Nauczanie prymasa Stefana Wyszyńskiego w całym okresie jego posługi miało podwójny wymiar: duszpasterski i patriotyczny. Prymas Tysiąclecia przywiązywał wielką wagę do miłości Ojczyzny i stale ją propagował. Został w ten sposób wychowany w domu, w którym pojęcie „Polak katolik” było czymś oczywistym i stanowiło istotną ochronę przed rusyfikacją. Wartości patriotyczne wyniesione z okresu dojrzewania i młodości przyczyniły się do wyboru również określonej drogi życia – w służbi...
Przeprowadzona przez Sowietów wiosną 1940 r. operacja „oczyszczania” z ludzi i budynków przygranicznego pasa strefy okupacyjnej o szerokości 800 m miała charakter przymusowy. W obwodzie drohobyckim planowano usunięcie ponad 36 tys. osób z blisko 90 miejscowości i przysiółków (z wyłączeniem miast). Około 13 tys. mieszkańców, w tym około cztery tysiące Polaków, przesiedlono na Wołyń, lokując ich w domach po deportowanych na Sybir polskich osadnikach albo po dawnych niemieckich ...
W 2019 r. upłynęło 100 lat od przyjęcia przez Sejm Ustawodawczy Rzeczypospolitej Polskiej ustawy o Policji Państwowej. W roku 2020 mija 30 lat działalności polskiej policji, powołanej na nowo po odzyskaniu przez Polskę suwerenności. Obie te rocznice dały asumpt do przygotowania kilkunastu artykułów, których autorzy, reprezentujący różne środowiska, przybliżają współczesnym Czytelnikom historię i zadania formacji policyjnych na Podkarpaciu od czasów ich tworzenia u progu Niepo...
Na tom składają się artykuły poświęcone działalności Kościoła katolickiego i relacji państwo–Kościół w Polsce i na Pomorzu Zachodnim w ostatniej dekadzie PRL. W październiku 2018 r. została zorganizowana na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Szczecińskiego czwarta ogólnopolska konferencja naukowa, poświęcona historii Kościoła ka-tolickiego na Pomorzu Zachodnim. Prezentowana Czytelnikom praca powstała na podstawie wygłoszonych wówczas referatów. Jest to czwarty tom wydany we w...
W ostatnim stuleciu harcerstwo odegrało poważną rolę w podtrzymywaniu polskiej świadomości narodowej, co było szczególnie widoczne i ważne na emigracji. W latach 1918-2018 w najważniejszych ośrodkach emigracyjnych działały drużyny harcerskie, które krzewiły patriotyzm wśród młodszych pokoleń emigrantów. Szczególne zasługi ma pod tym względem – powstały w 1946 r. - Związek Harcerstwa Polskiego działający poza granicami Kraju, który działa nieprzerwanie aż do czasów współczesn...
Album ukazuje jak Polacy wyrażali uczucia patriotyczne przez strój i jego dodatki. Głównym założeniem było opisanie procesu świadomego stylizowania wyglądu zewnętrznego w ten sposób, aby epatował on uczuciami miłości do ojczyzny lub wrogości wobec jej przeciwników. Proces ten został ujęty w szerokim kontekście i długich ciągach czasowych, poczynając od narodzin mody narodowej na przełomie XVI i XVII w. po koniec II wojny światowej. Naświetlone zostały okoliczności, w których ...
Biografia wywodzącego się z rodziny polsko-francuskiej, urodzonego na Litwie, wychowanego w polsko-żydowskim Wilnie Sergiusza Kościałkowskiego prezentuje losy i walkę pokolenia Polski niepodległej zniszczonego przez totalitaryzmy niemieckich nazistów i rosyjskich bolszewików. Tom drugi przedstawia aktywność wywiadowczą AK, siatki agenturalne Abwehry i ich rozpracowywanie przez kontrwywiad AK, odbijanie więźniów gestapo, działalność bojową brygad „Łupaszki” i „Juranda”. Autor ...
