Zainteresowania badawcze szczególną kategorią bibliotek historycznych, jaką są polskie biblioteki wielkoziemiańskie - rodowe, fundacyjne, ordynackie - mają tradycję sięgającą wieku XIX. Na to stulecie przypada największy rozwój bibliofilskich paski polskiej arystokracji ziemiaństwa. Zakładanie bibliotek uznawano zarazem za obywatelską, patriotyczną powinność tej grupy społecznej - jako sposób ochrony tradycji, intelektualnych dokonań i tożsamości narodu po utracie niepodległo...
Jest to pierwsza praca o międzywojennej literaturze młodzieżowej, z którą walczono w okresie PRL-u. Książki o Józefie Piłsudskim, Legionach Polskich, o obronie Lwowa w 1918 r. i o wojnie bolszewickiej na pół wieku zniknęły zarówno z lad księgarskich, jak i z bibliotecznych półek. Nie wznawiano ich od 1939 r., a w czasach stalinowskich wyrzucono z bibliotek ocalałe z pożogi wojennej wydawnictwa na temat walk o niepodległość i kształt granic Polski dźwigającej się do życia po r...
Żyjemy w latach zasadniczych przemian dokonujących się na naszych oczach i częściowo z naszym udziałem niemal we wszystkich dziedzinach politycznych, ekonomicznych, cywilizacyjnych i kulturowych. Zawsze w takich okolicznościach panowały tendencje odwracania się od przeszłości, traktowanej jako balast, utrudniający marsz ku nowej, wspaniałej przyszłości. Dopiero później, po zachłyśnięciu się nowoczesnością, następowała refleksja, że żadna trwała konstrukcja społeczna nie może ...
Dwadzieścia lat istnienia II Rzeczpospolitej, to czas bujnego rozkwitu żydowskiego życia społecznego i kulturalnego. Polscy Żydzi uczestniczyli aktywnie w kulturze całego społeczeństwa, a zarazem tworzyli własną, bardzo zróżnicowaną i niezwykle oryginalną kulturę w trzech językach: polskim, jidysz i hebrajskim. Zakładali wiele organizacji świeckich i religijnych, politycznych i społecznych, gospodarczych i zawodowych, charytatywnych, szkolnych, sportowych. W Bibliotece Narodo...
„Bóg i Pan nasz na wieki błogosławiony dał zwycięstwo i sławę narodowi naszemu, o jakiej wieki przeszłe nigdy nie słyszały" – tak po odniesionej wiktorii wiedeńskiej zaczął Jan III Sobieski list to żony. W ciągu niemal trzech stuleci istnienia husarii, miała ona do czynienia z bardzo różnorodnym przeciwnikiem. Husaria w walce omawia kilka ich rodzajów, wyjaśniając w jaki sposób polscy rycerze radzili sobie z nimi. Jak zwykle w przypadku książek Radosława Sikory, przystępny j...
W zbiorach Biblioteki Kórnickiej odnaleziono opis podróży franciszkanina reformaty Remigiusza Zawadzkiego (1703-1775), który w 1750 roku podróżował przez Śląsk, Morawy, Austrię i Italię do Rzymu na kapitułę generalnąswego zakonu. Obecnie po raz pierwszy ukazuje się w druku pełny tekst oryginału tej relacji w języku łacińskim i tłumaczeniu polskim. Dziennik ten zawiera interesujący opis podróży i pobytu zakonnika w Rzymie. Współczesny czytelnik staropolskiej relacji poznać moż...
Życie Ibrahima Paszy, równie pełne dziwnych zdarzeń co najbarwniejsza powieść, paradoksalne i na skutek gwałtownych zmian niemal niezrozumiałe dla zachodnich badaczy społeczeństwa, bardzo trudno jasno przedstawić zachodnim czytelnikom; ta dziwność jest jednak typowa dla Wschodu – zrozumienie jego powieściowego życiorysu daje klucz do pojęcia tureckiego życia i umysłowości. Jedyną szansę owego zrozumienia stanowi usunięcie z naszych myśli zachodnich koncepcji i uznanie za fakt...
W naszej świadomości historycznej obraz stosunków polsko-szwedzkich zdominowany jest przez słynny „potop” lat 1655-1660. Patrzymy na nie głównie oczyma bohaterów klasycznej powieści Henryka Sienkiewicza. Tymczasem w kolejnych dekadach, aż do upadku Rzeczypospolitej, relacje polsko-szwedzkie były równie istotne i interesujące. Pod wpływem sytuacji międzynarodowej i realiów polityki wewnętrznej obu królestw, zmieniały się one dynamicznie. Szwecja, przez długi czas jeden z najwi...
