Inaczej niż ich będący przez pewien czas ich rywalem zakon templariuszy, Zakon Szpitalników św. Jana Jerozolimskiego (czy też szpitalników, pod którą to nazwą jest bardziej znany) nie powstał w wyniku zorganizowania pierwszej krucjaty w 1099 r.; przeciwnie – został prawdopodobnie założony przez grupę włoskich kupców z Amalfi w połowie XI w. Jednak w wyniku powstania ruchu krucjatowego szpitalnicy posiedli cenioną wiedzę specjalistyczną na temat zdolności militarnych nieprzyja...
15. pułk ułanów poznańskich był jednym z najsłynniejszych i najbitniejszych oddziałów polskiej kawalerii. Jednostka ta została utworzona w pierwszych dniach Powstania Wielkopolskiego i wzięła czynny udział w tym zrywie niepodległościowym. Następnie poznańscy ułani poszli toczyć boje z bolszewikami, w 1939 roku brali udział w wojnie obronnej, a 5 lat później w kampanii włoskiej. Żołnierze pułku nigdy nie szczędzili daniny krwi dla Ojczyzny, nigdy też nie złożyli broni. Sztand...
Podczas jednej z przedłużających się kampanii przeciwko Tebom w latach 70-tych IV w. p.n.e., sprzymierzeńcy stracili ochotę do dalszej służby pod rozkazami Lacedemończyków, ponieważ podczas gdy sami wysłali na wojnę licznych żołnierzy, Sparta wystawiła zaledwie garstkę. Król Sparty, Agesilaos, rozkazał więc, by Lacedemończycy i sprzymierzeńcy usiedli na ziemi w dwóch oddzielnych grupach. Następnie herold armii dał sygnał, by wstali wszyscy garncarze, po nich kowale, cieśle, b...
Powstanie tej pracy uzasadnia znaczenie postaci Hermanna von Salzy. W czasie najwyższego politycznego napięcia próbował załagodzić sytuację, aby zapobiec wielkiej katastrofie, jaką dla zachodniego świata musiał oznaczać konflikt między cesarzem a papieżem. Celem pracy badawczej jest wyzwolenie się z kruchego materiału ludzkiego. Być może heroiczna wizja historii wielkiego cesarza Fryderyka II, któremu służył Hermann von Salza, próbuje ponownie dzisiaj wyciągnąć go całkowicie...
Niniejsza książka wyjaśnia zróżnicowany poziom rozwoju wczesnośredniowiecznej taktyki w Europie, której daleko było od popularnego obrazu niezdyscyplinowanych działań. Od początku śledzimy upadek konnicy, jako najważniejszej formacji na polu bitwy w „barbarzyńskich” królestwach, które zastąpiły Cesarstwo Zachodniorzymskie, oraz jej istnienie w armii Cesarstwa Bizantyjskiego. Następnie przechodzimy do odrodzenia jazdy i poruszającej się konno piechoty pod rządami Karolingów (I...
Reedycja polskiego wydania książki napisanej w połowie XIX wieku przez francuskiego autora - Adolphe Thiersa. Zawarł on na łamach swojego dzieła to, co czuły wówczas miliony Francuzów: wspomnienie o potędze i marzenie o niej, tęsknotę za dniami, gdy uwaga całej Europy skierowana była na Paryż, a zwłaszcza za człowiekiem, który poprowadził Francję do najwspanialszych sukcesów w jej dziejach. Thiers bezwarunkowo uznał Napoleona za wodza-geniusza, który nie miał sobie równych na...
W niniejszej książce przedstawiłem pierwszą dokładną i zrozumiałą relację przebiegu wojny o niepodległość Szkocji. Żaden inny okres w dziejach tego państwa nie był dotychczas równie błędnie przedstawiany jak ten; żaden nie ucierpiał tak wiele wskutek niedbalstwa oraz stronniczości autorów prac historycznych; żaden również nie był traktowany w mniej bezstronnym i dociekliwym duchu, który z założenia ma przysługiwać historykowi. Liczne dowody na prawdziwość tych twierdzeń będz...
Marynarka Wojenna Włoch, Regia Marina, w chwili wybuchu II Wojny Światowej była czwartą flotą wojenną na świecie, lecz mimo tego jest często pomijana i powszechnie uznawana za nieskuteczną. Składała się ona w dużej mierze z okrętów przestarzałych, nie posiadających wyposażenia radarowego, a jej załogi miały reputację niezdyscyplinowanych i słabo wyszkolonych. Skomplikowany i biurokratyczny system dowodzenia narzucony flocie jeszcze bardziej utrudniał jej działania. Pomimo teg...
