Dnia 19 grudnia 1562 roku pod miastem Dreux, leżącym ok. 80 km. na zachód od Paryża, stanęły naprzeciw siebie dwie francuskie armie z jednej strony protestancka pod wodzą księcia Ludwika de Conde, przystrojona białymi szarfami i kasakami, z drugiej wielobarwna katolicka, dowodzona przez konetabla Francji Anne de Montmorency. Trwająca pięć godzin krwawa i zacięta bitwa była jak na tamte czasy ewenementem. Jej wynik do ostatnich chwil pozostawał niepewny, a wyrównany bój zakońc...
Kształtowanie się systemu celnego na ziemiach polskich sięga samych początków naszej państwowości. Cennym źródłem wiedzy na jego temat są instruktarze celne urzędowe dokumenty będące podstawą funkcjonowania punktów poboru cła. Dzięki nim możliwe było utrzymywanie jednolitości opłat za poszczególne towary, sposobu ich mierzenia i ważenia oraz procedur związanych z uchybieniami.Rękopis będący przedmiotem niniejszej edycji bardzo zbliżony jest do typowych instruktarzy celnych, a...
Żupy krakowskie w Wieliczce i Bochni od setek lat wzbudzają nie gasnący podziw i stanowią obiekt zainteresowania przyjezdnych z całego świata. Już od wieku XV kopalnie wielicka i bocheńska były sławione w poezji i prozie, a także opisywane w relacjach urzędowych w języku łacińskim. Marcin Starzyński w książce O soli, najstarsze relacje o żupach krakowskich, przekazuje polskiemu czytelnikowi zbiór owych poetyckich, prozatorskich i urzędniczych relacji przetłumaczonych na język...
Książka Kreowanie marek kultury składa się z trzech części. Pierwsza to lekcja historii sztuki, przeprowadzona pod kątem przemian historycznych i światopoglądowych od średniowiecza do XX wieku, komunikacji sztuki i idei oraz zarządzania marką przez znanych artystów na przestrzeni wieków. W drugiej części poruszono zagadnienia marketingowe, takie jak grupa odbiorcza, ambasadorzy marki, reklama, a także rola mediów i platform społecznościowych. W trzeciej omówiono kwestie związ...
W obszarze symboli i znaków – języku, którym posługuje się kod kulturowy – bardzo istotna jest odzież (lub jej brak). Od momentu swojego powstania zaczęła pełnić trojaką funkcję. Jako ubiór podlega przemianom kulturowym, estetycznym i technologicznym. To historia mody, kreatorów, a wcześniej arbitrów elegancji, którzy narzucali styl. To przystosowanie się ubioru do zmieniającego się poczucia estetyki. Uznanie, że określone trendy, kolory, formy – podobają się i są powtarzalne...
„Nie habit czyni mnicha”. Trochę chyba jednak czyni… W szeroko rozumianym krajobrazie kulturowym bardzo istotną rolę pełni odzienie. Pierwszą i zasadniczą jego funkcją jest np. zabezpieczenie ciała przed warunkami klimatycznymi. Z czasem ubiór zaczął pełnić kolejne funkcje wynikające z przemian kulturowych. Osobną funkcją jaką pełni odzienie, niemal od zawsze, jest jego funkcja semiologiczna. Ubranie wypełnia przestrzeń w pozawerbalnej komunikacji społecznej będąc specyficzn...
Rewolucja Październikowa znacząco wpłynęła nie tylko na zmianę ustroju państwowego Rosji i niemal wszystkie aspekty życia mieszkańców kraju, lecz także na rosyjską antroponimię. Była to pierwsza tak gruntowna ingerencja w zasób nadawanych na terytorium Rosji imion od czasów przyjęcia przez Ruś Kijowską chrześcijaństwa i wprowadzenia sakramentu chrztu w X wieku. Niniejsza publikacja opisuje pierwszy etap rewolucji w antroponimii, która miała miejsce w pierwszej połowie lat 20....
In every culture, society or community there are practices considered objectionable, topics likely to be shunned and words bound to be avoided in the official discourse. Yet they find their place in human interactions as important factors of life and are commonly labelled as taboo. An interesting aspect of taboos in the fact that they are by and large culture specific and they tend to change whit time – something that used to belong with taboo may become a standard a couple o...
