Sub Lupa - książki, ebooki i audiobooki

Jacek (Hyacinthus) Szczurowski był bez wątpienia najszerzej znanym i najpłodniejszym kompozytorem wśród jezuitów działających w dawnej Rzeczpospolitej. Z jego bardzo obszernego dorobku do naszych czasów przetrwało zaledwie dziewięć częściowo zdekompletowanych utworów wokalno-instrumentalnych. Są to m.in. offertorium Caeli cives, napisane do tekstu trzech strof hymnu Jesu dulcis memoria św. Bernarda z Clairvaux, Domine non sum dignus aria da capo na sopran z towarzyszeniem dwo...

Sprawa wielkiego kniazia moskiewskiego (1571) to pamflet wymierzony w Iwana IV Groźnego, a zarazem fundamentalna jako historyczne źródło, najwcześniejsza z trzech relacji naocznych świadków terroru opryczniny w państwie moskiewskim. Pełna drastycznych szczegółów, atrakcyjna literacko opowieść Schlichtinga nie jest antymoskiewską diatrybą ani paszkwilem na przyzwyczajonych do ucisku i niewoli Moskwicinów to krwawy portret despotycznego władcy, szlachtującego własnych niewinny...

Wiele spośród osób chcących poznać starożytną grekę kieruje się szczególną motywacją: zależy im na tym, by poznać w oryginale Nowy Testament i pisma greckich pisarzy wczesnochrześcijańskich. Z myślą o takich właśnie użytkownikach powstał podręcznik Moniki Mikuły ; nowoczesny, kompetentnie ułożony, oparty niemal wyłącznie na autentycznych tekstach starożytnych.Materiał gramatyczny jest równomiernie rozłożony na czterdzieści lekcji, ale już w połowie podręcznika użytkownik zna ...

Galeazzo Flavio Capra (14871537), ceniony przez współczesnych głównie za swe pisarstwo historyczne, dzisiaj ma szansę zyskać uznanie polskiego czytelnika jako pionierski apologeta płci niewieściej w szesnastowiecznej Italii.O doskonałości i godności kobiet jest utworem krótkim, składającym się z czternastu rozdziałów. Całość poprzedza zwięzły zwrot do czytelnika oraz przedmowa. W przedmowie wyjawia motywy, jakie zainspirowały go do napisania traktatu będącego panegirykiem płc...

Tom 46 "Biblioteki Dawnej Literatury Popularnej i Okolicznościowej" w opracowaniu Radosława Grześkowiaka zawiera Fraszki (1586) Melchiora Pudłowskiego. Swe dworskie epigramaty wzorował na poezji antycznej (anakreontyki, elegicy rzymscy) i nowołacińskiej (Andrea Alciato, Andrzej Krzycki, Klemens Janicjusz), jego głównym źródłem inspiracji była jednak twórczość czarnoleska. Humanistyczny zbiór Pudłowskiego nie tylko stanowi najwcześniejsze naśladownictwo Fraszek Kochanowskiego,...

Praca stanowi kompendium wiedzy o jezuickich tłumaczeniach Biblii, jest to opracowanie jak dotąd najobszerniejsze i najbardziej wszechstronne, kreślące szeroki kontekst tego dzieła na tle epoki, zawierające oryginalne wyniki badań i nowe rozwiązania postawionych problemów. Wszystko to zostało ubrane w dobrą polszczyznę i precyzyjnie opisane we współczesnych kategoriach literaturoznawczych i językoznawczych. Z całą pewnością praca ta wejdzie na stałe do klasyki naukowej litera...

Sejm piekielny straszliwy wydany w 1614 r. przez anonimowego autora pod pseudonimem Ianuariusa Sowisraliusa był prawdziwym wczesnonowożytnym bestsellerem, który w XVII i XVIII w. doczekał się aż kilkunastu edycji. Ten wierszowany utwór przedstawia obrady parlamentu diabłów stawiających się w piekle na wezwanie księcia ciemności Lucyfera. Podczas zgromadzenia czarty o różnych specjalnościach sprawozdają swojemu panu postępy w nakłanianiu ludzi do grzechu. Z jednej strony w tek...

Peryjody Wacława Potockiego (16211696) to cykliczna trenodia, poetycki zapis melancholijnych rozważań, którym asumpt dał przedwczesny zgon syna poety Stefana (zm. 1673). Indywidualna tragedia zbolałego ojca prowadzi do spostrzeżeń o charakterze uniwersalnym: w świecie, na którym wszystko podlega ciągłym zmianom wynikającym z cyklicznego porządku Natury i wiele zależy od kaprysów niestałej Fortuny, nie można być pewnym niczego. Dlatego też nic spośród rzeczy doczesnych, nawet ...