Dzieło pióra ppłk. Orthlieba, jednego z najświetniejszych oficerów lotnictwa francuskiego podczas wielkiej wojny i długoletniego profesora taktyki lotnictwa w paryskiej Wyższej Szkole Wojennej, zostało, na zapytanie naszego M. S. Wojsk., oficjalnie zalecone przez francuskie Ministerstwo Wojny, jako najlepsza w ich literaturze książka o lotnictwie francuskim w czasie wojny światowej, zasługująca na spolszczenie przed wszystkimi innymi, traktującymi o tym przedmiocie. Dlatego...
Książka prezentuje losy generała Stanisława Fiszera, adiutanta Kościuszki, jednego z twórców Legii Naddunajskiej i szefa sztabu głównego armii polskiej. Autor, w oparciu o materiały źródłowe znajdujące się w kraju (w Krakowie i Warszawie), podjął próbę przybliżenia sylwetki bohatera. Poszerza dotychczasowe ustalenia dotyczące postaci i funkcjonowania głównego inspektoratu piechoty. Sygnalizuje szereg problemów związanych z działalnością sztabu głównego, które stanowią przyczy...
Niniejszy tom stanowi rezultat badań młodych naukowców zafascynowanych dziejami Stanów Zjednoczonych Ameryki, a prowadzonych głównie na Uniwersytecie w Białymstoku. Na szczególną uwagę zasługuje tutaj przede wszystkim praca członków Koła Naukowego Amerykanistów (dawnej Sekcji Amerykanistycznej SKNH) działającego od grudnia 2012 r. na Wydziale Historyczno-Socjologicznym UwB. Wskazana monografia (już trzecia z kolei) to tylko jeden z licznych przykładów pracy i zaangażowania c...
Głównym zadaniem niniejszej publikacji było scharakteryzowanie w miarę możliwości wszelkich aspektów życia Łodzi w dobie Wielkiej Wojny (1914-1918), które były ze sobą nierozerwalnie związane. Najważniejszym problemem badawczym, wymagającym wyjaśnienia, było przystosowanie się miasta i jego mieszkańców do szybko zmieniającej się sytuacji politycznej i wojskowej w związku z ewakuacją administracji carskiej oraz z początkiem i trwaniem okupacji niemieckiej. Po zajęciu miasta pr...
Marek Wilczyński ur. w Krakowie w 1959 r. studia na Uniwersytecie Jagiellońskim ukończył w 1982 r., stopień doktora (1991 r.) i doktora habilitowanego (2001 r.) uzyskał pracując w obecnym Uniwersytecie Pedagogicznym w Krakowie. W roku 2013 otrzymał tytuł profesora nauk humanistycznych. Najważniejsze publikacje to Zagraniczna i wewnętrzna polityka afrykańskiego państwa Wandalów, Wydawnictwo Naukowe WSP, Kraków 1994, Germanie w służbie zachodniorzymskiej w V w. n.e. Studium his...
W pracy obecnej wykorzystywałem dostępne mi źródła Biura Historycznego Sztabu Generalnego, Archiwum Wojskowego i oddziału archiwalnego Ministerstwa Spraw Zewnętrznych. Starałem się przedstawić przebieg walk od kwietnia do lipca 1919 r. w Małopolsce i na Wołyniu w ramach wyższych jednostek, a jako pierwszy, traktujący historię tych wypadków, nawiązać treścią do wydanych już przez innych autorów pamiętników z czasów poprzedzających. Na uchylenia od tej kierowniczej myśli pozwol...
Na Górnym Śląsku, tak jak i zresztą w prawie całej Polsce, pamięć o wydarzeniach I wojny światowej jest dzisiaj nikła. Zatarły ją późniejsze wydarzenia powstań śląskich i drugiej wojny światowej, a przede wszystkim zwykły upływ czasu. O konflikcie tym przypominają pomniki na cmentarzach i tablice w kościołach niektórych miejscowości, niekiedy nawet zawierające listę nazwisk poległych z danej miejscowości. Są to wprawdzie często nazwiska typowo miejscowe, ale osoby, do któryc...
Już od grudnia 1655 r. Toruń znajdował się w rękach szwedzkich i był strzeżony przez silną załogę. Gdy żywiołowe powstanie całego narodu polskiego przekonało „rozbójnika Europy”, króla Karola Gustawa, że ze swymi weteranami z trzydziestoletniej wojny nie jest w stanie utrzymać w uległości całej Rzeczypospolitej, wytrącony w ten bolesny sposób z „protektorskich” marzeń, musiał zaspokoić swój nienasycony apetyt tylko częścią zawojowanego w pierwszym zapędzie państwa. Powrócił...
