Opis treści
Prawda tak samo mało znaczy dla ludzi jak owa woda,
którą codziennie piją. Potrzebują jej, ale nikt jej nie pożąda. Pożądają oszałamiających trunków i cudownych eliksirów.
Wyobraź sobie obraz tak zatrważający, że trzeba go wymazać z historii. Legenda o zaginionym malowidle polskiego ucznia Hieronima Boscha stała się ramą opowieści o misternie splecionych ze sobą losach bohaterów, w świecie, w którym honor jest towarem, a sprawiedliwość ma twarz kata.
Tomasz Witkowski zabiera czytelnika w podróż przez czternastowieczną Europę Środkową, gdzie dym alchemicznych pieców miesza się z fetorem lochów i wonią strachu skazańców. Nie jest to typowa powieść historyczna, lecz wnikliwe studium Żądzy, Zła i Pogardy.
Żądza. Jakub, prosty syn kowala, wkracza na ścieżkę alchemicznej transmutacji u boku nieprzeniknionego Maxentiusa Renatusa. Czy ich pogoń za kamieniem filozoficznym jest poszukiwaniem doskonałości, czy jedynie genialnym oszustwem zaspokajającym pragnienie bogactwa w rządzonym przez chciwość świecie?
Zło. Teofilakt, niziołek o dobrym sercu i twarzy anioła, pragnie służyć Bogu. Odrzucony przez bliskich, sponiewierany jarmarcznym życiem, trafia w wir dworskich intryg i zakazanych namiętności. Czy z żywej zabawki przeobrazi się w demiurga kierującego losami innych?
Pogarda. Kat, najbardziej pogardzany człowiek w królestwie, a zarazem jedyny pozbawiony złudzeń, spisuje swą spowiedź. Spoglądając na świat z wysokości Kruczego Kamienia, odkrywa prawdziwe oblicze natury ludzkiej: największe okrucieństwo nie kryje się w sali tortur, lecz w sercach tych, którzy łaknąc krwi skazańców, jednocześnie drżą przed dotykiem oprawcy. Czy uda mu się odejść na własnych warunkach?
Tryptyk haniebny jest książką inną niż wszystkie, jest literackim zwierciadłem odbijającym nasze najgłębsze lęki i pragnienia; opowieścią o wewnętrznych zmaganiach, moralnych wyborach i o cyklu wiecznych powrotów, w którym ofiary zamieniają się rolami z oprawcami, a prawda jest warta tyle, ile czysta woda, której nikt nie pożąda...
Napisany na podstawie pierwszej części Tryptyku scenariusz zatytułowany Kowal i alchemik otrzymał Nagrodę Stowarzyszenia Autorów ZAiKS w kategorii audio podczas Międzynarodowego Festiwalu Kina Niezależnego Off Camera w konkursie scenariuszowym Script Pro w 2023 roku.
Ciekawostką związaną z przygotowaniem książki do druku jest fakt, że wykorzystany na okładce obraz Alchemik poszukujący kamienia filozoficznego zaprezentowano publicznie tylko raz, podczas paryskiego Salonu w 1848 roku, w tym samym, w którym został namalowany przez Jeana Hegesippe Vettera. Od tego czasu znajduje się w magazynie francuskiego muzeum.
ejotek 07-07-2026
ejotek 07-07-2026
Nieczęsto trafiam na powieść historyczną, która potrafi jednocześnie zaciekawić fabułą i skłonić do refleksji nad współczesnością. „Tryptyk haniebny” właśnie taki efekt wywołał. Choć akcja rozgrywa się setki lat temu, emocje bohaterów pozostają zaskakująco aktualne – pragnienie władzy, zazdrość, strach, potrzeba miłości czy akceptacji nie zmieniły się przecież wraz z upływem czasu. Dużym atutem książki jest klimat. Autor bardzo umiejętnie oddaje realia średniowiecznej Europy, nie zamieniając powieści w lekcję historii. Świat przedstawiony wydaje się autentyczny, a kolejne rozdziały coraz mocniej wciągają w opowiadaną historię. Jeśli cenicie powieści, które nie ograniczają się do samej akcji, ale pozostawiają czytelnika z pytaniami o naturę człowieka, „Tryptyk haniebny” będzie świetnym wyborem. To książka ambitna, dopracowana i zdecydowanie wyróżniająca się na tle wielu współczesnych powieści historycznych.