This second volume of the proceedings is a collection of papers on the subject of sacrifice in the ancient world.It shifts the attention from Ancient Greek sacrifices (that was the topic in the first volume) to those in the whole of Antiquity. Such a perspective seems justified especially taking into account the fact that the sacrificial ritual is a common feature of ancient cultures, and studying it in such a broad, interdisciplinary approach brings us closer to understandin...

... la logica, che lo strumento dell'intera filosofia e conviene si estenda fin l dove quest'ultima si estende, la medicina di tutta l'anima ed la sua perfezione in senso strumentale. cio quella che con i suoi strumenti d forma alla ragione, in modo che questa possa realizzare correttamente la sua funzione in tutte le azioni eźoperazioni dell'intelletto mediante le quali ha luogo l'apprendimento

Il volume presenta l'edizione di un manuale, pubblicato nel 1607 e destinato agli studenti del prestigioso Gymnasium Academicum di Danzica, in cui sono raccolti e discussi i maggiori loci communes della disciplina politica, dall'antichit fino alle soglie del secolo XVII. L'autore (1572-1609), uno tra i principali protagonisti dell'aristotelismo di area germanica, svolge in maniera metodica e rigorosa le questioni legate all'arte di governare, muovendo dalle dottrine dello Sta...

Wśród muzykaliów kolegium jezuickiego w Braniewie, które w 1626 roku wywieziono do Biblioteki Uniwersyteckiej w Uppsali (S-Uu), ważne miejsce zajmuje zestaw ksiąg głosowych o sygnaturze Utl.vok.mus.tr. 394399. Są to klocki z drukami utworów Teodora Riccia, które w latach 15811626 uzupełniono o rękopiśmienne odpisy 19 łacińskich kompozycji liturgicznych. Stanowią one unikatowo zachowany repertuar braniewskiego kolegium; znajdujemy tu m.in. utwory jezuickiego kompozytora Jana B...

Fontes Musicae in Polonia, C XXV, Cz. 1Przedmiotem edycji są dwie tabulatury na instrumenty klawiszowe, spisane w latach 16101630 w kolegium jezuickim w Braniewie, a następnie w klasztorze cystersów w Oliwie. Obydwa rękopisy przechowywane są obecnie w zbiorach Biblioteki im. Wróblewskich Litewskiej Akademii Nauk w Wilnie pod sygnaturami F15-284 i F15-286.Tom pierwszy niniejszej edycji zawiera wstęp, komentarz rewizyjny oraz inwentarz zawartości obydwu tabulatur.W tomie drugim...

Fontes Musicae in Polonia, C XXV, Cz. 3Przedmiotem edycji są dwie tabulatury na instrumenty klawiszowe, spisane w latach 16101630 w kolegium jezuickim w Braniewie, a następnie w klasztorze cystersów w Oliwie. Obydwa rękopisy przechowywane są obecnie w zbiorach Biblioteki im. Wróblewskich Litewskiej Akademii Nauk w Wilnie pod sygnaturami F15-284 i F15-286.Tom pierwszy niniejszej edycji zawiera wstęp, komentarz rewizyjny oraz inwentarz zawartości obydwu tabulatur.W tomie drugim...

O. Amandus Ivanschiz (17271758) był kompozytorem należącym do zakonu paulinów, czynnym na terenie Austrii. Wśród przeszło stu jego zachowanych kompozycji napisanych w stylu wczesnoklasycznym (są to głównie msze, litanie, symfonie, ale też tria smyczkowe, arie do tekstów religijnych, opracowania antyfon maryjnych, Te Deum, nieszpory czy kantaty. Publikowana w niniejszym tomie Lytania[e] de Beata [Maria Virgine] jest jedną z najszerzej znanych litanii Ivanschiza (zachowała się ...

Niniejsza edycja zawiera informacje o rozmaitych aspektach kultury muzycznej jezuitów na ziemiach Polski i Litwy, zawarte w inwentarzach placówek zakonnych, spisanych w wyniku kasaty Towarzystwa Jezusowego na przełomie roku 1773 i 1774.Inwentarze te opisują stan 55 obiektów usytuowanych na ziemiach pozostałych pod panowaniem polskim po pierwszym rozbiorze: 16 kolegiów, 7 rezydencji, 2 domów nowicjackich, 2 domów profesów i 2 domów trzeciej probacji oraz 26 kościołów lub cerkw...

