Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego Psychologia, Społeczeństwo, Polityka - książki, ebooki i audiobooki

W latach 50. i 60. ubiegłego stulecia językoznawcy spierali się o to, czy polski język literacki pochodzi z dialektu małopolskiego czy wielkopolskiego. W wyniku długotrwałej debaty ustalono katalog cech gramatycznych, które miały przemawiać za jedną z wymienionych hipotez. Badacze zdawali sobie sprawę, że historia słownictwa może stanowić ważny argument. Jednak w owym czasie nie było takich badań, które by pokazały, jakie jest podłoże gwarowe słownictwa języka literackiego. N...

Książka Anny M. Kłonkowskiej jest dobrze napisaną i ekspercką prezentacją światowego i polskiego stanu badań na temat sytuacji społecznej osób transpłciowych. Wartością dodaną są wyniki badań empirycznych na temat strategii życiowych osób transpłciowych w Polsce w ostatnich kilku latach. Są to zatem oryginalne i nowe dane na temat ważnej kwestii społecznej, uzyskane przez badaczkę, która od wielu lat publikuje na ten temat i jest jedną z nielicznych polskich ekspertek w zakre...

Przedmiotem pracy jest problematyka trywializacji pojęcia feminizmu w mediach, a konkretnie w segmencie kobiecej prasy luksusowej. Punktem wyjścia poczynionych rozważań jest zjawisko negocjowania znaczenia feminizmu w mediach. Opisano przejawy postfeministycznego dyskursu w postaciach latte-feminizmu, pop-feminizmu i girl power oraz związki pomiędzy nimi a konkretnym tytułem prasowym („Twój Styl”, „Wysokie Obcasy”, „Wysokie Obcasy Extra” i „Cosmopolitan”). Ponadto opracowano ...

Zmiany w środowisku międzynarodowym sprawiają, że konieczna jest gruntowna rewizja dotychczasowej, opartej na zimnowojennych paradygmatach oceny polityki nuklearnej USA. Tym bardziej, że całościowe, systematyczne i kompleksowe ujęcie polityki nuklearnej USA oraz jej ewolucji w nowej, zmieniającej się rzeczywistości nie znalazło się dotąd w obszarze zainteresowań politologii Polsce. Autor stara się wyjaśnić skomplikowaną naturę procesów decyzyjnych dotyczących broni nuklearnej...

Artykuły zawarte w tym zbiorze dotyczą kobiet żyjących we współczesnym polskim społeczeństwie. Respondentki, z którymi rozmawiały autorki badań, pochodzą z tej samej grupy etnicznej, wszystkie też są cispłciowe, a ich realizacje kobiecości mieszczą się w zakresie społecznie definiowanej normatywności genderowej. Różnią się jednak ze względu na wiek, klasę społeczną i sytuację życiową. Bohaterkami wywiadów były bowiem zarówno kobiety nieuleczalnie chore, znajdujące się pod opi...

Celem składającej się z dwóhc tomów monografii jest stworzenie nowego forum wymiany myśli pomiędzy naukowcami, których badania (z zakresu językoznawstwa, erystyki, psycho- i socjolingwistyki, psychologii społecznej, socjologii, prawa, marketingu i innych) przyczyniają się do zgłębienia wiedzy o sposobach oddziaływania językowego w rożnych typach dyskursu: politycznym, medialnym, religijnym czy dydaktycznym, zarówno w przestrzeni komunikacji narodowej, jak i międzykulturowej. ...

Celem składającej się z dwóch tomów monografii jest stworzenie nowego forum wymiany myśli pomiędzy naukowcami, których badania (z zakresu językoznawstwa, erystyki, psycho- i socjolingwistyki, psychologii społecznej, socjologii, prawa, marketingu i innych) przyczyniają się do zgłębienia wiedzy o sposobach oddziaływania językowego w rożnych typach dyskursu: politycznym, medialnym, religijnym czy dydaktycznym, zarówno w przestrzeni komunikacji narodowej, jak i międzykulturowej. ...

