Odwaga myślenia w czasach sztucznej inteligencji Grzybowski Jacek książka

Filozoficzne rozważania wokół zagadnień, jakie niesie ze sobą technologia XXI w.

Książka podejmuje problemy, których nie można dzisiaj pominąć. Czyni to z perspektywy wyrazistej, zakorzenionej w klasycznej filozofii, a zarazem świadomej współczesnych wyzwań. Jej znaczenie polega nie tylko na omówieniu aktualnych problemów związanych ze sztuczną inteligencją i technologiami cyfrowymi, lecz także na przypomnieniu, że debata o przyszłości technologii jest zarazem debatą o człowieku, jego rozumności, wolności, odpowiedzialności i zdolności do poznania prawdy.

Filozofia, od wieków zobowiązana do stawiania pytań, nie może się zwolnić od prób oceny współczesnej cywilizacji technicznej i skutków związanych z dynamicznym rozwojem technologii, nawet jeśli komuś się wydaje, że filozoficzne dywagacje są dalekie od technologicznych nowinek. Nic bardziej błędnego. Pytanie o naturę i następstwa tego, co potrafią maszyny, dotyczy nie tylko rezultatów ich operatywności, ale także kształtu życia społecznego i politycznego.

Pytania, które należy sobie postawić, zastanawiając się nad sztuczną inteligencją wydają się proste, ale odpowiedź na nie wymaga poważnej, nie tylko technicznej, refleksji.

Czym jest sztuczna inteligencja? Jaki rodzaj inteligencji realizują maszyny? Z jaką właściwością systemów informatycznych mamy do czynienia, kiedy widzimy, jak uczą się one zasobów całej naszej kultury i cywilizacji? Czy nadzieje naukowców i polityków pokładane w transhumanizmie mają jakąkolwiek wartość? Na czym polega istota tej rozwijającej się dziś gałęzi nauki?

Jak zadbać o realne kształcenie dzieci i młodzieży w czasach, gdy programy są w stanie w kilka sekund napisać eseje, rozwiązać zadania domowe i komponować prace dyplomowe? Na jakich warunkach należy tworzyć szkolnictwo, programy nauczania, a ostatecznie intelektualnie dojrzałe społeczeństwo?

Odważmy się więc na wysiłek zadawania pytań, stawiania trudnych zagadnień i często żmudnego, ale przez to wartościowego, poszukiwania odpowiedzi. Filozofia, której istotą zawsze były i są skomplikowane dylematy, jest na tych drogach najlepszą przewodniczką.