Joannes Possival należał do prowadzących działalność muzyczną jezuitów, którzy choć pochodzili z Czech, znaczną część swojego życia spędzili na Śląsku. Przez co najmniej szesnaście lat piastował funkcję prefekta muzyki, m.in. w Kłodzku (w latach 1693/1694, 16951698, 1700/1701 i 17031706) i Głogowie; w zakonnych katalogach określany był jako musicus vocalista et componista. Informacji na temat jego kompozycji dostarczają inwentarze muzykaliów pijarów z miejscowości Slan i Kosm...

Opella de Passione Domini to unikatowo zachowany cykl dwunastu kompozycji muzycznych wykonywanych podczas medytacji pasyjnych jezuickiej sodalicji Zwiastowania NMP we Wrocławiu. Teksty słowne do tych medytacji napisał prefekt tejże sodalicji, Johannes Thamm (17191787), pełniący tę funkcję również po ogłoszeniu kasaty Towarzystwa Jezusowego na Śląsku (1776). Autorem muzyki do kolejnych recytatywów i arii był zaś najprawdopodobniej uczeń Thamma, Anton Weigang (17511829) jeden z...

Opella de Passione Domini to unikatowo zachowany cykl dwunastu kompozycji muzycznych wykonywanych podczas medytacji pasyjnych jezuickiej sodalicji Zwiastowania NMP we Wrocławiu. Teksty słowne do tych medytacji napisał prefekt tejże sodalicji, Johannes Thamm (17191787), pełniący tę funkcję również po ogłoszeniu kasaty Towarzystwa Jezusowego na Śląsku (1776). Autorem muzyki do kolejnych recytatywów i arii był zaś najprawdopodobniej uczeń Thamma, Anton Weigang (17511829) jeden z...

Ze środowiska śląskich jezuitów pochodzi Ltani de omnibus Sanctis pro diebus Rogationum Joannesa Fabera kompozycja oparta na tekście Litanii do Wszystkich Świętych, potraktowanym jednak dość swobodnie w świetle praktyki liturgicznej. Brak w formularzu litanii imion świętych charakterystycznych dla tradycji jezuickiej, a także tych, którzy w szczególny sposób byli czczeni lokalnie, uznać można za przejaw postawy uniwersalizującej, nie mniej wcale typowej dla Towarzystwa Jezuso...

Ustalenie atrybucji publikowanej w niniejszym tomie kompozycji nastręcza znacznych trudności. Wprawdzie na okładce unikatowego przekazu wskazano autora (Auth: D: Gabriele Gtzl), jednak takie imię i nazwisko nosiły dwie działające w tym samym czasie i rejonie osoby parające się działalnością muzyczną. Czeska muzykologia już od lat 20. XX wieku przypisywała zachowaną w Kromieryżu Missa Sancti Andreae Gabrielowi Gtzlowi jezuicie czynnemu m.in. w Legnicy i we Wrocławiu. Bardziej ...

Publika (1594) to utwór publicystyczny w formie listu doradczego skierowanego do wspólnoty szlacheckiej, który zawiera propozycje rozwiązania problemów żywo dyskutowanych w ówczesnej debacie politycznej: zagospodarowania ziem ukrainnych oraz organizacji ich obrony w obliczu ponawiających się ataków turecko-tatarskich i penetracji moskiewskiej.Pismo zawiera wiele cennych spostrzeżeń na temat wyjątkowej sytuacji Ukrainy w Rzeczypospolitej oraz nie zawsze realistyczne pomysły na...

Mykoła Dylecki to kompozytor epoki baroku, teoretyk, wykładowca muzyki, śpiewak, organista, a także dyrygent chóru cerkiewnego; mieszkał i pracował najpierw na terenie Rzeczypospolitej, a następnie w Państwie Moskiewskim. Muzyczno-teoretyczne poglądy Dyleckiego znalazły odzwierciedlenie w jego traktacie Gramatyka muzyczna, który zyskał szeroki rozgłos w Rosji w XVII i XVIII wieku. On sam uznanie jako kompozytor i teoretyk zdobył w Państwie Moskiewskim, wykształcenie zaś na te...

Rękopis anonimowego Completorium, przechowywany w Bibliotece Diecezjalnej w Sandomierzu (PL-SA) pod sygnaturą A III 11/ nr 111, który jest podstawą źródłową niniejszej edycji, należał w przeszłości do zbioru muzykaliów kapeli jezuickiej bursy muzycznej w Sandomierzu, o czym świadczy inskrypcja na stronie tytułowej: Pro Choro Coll. Sandom.: S. J. Jest to jeden z siedemnastu rękopisów Biblioteki Diecezjalnej w Sandomierzu, stanowiących spuściznę muzyczną zespołów działających p...