Czwarty tom nie domyka „Historii Polski w wieku XIX”. On ma otwierać nowe dyskusje nad tymi historiami, nad ich znaczeniem w wielu istotnych, rzadko dotąd wydobywanych kontekstach. Najlepsi w skali światowej specjaliści zapraszają tutaj do refleksji nad miejscem i rolą dziejów Polski XIX stulecia w historii Żydów (Theodore Weeks), w rozwoju nowych „projektów narodowych” Ukrainy, Białorusi i Litwy (Rimantas Miknys), w kontekście przemian Europy Środkowej czy „habsburskiej” (Ma...
Nowa, niezwykle pochłaniająca opowieść o wojnie zimowej pomiędzy Finlandią a Związkiem Radzieckim. Historia zweryfikowana na podstawie relacji świadków, pamiętników wojennych, raportów wojskowych i innych materiałów dokumentalnych z archiwów rosyjskich i fińskich. Bair Irincheev, kreśląc swoją bogato ilustrowaną i oryginalną wizję tych nierównych zmagań, sięgnął po imponujący wybór relacji naocznych świadków, pamiętników wojennych, raportów wojskowych i innych dokumentów z ...
Prezentowane wspomnienia obejmują lata 1939–1945. Autor przedstawia w nich swoją ucieczkę z zagrożonego Krakowa i odyseję po okupowanych terenach Kresów Wschodnich dawnej Rzeczypospolitej (Przemyśl, Lwów, Krzemieniec, Winnica, Berdyczów, Dubno). Historia ta jest pełna dramatycznych zdarzeń, nieprawdopodobnych ocaleń, ucieczek i schronień; jest obrazem zdolności do przetrwania w atmosferze ciągłego osaczenia i zagrożenia śmiercią. To również świadectwo ofiarnej pomocy otrzymyw...
Jeśli długowieczność jest miarą sukcesu, to Renault FT był najlepszym czołgiem XX wieku. Książka "Czołg Renault FT. Powstanie, budowa i użycie w boju na Froncie Zachodnim i w Polsce” jest monografią tego pojazdy pancernego. Od momentu powstania w 1917 roku do końca służby w Afganistanie w latach 80-tych Renault FT zachował swoją wartość bojową. Był jedynym pojazdem pancernym, który brał czynny udział w obu wojnach światowych, w wielu krajach, w tym w Polsce, stał się zalążkie...
„Choć faktów sprzed 600 lat nie można porównywać z aktualnymi wydarzeniami na arenie międzynarodowej, to na pewno warto odwołać się do słów św. Jana Pawła II: «Od Unii Lubelskiej do Unii Europejskiej!» [...], przypominających, iż współpraca i połączenie dwóch państw stało się punktem zwrotnym w dziejach naszych i Europy. Także w aspekcie kultury religijnej. Była to nie tylko chrystianizacja, lecz także recepcja kultury bizantyjskiej w świecie kultury łacińskiej. W tej pokojow...
Prezentowana praca poświęcona jest trwaniu oraz ewolucji stereotypów antyżydowskich pod koniec XIX wieku i w latach międzywojennych na tle historycznym, ich utrwaleniu względnie przemianom podczas lat okupacji oraz Zagłady, a wreszcie powrotowi tych stereotypów w nowych warunkach historycznych i ich przeobrażeniom po wojnie. Autorka proponuje zwartą, logicznie uzasadnioną interpretację polskiego antysemityzmu, jako zjawiska kulturowego w najszerszym znaczeniu tego terminu....
Referaty wygłoszone w czasie Spotkania Dolnośląskiego w 2012 r., a prezentowane w niniejszej książce można podzielić na trzy grupy. Pierwszą stanowią teksty poświęcone prof. Julianowi Janczakowi, jego dorobkowi w dziedzinie kartografii i kartografii historycznej, historii gospodarczej i krajoznawstwa, drugą – teksty poświęcone kartografii historycznej, w końcu w trzeciej grupie znalazły się artykuły o tematyce podróżniczej i krajoznawczej.
Udział Rzeczypospolitej w wojnie Ligi Świętej z Turcją u schyłku XVII w. nie został dotąd w naszej literaturze historyczno-wojskowej należycie wyjaśniony. Wojna, którą tak chlubnie rozpoczął król Jan III pod Wiedniem w 1683 r. i której przez długie lata był głównym uczestnikiem, przedstawia się nam w świetle dotychczasowych badań jako splot zdarzeń drugorzędnego znaczenia, przyćmionych blaskiem wiedeńskiego zwycięstwa, stojących nawet poza czynami Podhajec, Chocimia, Lwowa i ...