The numbers of Poles in Asia grew in the 19th century when deportees, including insurgents of the January Uprising, arrived in the Far East. In the late 19th and early 20th centuries, Polish culture was cultivated in the hubs of the Polish diaspora in Harbin and Shanghai. Their most illustrious forerunner was Father Michał Boym, the first Pole to have rendered great services for the Chinese state. POLISH EMIGRE HISTORY
Dla polskiego odbiorcy dzieje Danii we wczesnym średniowieczu – w czasach tzw. ery wikingów oraz w okresie bezpośrednio po nim następującym – pozostają wciąż mało znane. Abstrahując od interpretacji wczesnych duńskich dziejów w kulturze masowej, wyrażonej np. w cieszącym się wielką popularnością serialu Wikingowie, zawsze warto wiedzieć, co średniowieczni Duńczycy mieli dopowiedzenia o własnych dziejach. Kiedy sięgamy do samych początków, naszą uwagę zwraca niepozorny anonimo...
Archiwum Oficyny Poetów i Malarzy, na mocy testamentu Krystyny Bednarczykowej, trafiło do Uniwersytetu Jagiellońskiego i przechowywane jest w Katedrze Edytorstwa i Nauk Pomocniczych Wydziału Polonistyki. Obejmuje liczącą kilkadziesiąt tysięcy listów korespondencję z wybitnymi pisarzami i artystami, materiały redakcyjne, książki wydane przez Oficynę, książki z dedykacjami dla Krystyny i Czesława Bednarczyków i wyposażenie drukarskie (ręczna prasa, materiał typograficzny). Zada...
W niniejszym tomie zebranych zostało 11 artykułów, których autorzy są badaczami na Wydziale Filologicznym, na Wydziale Polonistyki oraz na Wydziale Studiów Międzynarodowych i Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego. W swych pracach przedstawili oni bogate obserwacje na temat tabu w różnych kulturach i różnych epokach. Artykuły dotyczą zarówno Dalekiego Wschodu (Japonia, Korea i Azja Południowa), jak i Bliskiego Wschodu (Iran) oraz Europy (Federacja Rosyjska, Ukraina, Polska...
Rok 978 nie pojawia się w wykładach dziejów Francji czy Niemiec jako data szczególnie istotna, choć taką jest. Doszło wówczas do zdarzeń, które sprawiły, że dwie główne części karolińskiego cesarstwa rozeszły się na zawsze. Król Lotar, władca Franków zachodnich, napadł latem 978 roku na rezydującego w Akwizgranie cesarza Ottona II, swego bliskiego krewnego, z zamiarem pochwycenia go. Ottonowi udało się w porę uciec; szybko zorganizował wyprawę odwetową i z wielką armią obległ...
Preromantyzm i Romantyzm europejski ma za przedmiot literaturę i kulturę krajów europejskich rozwijającą się przez około sto lat, które wyznaczają ramy czasowe umownie zwane Preromantyzmem i Romantyzmem. W książce zastosowano podwójną perspektywę. Jedna ma charakter czasowo-terytorialny – są to charakterystyki poszczególnych literatur narodowych (angielskiej, szwedzkiej, duńskiej, niemieckiej, francuskiej, hiszpańskiej, portugalskiej, włoskiej, greckiej, węgierskiej, czeskiej...
Niniejszy tom studiów, przygotowany przez neofilologów i polonistów z Uniwersytetu Jagiellońskiego, wpisuje się w rozumiany elementarnie proces poznawania Innego, służący jego lepszemu zrozumieniu. Teksty zawarte w tomie obejmują szerokie spektrum tematyczne: od zagadnień przekładu literackiego i leksykografii, poprzez analizę niektórych aspektów orientalnej tradycji duchowej i szczególnego przykładu religijnej koegzystencji (świątynie chrześcijańsko-muzułmańskie), aż po prez...
Książka ta dotyczy kwestii romantycznej gnoseologii, której odmienność od oświeceniowej bywa często podkreślana przez badaczy: poszczególne rozdziały przynoszą dogłębną analizę tego zagadnienia, a także idei leżących u podstaw specyfiki romantycznego poznania, takich jak jedność i harmonia świata, gnoza,okultyzm. Po nich następuje prezentacja romantycznych sposobów poznania (wraz z ich klasyfikacją wedle przedmiotu, zakresu i charakteru), takich jak olśnienie,objawienie, wizj...
Książka ma charakter obszernego eseju. Autorka, wychodząc od skargi Mickiewiczowskiego Gustawa na krzywdę, jaką mu wyrządziły „książki zbójeckie”, śledzi obecność zaskakująco często pojawiającego się w literaturze tematu niekorzystnego oddziaływania lektury na bohaterów literackich w takich utworach, jak Piekło Dantego (Pieśń V), listy Heloizy i Abelarda, opowieści o Tristanie i Izoldzie, Julia, czyli Nowa Heloiza Rousseau, Cierpienia młodego Wertera Goethego, Zbójcy Fryderyk...