Fenomen podróży podejmowanych przez Słowian od wieków przyciągał uwagę ich europejskich i pozaeuropejskich sąsiadów. Zainspirowani relacjami podróżnymi ze świata słowiańskiego podejmowali egzotyczne wędrówki i konfrontowali wyobrażenia z niezwykłą rzeczywistością. Metaforyczność pojęcia „podróż" jest wykorzystana w sposób twórczy jako inspiracja do analizy różnego jej rozumienia, od dosłownego do metaftonimicznego, łączącego aspekt metonimii (przyległości znaczeń: przestrzenn...

W pracy podjęto próbę ukazania drogi, jaką przeszła rosyjska nauka o przekładzie od czasów najdawniejszych do dnia dzisiejszego, ze szczególnym uwzględnieniem badań współczesnych. Autorka starała się przybliżyć polskiemu czytelnikowi rosyjską myśl teoretyczno-przekładoznawczą, ukazując ewolucyjny charakter jej rozwoju i zmiany, jakie zaszły w rosyjskiej nauce o tłumaczeniu, zarówno w związku z kontynuacją i modyfikacją rodzimych tradycji, jak i z wykorzystaniem teoretycznych...

Książka stanowi próbę identyfikacji norm związanych z przekładem medycznym, określenia przyjętych sposobów realizacji tych norm oraz problemów dotyczących działania niezgodnego z przyjętymi konwencjami. Obejmuje zagadnienia istotne dla przekładu medycznego, m.in.: język specjalistyczny, terminologię, cechy gatunkowe tekstów medycznych, jakość przekładu.

Książka jest wynikiem analizy około 2,5 tys. porad językowych z zakresu ortografii zamieszczonych w Internecie przez Poradnię Językową PWN, e-poradnie uniwersyteckie, poradnię PWSZ w Chełmie oraz Telefoniczną Poradnię Językową UG. Obejmuje historię i obecną ortografię polską, stan poradnictwa językowego w Polsce czy specyfikę internetowej porady językowej jako wzorca gatunkowego.

W niniejszej monografii znalazły się autoreferaty dysertacji przedłożonych do obrony w ZSRR oraz na obszarze postradzieckim w latach 1937–2015. Zebrane dokumenty sytuujące się w ramach różnych dziedzin naukowych (nie tylko macierzystych dla przekładoznawstwa nauk filologicznych) łączy, poza językiem publikacji, wspólny obiekt zainteresowań. Jest nim przekład, rozumiany bardzo szeroko – jako obiekt materialny powstały w wyniku działalności translatorskiej i jako proces w całej...

Tezaurus oferuje odbiorcy polskiemu szeroką wiedzę na temat leksyki języka fińskiego ukierunkowanej tematycznie. Jest to pierwsze w polskiej leksykografii opracowanie leksyki fińskiej w układzie ideograficznym. Pakiet fińskich terminów włączonych do niniejszego tomu Ziemia i Kosmos liczy ponad 22 000 haseł i podhaseł. Część I tezaurusa obejmuje trzy duże działy: 1. Wszechświat, 2. Glob ziemski, 3. Życie na Ziemi, podzielonych na szczegółowe rozdziały i podrozdziały tematyczn...

Jede natürliche Sprache hat eine mit der kulturhistorischen Entwicklung einer Nation oder einer ethnischen Gruppe verbundene lokale Dimension. Das Lokale bedeutet zunächst eine räumliche, geographisch -nationale Ausbreitung der Sprache auf einem Gebiet. Je weiter sie sich erstreckt, desto stärker kommt es zu einer internen, regional bedingten Differenzierung, die sich auf unterschiedli chen Sprachebenen manifestieren kann. Die deutsche Sprache gehört zweifellos zu denjenige...