W drugim tomie naszego cyklu „Szlakiem rodów rycerskich dawnego Mazowsza w XV-XVI wieku” zapraszamy na tereny leżące nieco dalej na zachód od Warszawy. Są to historyczne powiaty tarczyński i błoński, które pojawiły się na mapie nowego podziału administracyjnego związanego z reorganizacją sądownictwa mazowieckiego w końcu XIV w. Właśnie w Tarczynie i Błoniu zatrzymywał się sąd książęcy złożony z sędziego, podsędka i lokalnych urzędników, a okolice tych najznaczniejszych ośrodk...
Historia reform skarbowych w Polsce, której nie należy identyfikować z historią samej skarbowości, wiąże się z natury rzeczy z dziejami reform wewnętrznych Rzeczypospolitej. Łączność ta zupełnie jest zrozumiałą i konieczną, bo przecież rola skarbu zawiera się bez reszty w całokształcie funkcji organizmu państwowego, a przy tym jest to funkcja jedna z najważniejszych. Dlatego też historię reform skarbowych podzielić możemy – śladem epok wewnętrznych reform Rzeczypospolitej – n...
Oddajemy do rąk czytelników pracę Gustave’a Schlumbergera poświęconą dwunastowiecznym ekspedycjom militarnym króla Jerozolimy Amalryka I do Egiptu (1164-1169). Praca francuskiego historyka została opublikowana na początku XX wieku (1906) i chociaż od tego momentu minęło już sto lat, to jest ona wciąż cytowana przez współczesnych badaczy krucjat. Nic dziwnego, gdyż Schlumberger należał do grona wybitnych, wszechstronnie wykształconych historyków, którzy tworzyli francuską szko...
Wielu spośród setek tysięcy żołnierzy Wielkiej Armii (często nie należących do grona wykształconych), przewijających się przez jej szeregi w latach 1804-1815, wpadło na szczęśliwy pomysł: chwytali za pióro (zazwyczaj wyrwane z jakiegoś ptactwa) maczając je z braku atramentu w mieszaninie wody i prochu – aby zanotować na gorąco to, co zdarzyło się i co przeżyli danego dnia. Najbardziej skromni z tych pisarzy z przypadku redagowali swoje pamiętniki bez żadnego innego celu, jak...
Ostatnie lata przyniosły wzrost zainteresowania genezą, przebiegiem czy konsekwencjami wojny polsko-tureckiej w latach 1683-1699, toczącej się w ramach zmagań zbrojnych Imperium osmańskiego z państwami Ligi Świętej, mianowicie Rzeczypospolitą, Cesarstwem i Wenecją, a w przyszłości także z Rosją. Wystarczy przypomnieć m.in. nowe monografie kampanii żwanieckiej w 1684 r. czy wyprawy bukowińskiej w 1685 r. oraz wznowienia opracowań dotyczące dwóch wypraw mołdawskich Jana III w 1...
„Tym, którzy wystawiają Ci żydowskie zagrożenie, odpowiedz atakiem na kapitał jakiegokolwiek rodzaju, żydowski czy chrześcijański. Kapitał bez określników. Tym, którzy chcą, byś krzyczał «Precz z Izraelem!» , odpowiedz «Precz z kapitałem! Precz z własnością!» i nie posuwaj się dalej; nie pozwól, by odciągnęli cię z Twej drogi ludzie, którzy chcą impasu, co do niczego nie doprowadzi. Finanse, spekulacje, kapitał, własność, jednym słowem wszyscy Twoi wrogowie nie są Żydami; są ...
Dzieło, którego pierwszy tom niniejszym przekazujemy w ręce czytelnika, będzie przedstawiał udział austro-węgierskich sił zbrojnych w wojnie światowej 1914-1918. Dążyliśmy, by swoje zadanie wykonać bardzo rzeczowo, bez egzaltacji, bez upiększania, bez zaciemniania tego, co się wydarzyło, a także bez zawiści. W ten sposób oferujemy przede wszystkim kompetentną, pozbawioną tendencyjności, historyczną i naukowo-militarną wiedzę. Jednocześnie tworzymy ostatni pomnik gigantycznych...
W historiografii ustalił się podział dziejów Europy na dwie połowy: dzieje Wschodu i dzieje Zachodu. Wzajemne przeciwieństwo tych dwóch części świata wyrażało się w ciągu wieków rozmaicie; w postaci etnicznej, wyznaniowej, kulturalnej, państwowej, i do dziś dnia zachowało się w postaci tzw. sprawy wschodniej. Ale czy podział ten i stanowisko w dziejach wyczerpują cały zakres pytań, związanych z rozwojem geograficzno-historycznym Europy? Niekoniecznie, gdyż obok sprawy wsc...