Pod metaforycznym tytułem książki kryje się dziesięć rozdziałów dotyczących szeroko rozumianych związków literatury romantycznej i muzyki instrumentalnej, śpiewu, tańca, a w ich kontekście takich postaci jak Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki, Cyprian Norwid, Fryderyk Chopin oraz inni (Z kim się muzyką podzielę?; Szmery i trzaski w „Panu Tadeuszu”; Jak wyrazić smutek?; Dlaczego się minęli?; Karnawał i patos, Duch czy „kałkuł”?; Czy Norwid tańczył krakowiaka?; Dlaczego tu nikt ...
Czyje pracownie w Krakowie odwiedzała Maria Konopnicka? Czemu Stefania Chłędowska z niesmakiem oglądała rekwizyty zgromadzone w atelier Hansa Makarta? Dlaczego Józef Ignacy Kraszewski najchętniej zwiedzał w Paryżu warsztaty polskich artystów? Co mają wspólnego ze sobą Emily Dickinson i św. Teresa z Ávili? Dlaczego powszechne jest przekonanie, że pracownia jest odzwierciedleniem duszy artysty? Czyją twórczość zainspirował opis domu w Auteil Edmonda de Goncourt i dlaczego włosk...
Profesor Zbigniew Perzanowski (1922-1999), historyk mediewista, archiwista, specjalista w zakresie nauk pomocniczych historii, wydawca źródeł historycznych. Jego zainteresowania naukowe koncentrowały się wokół dyplomatyki, paleografii, geografii historyczneji heraldyki. Opracował między innymi średniowieczne dzieje opactwa benedyktynów w Lubiniu, kancelarię i dokumenty sądu ziemskiego krakowskiego oraz średniowieczne roty sądowe (wraz z Mieczysławem Karasiem), a także histori...
Niniejsza jubileuszowa monografia wydana została z okazji 10-lecia funkcjonowania w Polsce osobnej dyscypliny naukowej, jaką są nauki o bezpieczeństwie. Jej pierwsze strony poświęcamy wspomnieniu o osobie blisko związanej z tematyką podejmowaną w tej publikacji – dr. hab. Bolesławie Sprengelu, który odszedł od nas w październiku 2020 roku.
W mroźny, listopadowy poranek roku pańskiego 1646 podstarości czehryński Daniel Czapliński, podstępnie najeżdża Subotów, osadę kozackiego dowódcy Bohdana Chmielnickiego. Znieważony i ograbiony z majątku Kozak poprzysięga zemstę. Tymczasem kraj pogrąża się w chaosie. Od wschodnich rubieży nadciąga burza, a na Dzikich Polach tli się bunt. W tym niespokojnym czasie pierwszy magnat Rzeczypospolitej Obojga Narodów po latach odnajduje swojego znienawidzonego dłużnika i rusza na...
Losy noszącego od 1253 r. tytuł króla Rusi Daniela Romanowicza były niezwykłe. Osierocony w wieku czterech lat przez ojca, Romana Mścisławowicza (zm. 1205 r.) zdołał po kilkudziesięciu latach walk i zabiegów dyplomatycznych stworzyć silne i rozległe państwo, Ruś halicko-wołyńską. Daniela można uznać za jednego z najciekawszych i najpotężniejszych Rurykowiczów XII w. Należał on równocześnie w swoim czasie do grona najbardziej wpływowych władców Europy Środkowo-Wschodniej. Blis...
Niniejsza publikacja jest pierwszą w polskiej historiografii pełną biografią księcia Bolesława V Wstydliwego. Sylwetka księcia krakowskiego i sandomierskiego została zaprezentowana na szerokim tle epoki. Rola Bolesława Wstydliwego w dziejach Polski XIII wieku była szczególna, a panowanie bardzo długie i naznaczone wieloma trudnościami. Autorka, Karolina Maciaszek, przedstawiła wszystkie sfery aktywności politycznej i gospodarczej władcy, opierając swoją narrację na gruntownej...
Kim tak naprawdę jest żandarm? Funkcjonujący w opinii powszechnej od czasów zaborów jego obraz jako groźnego i przestrzegającego ściśle regulaminu służbisty powinien w końcu zostać skorygowany. Żandarmeria, zarówno ta wywodząca się z tradycji przedwojennej, jak i współczesna, to w rzeczywistości elitarna formacja wojskowa, na co dzień pełniąc w armii często niewdzięczne, ale jakże potrzebne funkcje porządkowe, policyjne i dyscyplinarne, natomiast w warunkach wojennych wykazu...
Publikacja ta, jest pierwszą biografią Leszka Białego, władcy polskiego, doby rozbicia dzielnicowego. Leszek Biały był ostatnim władcą krakowskim, którego wszyscy dzielnicowi książęta piastowscy uznawali, choćby czysto nominalnie i w określonych okolicznościach, za posiadającego pewne uprawnienia zwierzchnie nad całością ziem polskich (stąd użycie w tytule terminu „princeps Poloniae”). Bohater książki był w pewnym sensie, postacią wyjątkową wśród władców piastowskich. Histor...
