetchnąć?
„Niedotlenienie” to poruszający reportaż o życiu, które nie pozwala złapać oddechu, a także zapis osobistych lęków i wstydu przekazywanych z pokolenia na pokolenie.
*
Marta Hożewska (ur. 1962) – pisarka, tłumaczka. Autorka książek „Szew za igłą” i „Miejsce życzliwe. Rzecz o Targu pod Młynem Sułkowice”. Przełożyła z języka bułgarskiego „Powieść naturalną” Georgiego Gospodinowa. Publikowała w „Odrze”, „Frazie”, „Kwartalniku Literackim Wyspa”. Pochodzi z Wałbrzycha. Mieszka we Wrocławiu.
Reportaż „Niedotlenienie. Opowieść o naszych niemieckich babkach” powstał z potrzeby oddania głosu tym, które nigdy go nie miały. Marta Hożewska, potomkini Kresowiaków przesiedlonych na Dolny Śląsk, opowiada w nim o losach niemieckiej rodziny swojej koleżanki ze szkoły.
Zmodyfikowana notka standardowa, np. dłuższa, może uzupełniona o biogram
Trzy kobiety, trzy pokolenia i historia, która nie pozwala o sobie zapomnieć.
„Niedotlenienie” Marty Hożewskiej to poruszający reportaż o powojennych losach Niemców na Dolnym Śląsku, dramacie przesiedleń i o tym, jak wielka historia wpływa na życie zwykłych ludzi. Losy Liny, Ruth i Anny – przedstawicielek trzech pokoleń niemieckich kobiet z powojennego Wałbrzycha – stają się pretekstem do opowieści o trudnej historii regionu, pamięci, winie i szukaniu własnej tożsamości w świecie, który po wojnie zmienił się nie do poznania. Dlaczego strach nie minął, choć wojna dawno się skończyła?
„Niedotlenienie” to książka dla fanów reportaży, herstorii i biografii miast, którzy szukają historii przemilczanych i nieoczywistych.
O książce „Niedotlenienie”
Co się dzieje z człowiekiem, kiedy miejsce, które przez całe życie uważał za dom, nagle przestaje nim być? A co, jeśli także on sam staje się kimś wykluczonym, obcym i niepożądanym?
Po II wojnie światowej na Dolnym Śląsku zmieniło się wszystko: język urzędowy, nazwy ulic i miejscowości. Niemcy, którzy zostali na swojej ziemi, musieli się odnaleźć w państwie, które chciało ich wymazać.
W centrum swojej opowieści Marta Hożewska stawia losy przedstawicielek trzech pokoleń niemieckich kobiet: Liny, Ruth i Anny. Ich historie splatają się z powojennymi dziejami Wałbrzycha – miasta, w którym obok siebie żyli Polacy, Niemcy, Ukraińcy, Żydzi i Grecy. Dla bohaterek przeszłość nie jest jednak zamkniętym rozdziałem. Jest nadal obecna w języku, rodzinnych opowieściach i lęku przed tym, jak zostaną ocenione przez innych.
W książce „Niedotlenienie” autorka przygląda się temu, jak doświadczenia wojny i powojennej zmiany granic wpływały na codzienność zwykłych ludzi. Pokazuje również, jak trudno jest normalnie żyć, gdy przez lata trzeba ukrywać część swojej historii.
To jednocześnie opowieść o Dolnym Śląsku – regionie, którego współczesna tożsamość powstała z doświadczeń wielu społeczności. Marta Hożewska sięga do pamięci rodzinnej i lokalnej historii, by stworzyć wielowymiarowy portret Wałbrzycha oraz jego mieszkańców.
Historia, która została pod powierzchnią
„Niedotlenienie” nie jest jedynie książką o powojennym Wałbrzychu. To także opowieść o pamięci przekazywanej z pokolenia na pokolenie i o konsekwencjach milczenia. Autorka pyta, czy można naprawdę odciąć się od przeszłości oraz ile czasu potrzeba, by przestać traktować własne pochodzenie jak coś, co należy ukrywać.
Dlaczego warto przeczytać „Niedotlenienie”?
Marta Hożewska podejmuje temat ważny dla zrozumienia współczesnego Dolnego Śląska, ale opowiada o nim przede wszystkim przez ludzkie doświadczenia. Dzięki temu wielka historia nie pozostaje abstrakcyjnym tłem – staje się historią rodzin, kobiet i dzieci próbujących odnaleźć się w nowej rzeczywistości.
„Niedotlenienie” zainteresuje czytelników, którzy cenią literaturę faktu łączącą historię z osobistą perspektywą. To również propozycja dla osób zainteresowanych losami Dolnego Śląska, powojennymi migracjami, pamięcią społeczną i skomplikowanymi relacjami polsko-niemieckimi.
Autorka „Niedotlenienia” – Marta Hożewska
Marta Hożewska jest pisarką i tłumaczką związaną z Dolnym Śląskiem. Pochodzi z Wałbrzycha, a obecnie mieszka we Wrocławiu. Jest autorką książek „Szew za igłą” oraz „Miejsce życzliwe. Rzecz o Targu pod Młynem Sułkowice”. Przełożyła także z języka bułgarskiego „Powieść naturalną” Georgiego Gospodinowa.
Jej teksty ukazywały się w „Odrze”, „Frazie” i „Kwartalniku Literackim Wyspa”. W „Niedotlenieniu” osobista znajomość regionu spotyka się z literacką wrażliwością i zainteresowaniem historią zapisaną nie tylko w dokumentach, lecz także w pamięci mieszkańców.
Dla kogo jest ta książka?
„Niedotlenienie” to propozycja dla miłośników reportaży historycznych, herstorii oraz książek o powojennej Polsce. Spodoba się także czytelnikom zainteresowanym dziejami Dolnego Śląska, Wałbrzycha, relacjami polsko-niemieckimi oraz tematyką pamięci, tożsamości i dziedziczenia rodzinnych traum.
To książka dla wielbiciela literatury faktu, który zamiast klasycznej książki historycznej szuka nieoczywistych perspektyw i jest ciekaw losów ludzi pozostających dotąd na marginesie oficjalnej narracji.
Przedpremierowo książki Wydawnictwa Znak Literanova tylko w Księgarni Znak.
„Niedotlenienie. Opowieść o naszych niemieckich babkach”, Marta Hożewska – jak słuchać audiobook?
Audiobooka „Niedotlenienie. Opowieść o naszych niemieckich babkach”, tak jak i pozostałe książki w formacie elektronicznym przesłuchacie w aplikacji mobilnej Woblink na Android lub iOS lub na jakimkolwiek urządzeniu obsługującym pliki mp3 (także komputer). Zanim zdecydujesz się na zakup, możesz również odsłuchać darmowy fragment audiobooka.
A jeśli wolisz czytać, sprawdź, czy książka jest dostępna w Woblink także jako ebook (epub oraz mobi).