W niniejszych studiach została zaprezentowana architektura militarna osiemnastowiecznych fortec europejskich, ich uzbrojenie i garnizony, działania zbrojne w których brały udział oraz funkcje pozawojskowe. Twierdze te miały kilka podstawowych zadać. Przede wszystkim osłaniały mobilizację wojsk w głębi kraju, a następnie stanowiły podstawę operacyjną działań ofensywnych lub zasadniczy element linii obronnych, dzięki czemu niejednokrotnie wpływały na przebieg ówczesnych konflik...
„Pod każdym względem budziła litość ta parada, którą odprawialiśmy. Szli wszyscy sztabsoficerowie, kapitanowie, subalterni i szeregowi, zupełnie wymieszani ze sobą, pieszo, na miejsce przeznaczenia. Wielu straciło mundur i maszerowało w bieliźnie, która po części była zabarwiona ich krwią. Jeden utykał, drugi miał ramię na temblaku zrobionym z własnej chustki, a trzeci pojawił się z zabandażowaną w ten sam sposób głową”. Tak oto pruska armia Fryderyka II, którego zdążono już...
Bitwa pod Lovošicami nie jest tak znana jak pod Lutynią, Rossbach czy Kunowicami, ale znaczenie dla przebiegu wojny ma nie mniejsze. Dlatego jest jak najbardziej zasadne oddanie do rąk polskiego Czytelnika monografii tej batalii. Co prawda ma ona już swoje lata, lecz nie ulega wątpliwości, że również dla dzisiejszego historyka może stanowić wzór niezwykle skrupulatnego badania źródeł, by z godną podziwu akrybią odtworzyć na papierze zdarzenia z przeszłości. O wartości tej ksi...
Z przedmowy: Postanowiłem więc, z czasem, gruntowniej zbadać stan gospodarczy Rzeczypospolitej po pierwszym rozbiorze. Okazało się, że temat ten jest bardzo obszerny, tak że nie mógł się pomieścić w ramach niniejszej pracy. Wobec tego, biorąc za punkt wyjścia wspomniany wyżej traktat z 1775 roku i jego skutki, ograniczyłem się do szczegółowego opisu rokowań handlowych polsko-pruskich, zwracając specjalną uwagę na obustronną akcję w latach bezpośrednio poprzedzających, oraz na...
Celem niniejszej publikacji jest ukazanie zadań wykonywanych przez żołnierzy Wojska Polskiego w tym regionie na początku XXI wieku ze szczególnym uwzględnieniem okresu II wojny w Zatoce Perskiej oraz misji stabilizacyjnej w Republice Iraku prowadzonej w okresie 2003–2008. Praca składa się z pięciu rozdziałów przedstawionych w porządku tematyczno-chronologicznym.
Zagadnienia omawiane w niniejszej pracy nie należą do najważniejszych w dziejach polityki polskiej tego czasu, niemniej jednak budzą ciekawość i zasługują na uwagę. W tym okresie pierwszych zetknięć tworzyły się warunki dla rozwoju stosunków polsko-tureckich w przyszłości, zarysowały się ich formy, uwidoczniał układ sił na wschodzie, cele i dążenia obu państw. Z drugiej strony stanowisko Polski wobec prób ogólnej akcji krucjatowej rzuca światło na stosunki naszego państwa z...
Kim jednak właściwie jest autor klasycznego dzieła XVI-wiecznej hiszpańskiej myśli wojskowej? Na kartach swoich rozważań Sancho de Londono jawi się jako człowiek doskonale znający swoje rzemiosło, pełen doświadczeń i wieloletniej praktyki. Bije od niego wielki szacunek do przełożonych, wielkie oddanie monarchii hiszpańskiej i przede wszystkim umiłowanie swojej profesji. Z drugiej strony Hiszpan jest człowiekiem oczytanym, doskonale znającym klasyczną literaturę (w tekście zam...
W literaturze naukowej dotyczącej powstania dyplomacji oraz w pracach przedstawiających jej historyczne formy organizacyjne spotykamy różne znaczenia terminu „dyplomacja”. Stanisław E. Nahlik pisze, że dyplomacją nazywa się przede wszystkim pewien tor działalności państwa, która dotyczy jego oficjalnych stosunków z innymi krajami, a zmierza do realizacji celów, jakie stawiają sobie kierownicze organa władzy państwowej, a za ich pośrednictwem – klasy i grupy społeczne, któr...