Father Władysłwa Szuniewicz, MD (1892-1963), Polish priest from the Congregation of the Mission of Vincent de Paul, pediatrician and ophthalmologist, pioneer of surgical treatment of corneal astigmatism in China. Andrzej Giza, historian and art historian, journalist and academic lecturer, reasearcher of the legacy of Polish émigrés. Lucyna Rotter, expert in tangible and intangible heritage, with a special focus on symbolism in European culture. She also runs research in the a...
During the construction of the Eastern China Railway in the firs and second decades of the 20th century, the Far Eastern city of Harbin provided an oportunity for many Poles to find decent employment. In 1907, the number of Poles in Manchuria exceeded 7000 people, soaring to ovew 20000 at its peak in around 1920. Within the local society, the Gospoda Polska Association providede a centre that created and promoted Polish culture and became involved into all the affairs crucial...
W 2020 roku mija trzysta lat od znaczącego wydarzenia zarówno w dziejach Kościoła greckokatolickiego, jak i w historii Polski, Ukrainy i Białorusi, jakim był Synod Zamojski, który odbył się w 1720 roku. Z tej okazji do rąk Czytelników trafia nowe polskie tłumaczenie uchwał synodalnych z języka łacińskiego, dokonane przez pana Marka Grzelaka i ks. Przemysława Nowakowskiego CM (UPJPII w Krakowie). Lekturą i zrozumienie statutów synodalnych ułatwia zastosowane w wydaniu równoleg...
Drugie, poszerzone wydanie zbioru esejów Macieja Dymkowskiego adresowane jest do bardzo różnych czytelników – również takich, którzy na co dzień raczej nieskorzy są do wertowania opasłych opracowań historyków. Znajdą tu, między innymi, opowieści o motywacjach średniowiecznych rycerzy-krzyżowców oraz o zróżnicowanej genezie mentalności dziś żyjących Polaków, zwłaszcza o spuściźnie sarmatyzmu. Będą też mogli zapoznać się z rozważaniami o roli złudzeń w dochodzeniu do ustaleń Ok...
Publikacja jest pierwszą i jedyną biografią władcy raciborskiego Mieszka, niesłusznie nazywanego Plątonogim. Faktycznie książę nosił przydomek Laskonogi i przyszedł na świat około 1142 r. prawdopodobnie w Krakowie, jako drugi syn Władysława II Wygnańca. Oddany w młodości na naukę do benedyktyńskiej szkoły klasztornej w Michaelsbergu w Niemczech, nabył tam potrzebne wykształcenie, które pomogło mu po powrocie z wygnania do Polski w sprawnym rządzeniu księstwem raciborskim. Dzi...
Bezpieczeństwo stanowi rozległy obszar poznania naukowego. Jest przedmiotem zainteresowania różnych dziedzin i dyscyplin naukowych. Od 2011 roku nauki o bezpieczeństwie są w Polsce odrębną dyscypliną naukową, wchodzącą w skład obszaru nauk społecznych. Wyniki badań, przedstawione w niniejszej monografii, służą tworzeniu teoretycznych podstaw oraz rozwojowi tej dyscypliny. Celem autorów jest, by były one źródłem wiedzy, zostały wykorzystane w praktyce oraz stanowiły inspirację...
Prezentowana biografia stanowi pierwszą próbę weryfikacji poglądów na temat nie tylko kluczowych wydarzeń z życia królowej Rychezy, żony Mieszka II, ale także jej rzekomego wpływu m.in. na piśmiennictwo, budownictwo, recepcję stylów architektonicznych, a w okresie po opuszczeniu państwa piastowskiego na migrację rękopisów i artefaktów, a także na odbudowę i rozwój polskiego Kościoła. Czy opinie badaczy na temat szeroko zakrojonej działalności królowej są uzasadnione? Temu pyt...
Władysław Opolczyk (1326/1330-1401), przedstawiciel górnośląskiej linii Piastów, odegrał ważną rolę w dziejach kilku krajów Europy Środkowo-Wschodniej. Ten niewątpliwie jeden ze zdolniejszych monarchów II połowy XIV wieku karierę zawdzięczał, prócz swoich zdolności, protekcji dworu węgierskiego. We wszystkich ziemiach, którymi w rożnym czasie dane było mu zarządzać, od Węgier poczynając, przez Ruś Czerwoną, ziemię wieluńską, dobrzyńską, Kujawy, a na swoim dziedzicznym księstw...