Publikacja stanowi pierwszy z zapowiedzianych trzech tomów monografii bibliograficznej prezentującej dorobek polskich uczonych w dziedzinie leksykografii przekładowej z językiem rosyjskim w centrum. Jest pierwszą w Polsce i na świecie monografią opisującą dzieje słownikarstwa polsko-rosyjskiego od roku 1700 do 2015. Część pierwsza pracy pt. Z dziejów leksykografii polsko-rosyjskiej zawiera syntetyczny rys historyczny na tle kontaktów międzykulturowych. Autorka dokonuje w nim ...

Tom jest zbiorem prac powstałych z okazji I sympozjum semantycznego z cyklu „Słowa bez tajemnic”, które odbyło się w Gdańsku 27 października 2014 r. Obejmuje szkice kilkunastu autorów, o różnym zakresie tematycznym. Łączy je wspólna perspektywa badawcza: namysł nad znaczeniem i funkcją słów w systemie języka i w tekście.

Autor wprowadza czytelnika w historię egzaminowania w starożytności, średniowieczu i czasach nowszych. Przedstawia wyniki dociekań badawczych nad egzaminem w psychologii, pedagogice, poradoznawstwie oraz etyce. Wskazuje na klasyczne ujęcia egzaminu w socjologii oraz formułuje szkic nowego jego modelu. Książkę wieńczy próbą interpretacji zarejestrowanych rozmów egzaminacyjnych, opierając się na przedstawionej teorii.

The book is a postdoctoral publication investigating the potential of recorded sight translation (SiT) to optimize translation of written texts from English into Polish. The thesis it is based on aimed to verify whether and to what an extent interpreters and translators of Polish origin working from English into Polish differ in terms of how quickly and accurately they perform the same recorded SiT task.

Książka to zbiór 11 tekstów poświęconych rozmaitym zagadnieniom z zakresu kultury języka polskiego napisanych przez wielu autorów. Osią konstrukcyjną spajającą wszystkie artykuły są pojęcia normy i uzusu rozpatrywane z wielu różnych punktów widzenia. Wszystkie teksty łączy też pragmatyczna, materialno-analityczna metodologia – każdy z nich stanowi interpretację wybranego zagadnienia normy skodyfikowanej na podstawie obserwacji uzusu w badanym typie tekstów.

Książka zawiera artykuły poświęcone zagadnieniom ogólnym słowotwórstwa języka mówionego i pisanego, słowotwórstwu różnych odmian języka pisanego, wybranym kategoriom słowotwórczym języka mówionego i pisanego oraz wybranym problemom strukturalnym języka mówionego i pisanego.

Celem serii EUROPEJSCY KLASYCY SZTUKI PRZEKŁADU OD XIV DO XIX WIEKU jest przedstawienie w możliwie jak najpełniejszej wersji najwybitniejszych i najważniejszych tekstów zaliczających się do refleksji nad sztuką przekładu. Znajdują się wśród nich często dziś nieznane i niesłusznie zapomniane dzieła europejskich tłumaczy oraz uczonych badających specyfikę tej trudnej i arcyważnej sztuki. Aleksander Fraser Tytler należy do grona tych uczonych, których nieustannie się cytuje, lec...

Jest to pierwsza w Polsce monografia traktująca o języku fińskim, jego specyfice i związkach historyczno-kulturowych. Prezentuje opis języka fińskiego w perspektywie typologii językowej, socjolingwistyki, kontaktologii, translatoryki, kultury i etnografii. Przybliża Czytelnikowi paletę zagadnień związanych z pochodzeniem fińskiego i jego relacjach z innymi językami uralskimi (ugrofińskimi), zapoznaje z najnowszymi wynikami światowych badań (genetyki lingwistycznej) na temat e...

W przedstawionym tomie znalazły się teksty uwzględniające aspekt socjolingwistyczny w kontekście badania wspólnot dwujęzycznych oraz rozpatrywania płci jako czynnika różnicującego wypowiedź, w zbiorze znalazły się też artykuły z pogranicza socjolingwistyki i onomastyki, duża część prac zawartych w tej książce poświęcona jest funkcjonowaniu języka w sferze publicznej, językowemu obrazowi świata oraz socjolingwistycznemu ujęciu języka ogólnego. Zróżnicowanie tematyczne tekstów,...