„Karol IX, tak jak wszyscy synowie Gustawa Wazy, był wysoki i silnej budowy ciała, miał pełne trzy łokcie wzrostu, choć i tak był najniższy spośród braci. Gdy na starość zaczęły mu wypadać włosy, jego czoło – samo w sobie i tak wysokie – sprawiało wrażenie jeszcze wyższego. Rzadkie resztki włosów zaczesywał w postaci wąskich loków, z których jeden układał się przez środek głowy, a dwa pozostałe po obu jej stronach, po czym wszystkie trzy spotykały się nad czołem. Oczy miał ni...
Jedno z najważniejszych dzieł poświęconych panowaniu Zygmunta Augusta i w ogóle rządom Jagiellonów powstało dzięki szerokiej kwerendzie, jaką Kolankowski odbył oprócz Krakowa, także w archiwach i bibliotekach: Warszawy, Gdańska, Kórnika, Wilna, Kijowa, Królewca i Moskwy. Temat, którym zajął się krakowski badacz, był wówczas właściwie zagadnieniem dziewiczym, jeśli nie liczyć opracowań o charakterze syntetycznym, głównie zresztą autorstwa historyków rosyjskich, białoruskich l...
W niniejszej pracy podjęto próbę opisania zarysu dziejów dywizji od dnia jej powstania w październiku 1921 roku do dnia ostatnich walk jej oddziałów nad północną Bzurą we wrześniu 1939 roku. Celem pracy jest przedstawienie historii 27. Dywizji Piechoty poprzez opisanie rodowodu i dziejów pułków tworzących dywizję, pokazanie działań natury pokojowo-administracyjnej oraz procesu szkoleniowego w okresie służby garnizonowej w latach międzywojennych oraz ukazanie możliwości bojow...
Po bitwie pod Jeną dnia 14-go października 1806 roku, wskutek której runęła potęga państwa pruskiego, Napoleon odbył wjazd tryumfalny do Berlina; dnia 19-listopada przyjął łaskawie deputacyę polską z ziem, dotychczas pod panowaniem pruskim będących, i oświadczył jej, że skoro 30 do 40.000 Polaków ujrzy pod bronią, ogłosi niepodległość Polski - w Warszawie, a skoro ją ogłosi, nikt jej wzruszyć nie zdoła...
Pomimo upływu półwiecza Polską sztukę wojenną w okresie wczesnofeudalnym należy nadal czytać i z niej korzystać, gdyż – powtarzając opinię sprzed półwiecza – jest w dalszym ciągu pozycją „cenną, która na stałe zajmie należne jej, poważne miejsce w dziejach badań nad historią naszej wojskowości”. I to od niej każdy szanujący się badacz historii wojskowości powinien rozpoczynać swoje studia nad polską sztuką wojenną!
z posłowia prof. dr. hab. Jana Szymczaka
Ze względu na wyjątkową sytuację dziejową Węgier, węgierscy turkolodzy zawsze zwracali szczególną uwagę na zagadnienia ekspansjonizmu i ambicji politycznych Osmanów w Europie, przede wszystkim w Europie Środkowej. Ich zainteresowanie spowodowane jest dwoma zasadniczymi czynnikami. Po pierwsze, szukają oni odpowiedzi na jedno z fundamentalnych pytań w historii narodu węgierskiego: czy było nie do uniknięcia, by Węgry znalazły się (częściowo) pod osmańską okupacją i w ciągu kol...
Niniejsza praca obejmuje czas od wstąpienia na tron Jana Kazimierza do końca panowania Jana III. Epoka ta wciąż budzi żywe zainteresowanie; toczą się o nią spory, nie zawsze utrzymane w ścisłych granicach nauki. Z natury rzeczy uwaga badaczy skupia się na dziejach politycznych i dziejach wojen; postacie takie jak Jan Kazimierz i Jan III, Maria Ludwika i Maria Kazimiera, Jeremi i Michał Wiśniowieccy – mają największą siłę atrakcyjną. Ale jak przedstawiał się w tym czasie sk...
W biografiach, jeśli oczywiście nie są to paszkwile, pisane z pobudek politycznych, widać wyraźnie tendencję, zgodnie z którą ich autorzy chcą, aby wszystko, co napisali odnosiło się do opisywanych przez nich osób. Starają się nas przekonać, że ta konkretna osoba wszystkiego dokonała, wszystko przewidziała, wszystko przepowiedziała. Robią to celowo, aby ukryć błędy swojego bohatera, pominąć momenty przykrych wypadków, jakie go spotkały, wyolbrzymić jego zasługi, podkreślić je...
Praca niniejsza stanowi pierwszą próbę ujęcia całokształtu zagadnienia gospodarki finansowej Rosji, Niemiec i Austro-Węgier na ziemiach polskich w czasie wielkiej wojny. Obejmuje ona głównie historię polityki finansowej Rosji, Niemiec i Austro-Węgier w stosunku do ziem b. Królestwa Polskiego, które przed wojną stanowiło część zaboru rosyjskiego Polski, podczas zaś wojny zostało okupowane przez wojska niemieckie i austriackie. Utworzone przez Niemcy, Generalne Gubernatorstwo W...