Pisząc o swoim domu, o starych fotografiach, krzyżykach, akwarelach (…), Królikowski proponuje Czytelnikowi sposób, w jaki on ma spojrzeć na dom swój własny, na zbiory swoich rodzinnych pamiątek. Autor „Gawęd” zaprasza do gry z pamięcią, uczy jak z każdego przedmiotu wysnuć narrację, jak przypisać przedmiotom ich symboliczną wartość (…) Każdy tekst z tego zbioru może być tematem rozmowy o wielorakich związkach kultury materialnej z duchową. (…) Prosta literacka formuła gawęd,...
Doświadczenia związane z naukowym opracowaniem listów Oficyny Poetów i Malarzy były i są zachętą do podejmowania refleksji nad metodologią wydawania korespondencji. Jak każdy rodzaj działalności naukowej, tak i ten wymaga namysłu nad sposobami postępowania, które by jak najlepiej służyły osiągnięciu sukcesu. Wydaje się, że listy są na tyle szczególnym przedmiotem zainteresowania edytorów, a jako forma piśmiennicza mają tyle cech wyróżniających, iż trzeba myśleć o ich wydawani...
Książka ukazuje się już po raz czwarty w przededniu ważnej rocznicy koronacji Łokietka (1320–2020), wydarzenia, które otwierało nowy etap w dziejach naszej państwowości. Warto z tej okazji wracać myślą nie tylko do zwycięskiego w zjednoczeniowym wyścigu księcia Władysława, ale także do jego rywali, reprezentujących odmienną wizję odbudowywanej monarchii — i wśród refleksji nad znaczeniem odnowienia Królestwa zastanowić się, co wnieść mogły owe odmienne wizje. To już niepewny ...
Są takie historie ludzkie, przy których nigdy nie jest możliwe postawienie końcowej kropki, a upór badawczy pasjonata zawsze prowadzi do napisania kolejnego rozdziału. Najlepszym tego przykładem jest dziewiętnasta już publikacja dr Włodzimierza A. Gibasiewicza Historia w odcieniach szarości. Niezwykłe losy lekarzy zwierząt. Jest to też druga książka Autora, opublikowana w serii Historie do Poczytania, po ciepło przyjętej pracy Początek od końca drogi. Lekarze weterynarii w wa...
Zbiór studiów Wojciecha Iwańczaka poświęcony jest „świadkom historii”. Pojęcie to ma – według autora – dwojakie znaczenie i znajduje odbicie w układzie książki. Część pierwsza analizuje różne średniowieczne źródła i próbuje ukazać specyfikę widzenia zjawisk przez ówczesnych autorów. Materiału dla dociekań dostarczyli tacy pisarze jak Jan Długosz, Eneasz Sylwiusz Piccolomini, kroniki czeskie czasów Luksemburgów ze znakomitą „Kroniką Zbrasławską” na czele, a także pierwsza „nar...
W 2018 roku obchodziliśmy 220 rocznicę urodzin Adama Mickiewicza. KatedraKomparatystyki Literackiej Wydziału Polonistyki UJ, podobnie jak w przypadku rocznic innych polskich pisarzy, postanowiła przyjrzeć się, z punktu widzenia ich kontekstów, biografii, dziełu Poety i jego recepcji. Konteksty, którestały się przedmiotem badania specjalistów z różnych dziedzin, wiązały się nie tylko z osobą, myślą i dziełami Mickiewicza oraz z epoką, w której żył itworzył, lecz także z odległ...
Książka przedstawia ważne aspekty polityczne oraz społeczne na obszarze północnej części byłego województwa warszawskiego od chwili wkroczenia Armii Czerwonej w latach 1944/45 aż do „październikowego przełomu” w 1956 r. Okres pierwszego dziesięciolecia po zakończeniu II wojny światowej śmiało można określić sentencją „od nadziei do nadziei”. Zarówno pierwsza jak i druga nie zostały spełnione. Dr Wojciech Łukaszewski przybliżył zachodzące procesy z pierwszej dekady rządów komu...
Młodszy z synów Bolesława Krzywoustego, Henryk zwany Sandomierski - to jedyny znany z imienia książę piastowski, który wyprawił się do Ziemi świętej w okresie wypraw krzyżowych. Był niewątpliwie ciekawą osobowością. Prezentował odmienną postawę życiową niż jego bracia - nie dążył do objęcia władzy zwierzchniej, przeciwnie - akcentował przyjętą skromną pozycję tytułując się po powrocie z pielgrzymki "bratem" lub "synem" księcia. Zastanawia, co wpłynęło na wybór innej drogi życ...