W stoczoną latem 1943 roku bitwę pod Kurskiem zaangażowanych było sześć tysięcy niemieckich i radzieckich pojazdów opancerzonych, co czyni ją największą bitwą pancerną wszechczasów i być może największą bitwą w ogóle. Badacze historii wojskowości od dawna uznawali znaczenie bitwy kurskiej, zwanej również Operacją Zitadelle, powstało kilka poważnych opracowań na jej temat. A jednak niemieckie spojrzenie na bitwę było do tej pory powszechnie ignorowane. Po zakończeniu konfliktu...
Wydawana w Polsce przed II wojną światową prasa żydowska stanowi jedno z najważniejszych źródeł do badań nad historią i kulturą polskich Żydów zarówno w kontekście ogólnokrajowym, jak i regionalnym. W odróżnieniu od innych materiałów źródłowych (np. spisywanych już po wojnie wspomnień czy dokumentów archiwalnych wytworzonych przez organy administracji państwowej) przekaz prasowy tworzony przez Żydów i dla Żydów przedstawia ich świat od wewnątrz, niejako z "pierwszej ręki". pr...
Roczniki czyli kroniki sławnego Królestwa Polskiego to jedno z najważniejszych źródeł do historii Polski średniowiecznej i jedno z najwybitniejszych dzieł średniowiecznej historiografii europejskiej. Ich autor, Jan Długosz, w 12 księgach opisał dzieje Polski począwszy od legendarnych początków naszego kraju, na 1480 roku skończywszy. W swej pracy czerpał z wielu niedostępnych dziś źródeł historycznych. Korzystał też z ustnych relacji osób uczestniczących w najważniejszych wyd...
Naród w niewoli to zbiór artykułów pisanych przez historyków z krakowskiego Oddziału IPN. Przypominają oni niemiecką (Mit niewinnego Wehrmachtu) i sowiecką (Bić polskich panów) agresję na Polskę w 1939 r. Przedstawiają konsekwencje tej agresji: eksterminację obywateli polskich (Czy AK mogła zapobiec wołyńskiej rzezi Polaków ; Krwawa polska jesień; Aresztowanie generała „Grota" Roweckiego), w tym - pod okupacją niemiecką - Żydów (Śmierć nad gettem; W żydowskiej służbie na stra...
Autorka zaprasza na niezwykłą podróż w czasie do Warszawy doby stanisławowskiej, jednego z najpiękniejszych miast Europy schyłku XVIII wieku, gdzie w cieniu splendoru i bogactwa o przetrwanie walczyli żebracy i włóczędzy. Będziemy przyglądać się ich codziennemu życiu w stołecznym mieście oraz śledzić walkę władz państwowych, miejskich i Kościoła o poprawę losu ludzi najuboższych.
Historia najnowsza obejmuje okres od zakończenia nowożytności, czyli przełom XVIII i XIX wieku, aż do czasów współczesnych. Dlatego wiele książek z kategorii „Historia najnowsza” poświęconych jest wojnom światowym, powstaniu warszawskiemu czy okresowi PRL-u. Pozycje przedstawiające czasy II wojny światowej stanowią tak dużą część książek, że zostały umieszczone w odrębnej podkategorii „II wojna światowa”. Główny trzon kategorii „Historia najnowsza” stanowią książki oscylujące wokół tematyki wojen światowych („Legiony – droga do legendy” Marka A. Koprowskiego, „Niewygodny Polak” Macieja Bernatta-Reszczyńskiego), powstania warszawskiego („Duch ’44. Siła ponad słabością” Stanisława Zasady), PRL-u („»Ciekawe« życie w PRL-u. I co dalej?” Bogusława Homickiego) oraz Solidarności („Tu radio Solidarność” Pawła Pietkuna). Jednak znaleźć tu można także takie publikacje jak „Kobiety wywiadu” Przemysława Słowińskiego, który przedstawia biografie najsłynniejszych agentek i szpiegów, m.in. Mathilde Carré, Coco Chanel czy Krystyny Skarbek. W tej kategorii znajduje się też „Epilog do »Kamieni na szaniec«” profesora Grzegorza Nowika, ukazujący szerzej tło wydarzeń przedstawionych przez Aleksandra Kamińskiego w jego słynnej książce. Najnowszej historii poświęcona została chociażby „Polska 1945–2015. Historia polityczna” Andrzeja Piaseckiego i Ryszarda Michalaka – jedna z niewielu monografii przedstawiających w takiej formie losy współczesnej Polski. Nie może zabraknąć także opisów brawurowych ucieczek, m.in. z obozów śmierci – Auschwitz, Sobiboru, sowieckich łagrów czy pilnie strzeżonych twierdz, które w „Słynnych ucieczkach Polaków” opisał Andrzej Fedorowicz.