W przedstawionym zbiorze znalazły się prace uwzględniające perspektywę socjolingwistyczną w badaniach mowy dziecka, glottodydaktyce oraz badaniach nad literaturą i językiem religijnym. Duże zróżnicowanie tematyczne artykułów oraz bogactwo obszarów, których one dotyczą, odzwierciedla szerokie horyzonty socjolingwistyki jako dyscypliny językoznawczej.

W niniejszej pracy zostały przedstawione kognitywne aspekty procesu tłumaczenia, który należy do najbardziej skomplikowanych procesów przetwarzania językowego. Należy zwrócić uwagę, że jego jakość zależy od tego, czy osoba tłumacząca przetwarza informacje na płaszczyźnie językowej czy pojęciowej. Przetwarzanie na płaszczyźnie pojęciowej jest możliwe w przypadku bardzo dobrego opanowania języka drugiego, tak że mamy do czynienia z dwoma odrębnymi leksykonami mentalnymi, które ...

Zarządzanie w oparciu o kompetencje pracowników to obecnie jedno z wiodących podejść do zarządzania zasobami ludzkimi w organizacji. Jednocześnie ani w praktyce, ani w literaturze naukowej nie istnieje jeden sposób definiowania oraz mierzenia kompetencji pracowników. Celem niniejszej publikacji jest zebranie i uporządkowanie współczesnej wiedzy na temat kompetencji pracowników, przedstawienie aktualnych wyników badań przeprowadzonych na temat pomiaru kompetencji oraz zaprezen...

The present monograph is an academic endeavour to delineate a variety of depictions in relation to the universal and all-encompassing notion of identity which defines who we are and what qualities we possess. At the same time these properties which determine who we are help us distinguish from each other.

W dobie rosnącej popularności literatury nordyckiej i jej przekładu na język polski warto pochylić się nad specyfiką pracy tłumacza w parach językowych języki nordyckie – język polski i zastanowić nad wyzwaniami, jakie paca ta za sobą niesie. W książce opisano tę tematykę z perspektywy naukowej i tłumaczki z pewnym doświadczeniem, oferując spojrzenie na problem, jakiego nie było jeszcze w polskiej literaturze naukowej i popularnonaukowej. Książka dzieli się na dwie części; p...

Książka pokazuje, w jaki sposób kształtowały się nazwiska mieszkańców jednej z najstarszych kociewskich wsi Pączewo. Obok analizy typów nazwisk, ich motywacji i pozajęzykowych czynników (w tym czynników historycznych), które miały wpływ na powstanie nazwisk, książka zawiera obszerny słownik nazwisk zawierający informacje dotyczące ich etymologii. Praca dotyczy blisko 2 tys. nazwisk głównie pochodzenia polskiego i niemieckiego. Publikacja zawiera indeks nazwisk.

Na polskim rynku wydawniczym, do tej pory ukazały się zaledwie dwie książki poświęcone reportażowi radiowemu. Ta propozycja doskonale uzupełnia wcześniejsze publikacje. Może być przydatna dla medioznawców, ale szczególnie dla studentów dziennikarstwa i praktykujących dziennikarzy jako inspiracja i podręcznik. Stanowi opracowanie teoretyczne, z rozbudowaną częścią opisującą praktyczne realizacje.

Książka jest rezultatem interdyscyplinarnych działań z pogranicza medycyny praktycznej i psychologii. Stanowi ona wnikliwą ocenę badań związanych z próbą odnalezienia metodyki i sposobów wpływania poprzez psychologię na kształtowanie szeroko rozumianego procesu diagnostycznego i leczniczego chorych gastroenterologicznych. Istota unikatowej roli niniejszej pozycji zawiera się w tym, że autorka jako czynna badaczka o bardzo dobrym przygotowaniu teoretycznym jednocześnie osobiśc...