Celem niniejszej pracy jest zaprezentowanie twórczości polskiego reżysera Romana Polańskiego w kontekście lacanowskiej psychoanalizy. Popularna dzisiajmetodologia cieszy się coraz większym zainteresowaniem w kręgach filmoznawczych. Głównym teoretykiem współcześnie zajmującym się analizą filmów z wykorzystaniem metodologii psychoanalitycznej jest Slavoj Žižek, który przywołuje i interpretuje w tym kontekście m.in. filmy Alfreda Hichcocka. Romana Polańskiego prasa często określ...
U lekarza. Słucham i rozumiem! – to książka, która na rynku wydawniczym wypełnia lukę w zakresie języka specjalistycznego medycznego na poziomach A2-B2. Została przygotowana z myślą o wszystkich rozpoczynających naukę języka polskiego medycznego, ale też o nauczycielach poszukujących przyjaznych, różnorodnych i łatwych do wykorzystania na lekcji materiałów. W książce znalazły się bardzo urozmaicone tematycznie (od grypy i przeziębienia, przez choroby wewnętrzne, po problemy w...
Współcześnie mamy dwie odrębne dyskusje dotyczące zagadnienia życia. Środowiska liberalne podkreślają konieczność ochrony roślin i zwierząt jako istot żywych. Działacze konserwatywni skupiają się na ochronie płodu ludzkiego pomijając niemal zupełnie znaczenie flory i fauny. Każde z tych stanowisk ma jednak cechę wspólną – ochronę życia jako takiego. Potrzebne są jednak chęci by podjąć dialog i szukać wspólnych rozwiązań.
Książka stawia sobie za cel przedstawienie wizerunku kataryzmu w polemice pomiędzy katolikami a protestantami od XVI do XIX w., jak również oczyszczenie kataryzmu z nieprawdziwych elementów będących pochodną tej polemiki. Ponadto pracą tą Autor pragnie przyczynić się do lepszego zrozumienia tematu kataryzmu, problematyki dyskusji katolików z protestantami, jak również zagadnień tożsamości protestanckich, polemiki międzywyznaniowej, podejścia protestantów do herezji i histori...
Książka przedstawia losy Piotra, cara Bułgarii (927-969) i Marii Lekapeny (927-?963), jego małżonki, bizantyńskiej cesarzówny, córki Krzysztofa Lekapena, na tle dziejów rządzonego przez nich państwa. Ich wspólne panowanie trwało ok. 35 lat, a pośmierci żony Piotr sprawował władzę jeszcze ok. 7 lat. Mimo tak długich rządów ich postacie, a szczególnie Marii, nie są dobrze oświetlonew źródłach. Jest też znamienne, że zarówno Piotr, jak i Maria najczęściej nie są dobrze oceniani ...
Czesław Bednarczyk (1912-1994), podpułkownik II Korpusu i kawaler Orderu Virtuti Militari, oraz jego żona Krystyna (1923-2011) znaleźli się po zakończeniu II wojny w Londynie i podjęli działalność wydawniczo-drukarską. Obydwoje pisali wiersze, toteż firma pod nazwą Oficyna Poetów i Malarzy miała być konfraternią twórców wytwarzających piękne książki. Choć pierwotne plany wypadło zmienić i Bednarczykowie stali się samodzielnymi właścicielami niewielkiego przedsiębiorstwa, to j...
Najnowsza książka Adriana Jusupovicia jest istotnym uzupełnieniem niedawno wydanej edycji krytycznej Kroniki halicko-wołyńskiej (PAU–IH PAN) oraz jej polskiego tłumaczenia (AVALON). Jej przedmiotem jest analiza strategii chronologicznej i narracyjnej twórcy tego źródła. Autor książki wskazał na wyjątkowy charakter kroniki. Kronikarz bowiem zrezygnował z tradycyjnego układu rocznego, stosowanego w pisarstwie średniowiecznej Rusi. W jego miejsce pojawiły się cztery strategie ch...
Książę Konrad, syn Kazimierza Sprawiedliwego, wnuk Bolesława Krzywoustego, powszechnie znany z przydomkiem Mazowiecki, ma złą opinię w historiografii, jako książę, który sprowadził na polskie ziemie Zakon Krzyżacki. Źródła jednak, z zależności od miejsca ich powstania, dają dwa sprzeczne ze sobą obrazy Konrada I Mazowieckiego, jako wielkiego, sławnego, chrześcijańskiego władcy, albo księcia tyrana i okrutnika. Działalność Konrada Mazowieckiego bez wątpienia miała wpływ na los...