Artyleria niemiecka torowała częstokroć piechocie w bitwach Wielkiej Wojny drogę do zwycięstw, dla odniesienia których wiele tysięcy wiernych synów Ojczyzny musiało położyć swoje życie, do zwycięstw, jakich niewiele może podać historia wojny. Wydaje mi się więc, że bliższe rozpatrzenie działalności artylerii w bitwach przełamujących byłoby korzystne dla ogółu. W książce niniejszej zamierzam przedstawić sposób natarcia artylerii w wojnie pozycyjnej, rozważyć jej właściwości i...
Na ocenę wartości bojowej oraz sposób postrzegania kawalerii w Europie i na świecie w okresie dwudziestolecia międzywojennego, wpłynęły przede wszystkim doświadczenia I wojny światowej. Chociaż jeszcze przed wybuchem Wielkiej Wojny, w myśli wojskowej państw europejskich można było dostrzec swoisty brak wiary w skuteczność jazdy na przyszłych polach bitew, to jednak dopiero konflikt zbrojny z lat 1914-1918 ostatecznie podważył zaufanie do efektywności konnicy. Rozwój siły ogni...
Zwycięstwa spod Jeny i Frydlandu miały miejsce w tak nieodległym czasie zarówno przed jak i po ponurych, ale i chwalebnych walkach spod Pułtuska oraz Gołymina, że zupełnie przyćmiły je swoją sławą. Naturalną koleją rzeczy francuscy pisarze zainteresowani tematyką militarną wolą zajmować się tymi zwycięstwami, które przyniosły najbardziej znaczące rezultaty i które okryły armię francuską największą chwałą. Wspomniane operacje mające miejsce w Polsce pod koniec grudnia 1806 są...
Oddajemy w Państwa ręce kolejny, trzeci już tom „Studiów nad Staropolską Sztuką Wojenną”. Z dumą stwierdzamy, że przedsięwzięcie zapoczątkowane w roku ubiegłym doczekało się kontynuacji, co pokazuje, że staropolska wojskowość jest nadal atrakcyjnym – i wciąż stawiającym nowe wyzwania – przedmiotem badawczym. Niniejszy tom powstał dzięki pracy grupy jedenastu – młodych badaczy, reprezentujących ośrodki krajowe (Warszawa, Kraków, Częstochowa), jak również jeden zagraniczny (Kij...
Niniejsza publikacja to rozprawa doktorska obroniona na Uniwersytecie Pedagogicznym im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie w 2012 roku. Stanowi ona efekt wielu lat badań naukowych. Jest to pierwsza pełna biografia Antoniego Giełguda – dowódcy powstania listopadowego na Litwie. Dotychczas żaden z badaczy nie podjął się próby szczegółowego opracowania życiorysu pochodzącego ze Żmudzi generała. Publikacja przedstawia kolejne etapy jego życia i wojskowej kariery na tle burzliw...
Publikacja ta niewątpliwie wypełnia dotkliwą lukę w polskiej literaturze naukowej na temat tytułowego epizodu w dziejach Republiki Rzymskiej w I stuleciu p.n.e. Wcześniej ową problematyką zajął się u nas tylko Zdzisław Zmigryder-Konopka w artykule, wydanym jeszcze przed II Wojną Światową (Sertorius a Pompeius na tle paktów z Mithrydatesem, "Przegląd Klasyczny" 1938, 4, s. 389-417).
Walki niemieckiego IV korpusu rezerwowego w dniu 5 września 1914 roku pod Monthyon stanowią wstęp do słynnej bitwy nad rzeką Ourcq, rozegranej w dniach 6-9 września 1914 roku między niemiecką 1 armią generała von Kluck a francuską 6 armią generała Manoury’ego. W omawianych walkach niemiecki IV korpus rezerwowy, któremu powierzono osłonę skrajnego prawego skrzydła niemieckiego przed ewentualnym uderzeniem francuskim z umocnionego rejonu Paryża, w dniu 5 września 1914 roku ener...
Niniejsza książka, do której przygotowaniem niejako było kilka studiów tegoż Autora, ogłoszonych w latach 1936-1938, oraz opublikowanie przezeń obszernego tomu źródeł do tejże epoki, stanowi ważną część szerokiego tematu dziejów oręża polskiego w wojnach napoleońskich. W walce o przewagę nad światem Francja napoleońska została wciągnięta na jesieni 1806 roku w niepożądaną wówczas wojnę z Prusami. Zwycięstwa narzuciły Napoleonowi sprawę polską, gdyż rozbity przeciwnik miał w ...