Dwujęzyczny tom studiów jest pokłosiem konferencji naukowej zorganizowanej przez Instytut Pamięci Narodowej i Instytut Filologii Germańskiej Uniwersytetu Wrocławskiego, a zatytułowanej „Propaganda w PRL i NRD – tematy, instytucje, kampanie”. Konferencja odbyła się we Wrocławiu jesienią 2015 r. Propaganda jest z natury rzeczy zagadnieniem wymagającym badań interdyscyplinarnych, wykorzystuje bowiem wszystkie media i wszystkie kanały oddziaływania na odbiorcę. Dlatego też publi...
Profesor Jan Sehn (1909–1965), długoletni dyrektor Instytutu Ekspertyz Sądowych w Krakowie, położył wielkie zasługi dla rozliczenia zbrodni niemieckich w Polsce. Jako sędzia śledczy prowadził dochodzenia m.in. przeciwko komendantom obozu płaszowskiego Amonowi Göthowi i Auschwitz Rudolfowi Hößowi oraz Josefowi Bühlerowi, szefowi tzw. rządu Generalnego Gubernatorstwa. Zgromadzony wówczas materiał dowodowy jest dziś bezcennym źródłem wiedzy o niemieckiej okupacji. Sehn, autor pi...
Postać Józefa Piłsudskiego utożsamiana jest w zbiorowej pamięci Polaków najczęściej z czynem niepodległościowym, z etosem człowieka podziemnego, więźnia i zesłańca, z ideą walki zbrojnej i Legionami Polskimi, z odzyskaniem tak długo wyczekiwanej wolności i odrodzeniem ojczyzny, a wreszcie ze zwycięstwem nad bolszewikami i ocaleniem Europy przed czerwoną rewolucją. Mówiąc o Piłsudskim, mamy zazwyczaj na myśli człowieka czynu, męża stanu, polityka i wodza, rzadziej natomiast pi...
Książka jest opracowanym dziennikiem por. Wiesław Szpakowicza – adwokata, działacza Obozu Narodowo-Radykalnego i Organizacji Polskiej, oficera Kwatery Głównej Sztabu Naczelnego Wodza WP (1939) i PSZ na Zachodzie, jednego z 316 spadochroniarzy Armii Krajowej, który zginął w niewyjaśnionych okolicznościach u wybrzeży Norwegii.
Książka jest drugim, uzupełnionym wydaniem książki o tym samym tytule, wydanej w 2014 przez IPN Rzeszów.
„Od Maximis undique pressi do „Totus Tuus Poloniae populus. Metropolie mohylewska i wileńska w latach 1798-1992” jest zbiorem 11 artykułów, których tematyka dotyczy losów Kościoła rzymskokatolickiego w XIX i XX w., głównie na wschodnich ziemiach I Rzeczypospolitej. Katolikom, którzy w wyniku zaborów znaleźli się w granicach głównie prawosławnej Rosji, przyszło trwać w nietolerancyjnym i nieufnym systemie carskich rządów, dążących do pełnego podporządkowania Kościoła władzy. R...
Polskie tajne służby powstawały już w czasie pierwszej wojny światowej. Restytucja państwa w 1918 roku, pomimo wielu trudności, umożliwiła ich znaczącą i szybką rozbudowę. Był to godny podziwu wysiłek organizacyjny i konsekwentna praca wielu oficerów, przy wsparciu polityków, przez wiele lat zaangażowanych w tworzenie tajnych struktur. Działalność wywiadu i kontrwywiadu Polski odrodzonej zasługuje na szczególne uznanie. Prezentowana praca, stanowiąca rezultat wieloletnich wn...