Książka przedstawia losy Piotra, cara Bułgarii (927-969) i Marii Lekapeny (927-?963), jego małżonki, bizantyńskiej cesarzówny, córki Krzysztofa Lekapena, na tle dziejów rządzonego przez nich państwa. Ich wspólne panowanie trwało ok. 35 lat, a pośmierci żony Piotr sprawował władzę jeszcze ok. 7 lat. Mimo tak długich rządów ich postacie, a szczególnie Marii, nie są dobrze oświetlonew źródłach. Jest też znamienne, że zarówno Piotr, jak i Maria najczęściej nie są dobrze oceniani ...
Książę Konrad, syn Kazimierza Sprawiedliwego, wnuk Bolesława Krzywoustego, powszechnie znany z przydomkiem Mazowiecki, ma złą opinię w historiografii, jako książę, który sprowadził na polskie ziemie Zakon Krzyżacki. Źródła jednak, z zależności od miejsca ich powstania, dają dwa sprzeczne ze sobą obrazy Konrada I Mazowieckiego, jako wielkiego, sławnego, chrześcijańskiego władcy, albo księcia tyrana i okrutnika. Działalność Konrada Mazowieckiego bez wątpienia miała wpływ na los...
Opracowanie przedstawia średniowieczne dzieje śląskiego miasta, położonego w historycznej dzielnicy głogowskiej. Poszczególne rozdziały książki prezentują historię tak ważnych instytucji jak parafia i samorząd miejski, zawierają informację o częściach składowych przestrzeni miejskiej i ludziach, którzy ją zamieszkiwali. Skupiono się też na przedstawieniu otoczenia miejskiego, które oddziaływało na miasto, czyli dziejów księstwa kożuchowsko-zielonogórskiego i charakterystyki l...
Książka poświęcona została postaci, twórczości i teoriom Richarda Wagnera oraz ich związkom z kulturą XIX-XXI w., a zwłaszcza artystycznemu rezonansowi, jaki wywołały one w dziełach literackich, w teatrze, malarstwie, filmie, operze, filozofii, niekiedy nawet prowokując reakcje obyczajowe i polityczne. Składające się na tę książkę 11 rozdziałów to studia przypadków omawiające różne formy wagneryzmu: fascynację biografią kompozytora, gatunki literackie inspirowane jego twórcz...
Czy w okresie średniowiecza kobiety miały niewielkie prawa w świecie, w którym rządzili mężczyźni? Tego typu opinie wpisują się w ogólny schemat myślenia o średniowieczu. Celem książki jest weryfikacja podobnych sądów poprzez zaprezentowanie, w jakim stopniu w świetle obowiązującego prawa na ziemiach polskich w średniowieczu powszechne było przejmowanie rządów przez księżne – wdowy po panujących władcach piastowskich w stosunku do ich małoletnich synów. Zamiarem Autorki było...
Dr Joanna Dufrat (…) w wysoce profesjonalnej formie przeprowadziła analizę postaw i wpływów ideowo-politycznych grupy decyzyjnej Związku Pracy Obywatelskiej Kobiet, po 1926r. powiązanej z elitą rządzącą poprzez koleżeńskie i kombatanckie więzy z okresu wojny oraz powojenne związki małżeńskie. Kult Marszałka z jednej strony i dystans wobec trudnej do zaaprobowania autorytarnej polityki wewnętrznej jego następców rodził w ZPOK polityczne dylematy oraz wewnętrzne konflikty. Dr J...
Książka jest poświęcona Eufrozynie, żonie wielkiego księcia Romana Mścisławowicza (+1205) i matce króla Daniela Romanowicza (+1264). Eufrozyna była starszą córką cesarza bizantyńskiego Izaaka II Angelosa. Z jej bezpośrednim wpływem należy wiązać znaczny kulturalny i polityczny rozwój Rusi Halicko-Wołyńskiej w XIII w.
Zofia Kozłowska-Budkowa (1893-1986), jedna z największych indywidualności polskiej mediewistyki XX w., przez ponad siedemdziesiąt lat związana z Uniwersytetem Jagiellońskim i Zakładem Nauk Pomocniczych Historii (od 1954 r., jako profesor), uczennica Stanisława Krzyżanowskiego, Franciszka Bujaka i Władysława Semkowicza, wybitna specjalistka w zakresie średniowiecznej dyplomatyki, paleografii oraz dziejopisarstwa ze szczególnym uwzględnieniem rocznikarstwa, pionierka nowoczesny...
Zebrane w tomie prace obrazują bogactwo krajobrazu i dziedzictwa kulturowego Europy. Ofiarowane zostały ks. prof. dr hab. Józefowi Mareckiemu z okazji jego 60-tych urodzin i 30-lecia pracy naukowej. Prof. Józef Marecki, od wielu lat związany z Uniwersytetem Papieskim Jana Pawła II w Krakowie, zajmuje się problematyką szeroko pojmowanego dziedzictwa kulturowego Europy, a także historią najnowszą. Jest także specjalistą w zakresie archiwistyki, heraldyki, numizmatyki, weksylolo...