Niniejsza praca została podzielona na 4 rozdziały zatytułowane: Działania francuskie do 24 XII 1808 roku, Działania armii Moore’s do 24 XII 1808 roku, Odwrót armii brytyjskiej oraz Bitwa pod La Coruna. Jest to systematyka zagadnienia najczęściej spotykana u autorów angielskich, być może nieco tendencyjna, ale najwygodniejsza przy opisywaniu wydarzeń tej kampanii. Głównym źródłem przy pisaniu pracy były pozycje pamiętnikarskie.
Napisana z dogłębną wiedzą o temacie, z głębi serca, z zacięciem obserwatora i finezją, z niezwykłym sercem dla żołnierza, książka ta, naszkicowana w pośpiechu, urasta do miana małego arcydzieła. Kunsztowna i głęboka odnośnie przekazywanej idei, przedstawia ją w niezwykle oryginalny sposób, w pewnych partiach tekstu, i sprawia, że mają one charakter poezji oczarowującej czytelnika-żołnierza bez utraty autentyczności i nie baczą na wszelką krytykę. De Brack nigdy nie traci z ...
Kajety kapitana Coignet wyróżniają się spośród pamiętników francuskich wojskowych. Wolne od chełpliwości i gloryfikacji własnych czynów oraz wysławiania Francji i jej wielkości nie są, w opinii Anglika, typowo francuskie. Ukazują wręcz, iż żołnierz francuski może być tak prostym, skromnym i prostolinijnym jak żołnierz angielski i osiągnąć coś wielkiego niemal bezwiednie. O wielkim uroku Coigneta stanowi przede wszystkim jego prostota. Przebieg służby tego żołnierza jest wyją...
Słowo wstępne Grecja Waldemar Pasiut, Uzbrojenie, strategia i taktyka wojenna Achajów Rzym Maciej Maciejowski, Źródło postaw Scypiona Emilianusa jako wodza i polityka Michał Norbert Faszcza, „Seditio” legionów Sulli w 88 r. przed Chr. Tomasz Sińczak, Pierwsza wojna Cesarstwa Rzymskiego z Persją (230-233) w świetle źródeł rzymskich Damian Waszak, Kampanie nadreńskie Konstantyna Wielkiego prowadzone w latach 306-310 Tomasz Szeląg, Dowódcy wojskowi w otoczeniu Juliana Ap...
Rozprawa S. Augusiewicza po raz pierwszy w polskiej historiografii w tak rzetelny oraz wyczerpujący sposób opisuje i analizuje wojskowość pruską w latach Potopu, a zatem w ważnym dla Rzeczypospolitej szlacheckiej okresie, gdy elektor brandenburski z przeciwnika „przerodził się” w sojusznika Polski. Dlatego istotnym problemem jest zaprezentowanie przez Autora genezy oraz mechanizmów owej reorganizacji armii pruskiej, w wyniku której powstała na bazie formacji obrony krajowej s...
To jedna z niewielu polskich monografii przedstawiających tak kompleksowo tematykę utworzenia lotniska wojskowego i jego losów na przestrzeni dekady lat 1935-1945. W pięciu rozdziałach autor przekazuje czytelnikowi kompletną wiedzę o sposobie budowy tego obiektu oraz o jego roli w działaniach wojennych lat 1941-1945. Praca oparta jest na archiwaliach polskich, angielskich ale przede wszystkim na niemieckich. Pisząc tą monografię autor wykorzystał dzienniki bojowe, luźne dokum...
Zainteresowanie, z jakim u czytelników, głównie zaś wśród profesjonalnych historyków oraz miłośników szeroko rozumianej historii wojskowej, cieszy się artyleria spowodowało, że grupa pięciu autorów, w tym także piszący te słowa i jednocześnie redaktor całego tomu, podjęła się zadania przygotowania poświęconej jej publikacji. W efekcie tego pod osąd środowiska naukowego oraz wszystkich zainteresowanych dziejami artylerii, zarówno rodzimej jak i obcej, oddajemy tom studiów dot...
Tematem niniejszej pracy jest przedstawienie koncepcji planistycznych wobec Prus Wschodnich i północnego Mazowsza w międzywojennym dwudziestoleciu. Od razu we wstępie autor pragnie zaznaczyć, że pod terminem wschodniopruski obszar operacyjny rozumie nie tylko właściwe Prusy Wschodnie, ale również tereny przyległe, zawarte między dolna Wisłą na zachodzie i linią rzek Wisła, Bugo-Narew, Narew, Biebrza na południu. Częstokroć niezbędnym zabiegiem stało się przekroczenie tak zakr...