Opinia nie jest potwierdzona zakupem
monweg 07-07-2026
monweg 07-07-2026
Literatura od wieków stawia pytania o naturę człowieka. Czy ludzie rodzą się dobrzy, a zło jest wynikiem okoliczności, czy też mrok stanowi nieodłączną część ludzkiej osobowości? W powieści „Tryptyk haniebny” Tomasz Witkowski podejmuje właśnie ten problem, tworząc historię osadzoną w brutalnych realiach średniowiecza. Jednak historyczna sceneria jest jedynie tłem dla głębszych rozważań nad źródłami zła, mechanizmami władzy oraz moralną odpowiedzialnością człowieka za własne wybory. Jednym z najważniejszych motywów utworu jest wszechobecność zła. Autor pokazuje je nie jako siłę nadprzyrodzoną, lecz jako element ludzkiej natury. Bohaterowie powieści często stają przed trudnymi wyborami, a ich decyzje wynikają z ambicji, lęku, chciwości lub pragnienia dominacji. Zło nie pojawia się nagle – rodzi się stopniowo, rozwija się w codziennych działaniach i znajduje usprawiedliwienie w pozornie racjonalnych argumentach. Dzięki temu Witkowski pokazuje, że granica między dobrem a złem jest znacznie bardziej płynna, niż zwykliśmy sądzić. Istotną rolę odgrywa również motyw władzy. W świecie przedstawionym rządzą ci, którzy potrafią manipulować innymi lub wykorzystują ich słabości. Władza staje się narzędziem podporządkowywania ludzi, a jednocześnie ujawnia prawdziwe oblicze tych, którzy ją posiadają. Autor sugeruje, że człowiek wystawiony na pokusę dominacji często zatraca własne zasady moralne. W ten sposób powieść staje się uniwersalną refleksją nad mechanizmami funkcjonującymi nie tylko w średniowieczu, lecz także we współczesnym świecie. Tytułowy „tryptyk” można interpretować symbolicznie. Tradycyjnie tryptyk jest dziełem składającym się z trzech części, które wspólnie tworzą całość. W powieści symbol ten może odnosić się do różnych aspektów ludzkiego doświadczenia: dobra, zła i odpowiedzialności; przeszłości, teraźniejszości i przyszłości; albo trzech oblicz człowieka – tego, kim jest, kim chciałby być i kim staje się pod wpływem okoliczności. Takie odczytanie podkreśla wielowarstwowość utworu i zachęca do poszukiwania ukrytych znaczeń. Ważnym elementem książki jest także atmosfera niepokoju i moralnego chaosu. Średniowieczny świat przedstawiony przez Witkowskiego jest pełen przemocy, przesądów i cierpienia. Nie jest to jednak wyłącznie obraz konkretnej epoki. Można go odczytać jako metaforę rzeczywistości, w której człowiek nieustannie zmaga się z własnymi słabościami. Autor zdaje się przypominać, że postęp cywilizacyjny nie eliminuje ludzkich wad, a pytania o odpowiedzialność, sumienie i godność pozostają aktualne niezależnie od czasu i miejsca. „Tryptyk haniebny” można więc interpretować jako opowieść o ciemnych stronach ludzkiej natury oraz o konsekwencjach moralnych wyborów. Tomasz Witkowski nie daje prostych odpowiedzi ani jednoznacznych ocen. Zamiast tego skłania czytelnika do refleksji nad tym, jak łatwo człowiek może ulec własnym słabościom i jak trudno zachować moralną integralność w świecie pełnym pokus. To właśnie uniwersalność tych pytań sprawia, że powieść wykracza poza ramy literatury historycznej i staje się ważnym głosem w dyskusji o kondycji człowieka.
Opinia nie jest potwierdzona zakupem