Publikacja jest pierwszym tomem serii obejmującej materiały źródłowe do dziejów londyńskiego wydawnictwa oraz polskiego życia kulturalnego na emigracji. Stanowi on rejestr książek, które opuściły prasy Oficyny Poetów i Malarzy pomiędzy 1950 a 2007 rokiem. Czesław Bednarczyk oraz jego żona Krystyna znaleźli się po zakończeniu II wojny światowej w Londynie i podjęli działalność wydawniczo-drukarską. Obydwoje pisali wiersze, toteż firma pod nazwą Oficyna Poetów i Malarzy miała b...
Dzieje Bezpryma, najstarszego syna pierwszego polskiego króla Bolesława Chrobrego, były zaiste tajemnicze i to zarówno za życia, jak i po śmierci. Jego istnienia nie odnotowało żadne ze średniowiecznych polskich źródeł. Nic więc dziwnego, że aż do schyłku XVIII w. nie był znany nauce polskiej, protestowano nawet że istniał, kiedy w jednej z niemieckich kronik i jednym z niemieckich roczników wypatrzyli go obcy badacze. Kiedy w końcu pogodzono się w Polsce z jego istnieniem, p...
Niniejsza monografia jest drugim, poprawionym wydaniem książki opublikowanej w 2006 roku. Omówiono w niej wszystkie ważniejsze wątki związane z panowaniem i osobą księcia czeskiego Bolesława II, któemu kronikarz Kosmas nadał przydomek Pobożny. Rządy tego władcy przypadły na burzliwy okres w dziejach regionu. Bolesław II czynnie angażował się w bunty cesarskiego krewniaka Henryka Kłótnika. Za jego panowania rozpoczęło swoją działalność biskupstwo praskie. Fascynuje też osoba i...
Książę polski Władysław Biały z dynastii Piastów to jedna z barwniejszych postaci wśród książąt dzielnicowych na ziemiach polskich w XIV stuleciu, spośród których wyróżniał się swoją osobowością. W literaturze XIX i XX wieku był oceniany przeważnie negatywnie. Autor stara się jednak na nowo oświetlić postać tego księcia na tle epoki, wyrażając w sumie pozytywną o nim opinię. Rozważa więc, jak był on oceniany przez współczesnych, jak rysowała się jego postać na tle ówczesnych ...
Ziemomysł, wnuk Konrada I Mazowieckiego, młodszy (rodzony) brat Leszka Czarnego i starszy (przyrodni) brak Władysława Łokietka, panował w północnej części Kujaw, ze stolicą w Inowrocławiu. W historiografii uchodził przez długie lata za pozostającego pod wpływem Krzyżaków miłośnika "cudzoziemszczyzny". Autor monografii ukazuje, że wcale tak nie było, niemniej punktuje też cech księcia, które powodowały, że - niezależnie od niesprzyjających mu okoliczności - nie mógł stać się o...
Dzieje Wielkopolski w połowie XIII wieku wzbudziły zainteresowanie badaczy już w XIX w. Jednak mimo rozwoju wiedzy historycznej przez długie lata nie powracano do tego tematu, poruszając jedynie poszczególne zagadnienia z dziejów Wielkopolski w szerszym kontekście. Postać Bolesława Pobożnego i jego rządy pozostawały jednak poza kręgiem zainteresowania badaczy. Książka niniejsza ma przybliżyć nieco zapomnianą postać księcia Bolesława - władcy, który położył fundamenty pod doko...
Służby wywiadu i kontrwywiadu odgrywają istotną rolę w polityce państwa. Informacje, które chronią i pozyskują mają kluczowe znaczenie dla państwowych procesów decyzyjnych. Zmiany dotyczące tych służb w procesie transformacji systemowej przebiegały pod wpływem wielu złożonych czynników politycznych, międzynarodowych, militarnych, ekonomicznych oraz społeczno-kulturowych. Gwałtowne przeobrażenia współczesnego świata, związane z postępującymi procesami globalizacji komunikacyjn...
Książka, poświęcona osobie nieco zapomnianego i niedocenianego przez historiografię księcia Henryka III Białego, jest nie tylko biografią tej postaci, ale znakomitym studium procesów historycznych i zjawisk społecznych, które przygotowały Śląsk do ponownego włączenia się w międzydzielnicową rywalizację w zabiegach o koronę. Rola Henryka III Białego, pozostającego w cieniu swego ojca, poległego pod Legnicą księcia Henryka Pobożnego, w dziejach XIII wiecznego Śląska jest szczeg...