Zagadnienie historyczne, które rozpatruję w niniejszym wywodzie, jest następujące: Ustalona od wieków tradycja, która z współczesnych kronik przeszła do nowszych dzieł historycznych, przedstawia elekcję Zygmunta I Starego jako sprawę, która się spełniła bez żadnych trudności, bez jakiejkolwiek opozycji. Władysław Jagiellończyk, król Czech i Węgier, najstarszy z rodu, sam nie ubiegając się o koronę, przelał jakoby swoje prawa na brata Zygmunta, którego gorąco zalecał i popie...
Po dobrej strawie i napitku żołnierze odpoczywali w czasie wolnym. Nie mieli oni prawie żadnej łączności ze swą ojczyzną, gdyż otwierano ich listy, przetrzymując część z nich, lub opóźniając dostarczenie, a czasem nawet niszczono. Davout przechwytywał całą korespondencję nadchodzącą z Hiszpanii, „gdyż przedstawiała ona ten kraj jako pogrążony w rebelii”. Niektórzy bili swoich gospodarzy idąc za przykładem generała Vialannesa, który na kwaterze w Polsce „Żydowi, który go karmi...
W czasie gdy między furtką św. Tomasza a fontanną „Wasserkunst” oraz w dalszych częściach bulwaru pomiędzy ogrodami Rudolfa i Reichela rozgrywały się mrożące krew w żyłach sceny, również położony nieco dalej na północ plac Rzeźniczy (Fleischerplatz) był miejscem krwawych walk. Tam, gdzie zaczynał się Ranstädter Steinweg, ze zrozumiałych względów gromadzili się wszyscy wycofujący się spod bramy Hallskiej i centrum miasta. Bezpośrednio za nimi podążały oddziały Blüchera i Bülow...
Przeciąg czasu od roku 1479 do 1506, od pokoju ołomunieckiego do śmierci króla Aleksandra, przedstawia niewątpliwie pewien zwarty w sobie okres, który wynosząc blisko 30 lat, tworzy ową najniższą w historii jednostkę chronologiczną Lorenza: jedno pokolenie. Wszystko bowiem, co się działo za Olbrachta i Aleksandra, było już pomyślane i nakreślone pod koniec rządów Kazimierza Jagiellończyka. Ja z tych przełomowych dziejów ostatniego naszego w wiekach średnich pokolenia n...
Niniejsza praca analizuje sposób, w jaki Sowieci planowali i przeprowadzili cztery operacje ofensywne w okresie od grudnia 1942 do sierpnia 1943 roku. Pierwsze trzy z tych ofensyw, każda prowadzona siłami pojedynczego frontu pod nadzorem STAWKI (Naczelnego Dowództwa), odbyły się pod wpływem optymizmu po zwycięskim dla Sowietów okrążeniu wojsk niemieckich pod Stalingradem w listopadzie 1942 roku, podczas gdy Sowieci wciąż przyswajali sobie nauki wyniesione z owego zwycięstwa. ...
Mająca miejsce w 58 r. przed Chr. kampania Cezara przeciwko Ariowistowi stanowi niewątpliwie jeden z najciekawszych etapów podboju Galii. Po zatrzymaniu migracji Helwetów i ich sprzymierzeńców Cezar wykorzystał nadarzającą się sposobność i dokonał agresji na niedawno utworzone państwo swebskie. Okazało się jednak, że pomimo początkowego zaskoczenia Ariowist i jego wojownicy stawili Rzymianom twardy opór. Germańskiemu władcy udało się nawet wymanewrować Cezara, choć ostateczni...
Wojskowość polska nie rozwijała się w próżni. Państwo jagiellońskie czerpało wzory z doświadczeń innych monarchii. Stąd więc konieczny jest mały wstęp dotyczący składu narodowościowego sił zbrojnych ówczesnych państw europejskich. Przegląd rejonów werbunkowych pozwoli nam uświadomić sobie, które z poszukiwanych i cenionych za swe wojenne walory żołnierskich nacji, trafić mogły do koronnej służby zaciężnej za ostatnich Jagiellonów.
Urodzona w 1980 w Oświęcimiu. Absolwentka filologii polskiej Uniwersytetu Śląskiego. Od dziesięciu lat miesza poza granicami kraju. Po ukończeniu studiów pracowała jako our pair we Francji, następnie wyjechała do Belfastu, gdzie imała się różnych zajęć – była kelnerką, barmanką, sprzątaczką. Od pięciu lat mieszka w Pradze, gdzie pracuje jako koordynator dla zagranicznej firmy. Publikuje wiersze, opowiadania, miniatury oraz bajki na literackich portalach Fabrica Liborum (nick ...