Album jest prezentacją w większości niepublikowanych wcześniej zdjęć kpt. Karola Angermana, dokumentujących szlak bojowy jego i jego towarzyszy broni od grudnia 1940 r. do lutego 1944 r. Karol Angerman służył początkowo w Legii Oficerskiej w Al-Latrun w Palestynie skąd wraz z oddziałem przemieścił się do Egiptu. Następnie już w szeregach SBSK jako oficer ciężkiego warsztatu naprawczego brał udział w obronie Tobruku, bitwie pod Gazalą i innych walkach brygady w Afryce Północne...
Niniejszy album stanowi kontynuację pracy Białe Legiony 1914–1918, która ukazała się nakładem Instytutu Pamięci Narodowej w 2018 r. Narracja Białych Legionów 1914–1918 kończy się w maju 1918 r., kiedy żołnierze I Korpusu Polskiego pod dowództwem gen. Józefa Dowbora-Muśnickiego zostali rozbrojeni przez Niemców. Kapitulacja Bobrujska nie była jednak kresem wysiłku żołnierzy polskich rozproszonych w dawnym Imperium Rosyjskim. Wręcz przeciwnie, stanowiła pewien początek. W albumi...
W tym roku dr Zbigniew Nawrocki obchodziłby swoje 60. urodziny, a niniejsza publikacja mogłaby być zbiorem studiów i szkiców poświęconych szacownemu Jubilatowi – historykowi dziejów najnowszych, wykładowcy akademickiemu, oficerowi służb specjalnych demokratycznej Polski, urzędnikowi państwowemu, dyrektorowi archiwum Instytutu Pamięci Narodowej. Niestety, Zbigniew Nawrocki dwa lata temu przedwcześnie od nas odszedł. Zmarł nagle i, co szczególnie smutne, w sile wieku. Oddawany ...
Rok 1960 w życiu Kościoła katolickiego w Polsce stał przede wszystkim pod znakiem dalszego realizowania programu Wielkiej Nowenny, ułożonego przez prymasa Stefana Wyszyńskiego, oraz wzrastającej antykościelnej ofensywy władz Polski "ludowej". Właśnie w czasie tych dwunastu miesięcy doszło do brzemiennych w skutki wydarzeń w Nowej Hucie, związanych z obroną krzyża przez wiernych (27 kwietnia), tzw. wydarzeń zielonogórskich, czyli obrony domu katolickiego w Zielonej Górze przed...
Książka opisuje najważniejsze wydarzenia z okresu transformacji ustrojowej i odsłania nieznane kulisy „przepoczwarzania” się aparatu bezpieczeństwa PRL w służby specjalne wolnej Polski. Na podstawie dokumentów zgromadzonych w IPN autor odtwarza ostatnie miesiące funkcjonowania Służby Bezpieczeństwa w Krakowie, przedstawia także charakterystyki jej najważniejszych funkcjonariuszy. Istotnym elementem publikacji jest analiza akt z kolekcji przewodniczącego komisji weryfikującej ...
Wspomnienia Aristiny Pop-Săileanu, spisane w formie wywiadu-rzeki i opublikowane w Rumunii w 2008 r., przybliżają temat antykomunistycznego ruchu oporu poza Polską. Książka składa się z trzech części. Pierwsza przedstawia życie autorki przed jej uwięzieniem i obejmuje m.in. opis pierwszych kontaktów z nieformalnym ruchem oporu w Rumunii oraz ukrywanie się przed organami bezpieczeństwa. Druga część poświęcona jest wspomnieniom z więzienia i warunkom, jakie tam panowały. Część ...
Książka zawiera dwanaście relacji osób deportowanych na Syberię z powiatu Bielsk Podlaski w latach 1940–1941. Ukazują one losy przedstawicieli wszystkich przedwojennych warstw społecznych dotkniętych represjami – ziemian, leśników, policjantów, kupców żydowskich, nauczycieli, rzemieślników, zamożnych i biednych chłopów. Katolików, prawosławnych, wyznawców religii mojżeszowej. Mikrohistoria tego regionu służy jako studium przypadku pokazujące losy obywateli II RP pod okupacją ...