Oddajemy do rąk Czytelnika kolejny, czwarty tom z cyklu Perswazja językowa w różnych dyskursach, powstały pod auspicjami Katedry Pragmatyki Komunikacji i Akwizycji Języka Instytutu Rusycystyki i Studiów Wschodnich Uniwersytetu Gdańskiego oraz Pracowni Badań nad Perswazją Językową afiliowanej przy Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Gdańskiego. Dynamiczne zmiany zachodzące w paradygmacie nowej sytuacji socjokulturowej i mocno stechnicyzowanych nowoczesnych mediów masowych imp...

Redaktorki „Księgi jubileuszowej” dołożyły wszelkich starań, aby ukazać wielość zainteresowań [...] Aliny Kietrys — osoby wyjątkowej nie tylko w medialno-akademickim pejzażu Trójmiasta. Każdy, kto zetknął się z Panią Redaktor, może poświadczyć, ile w Niej zaangażowania, zrozumienia, radości i chęci współtworzenia, choćby mediów akademickich. [...] Zgromadzone teksty pokazują postać charakterystyczną dla etosu inteligenta o szerokich horyzontach humanistycznych [...], potwierd...

Dzieła Ibsena są znane na całym świecie dzięki tłumaczom, którzy umożliwiają czytelnikowi bądź widzowi zapoznanie się z dorobkiem obcojęzycznym. Jednak w procesie przekładu zachodzą określone zmiany w stosunku do oryginału, spowodowane decyzjami tłumacza, na które z kolei ma wpływ wiele czynników, jak chociażby indywidualna interpretacja dzieła. Analiza owych zmian to fascynująca historia wyborów tłumaczy i konsekwencji owych wyborów. W pracy autorka przygląda się przekładowi...

Polacy są bardzo wrażliwi na wydarzenia mające miejsce w Rosji. Decyduje o tym nie tylko położenie tego państwa jako naszego sąsiada, ale także wielowiekowe doświadczenia związane z tym sąsiedztwem. „Prezentowane w polskich środkach masowego przekazu informacje na temat Rosji oraz komentarze dotyczące tego, co się w tym państwie dzieje, bywają mocno zabarwione emocjonalnie. Dziennikarze często w poszukiwaniu sensacji kreują obraz współczesnej Rosji jako kraju zapóźnionego w r...

Monografia wieloautorska, którą oddajemy do rąk Czytelnika, jest zbiorem artykułów dedykowanych – z okazji czterdziestopięciolecia pracy zawodowej – Pani Profesor Zoi Nowożenowej: utalentowanej rusycystce, doświadczonej wykładowczyni, nieprzeciętnej osobowości i uroczej kobiecie. W artykułach autorzy poruszają główne tematy dociekań naukowych Pani Profesor, takie jak: stylistyka, składnia, socjolingwistyka, translatoryka, teoria tekstu i dyskursu. Jest to także książka o obie...

Treść tomu, między innymi ze względu na wspomnianą pasjonarność, a także okoliczności towarzyszące jego powstawaniu, pozostaje mocno niejednolita. W dużej mierze oddaje ona międzynarodowy i interdyscyplinarny charakter sesji „Słowiańskie inspiracje i innowacje”, wzbogacona jednak została o artykuły rozszerzające nieco zakres tematyczny wyznaczony przez ramy tego spotkania. Łotmanowska myśl, która wiąże intencję nadawania sensu z segmentacją – kompozycyjnym zorganizowaniem – d...

Oddajemy do rąk Czytelnika kolejny, trzeci tom z cyklu Perswazja językowa w różnych dyskursach, powstały pod auspicjami Katedry Pragmatyki Komunikacji i Akwizycji Języka Instytutu Rusycystyki i Studiów Wschodnich Uniwersytetu Gdańskiego oraz Pracowni Badań nad Perswazją Językową afiliowanej przy Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Gdańskiego. Dynamiczne zmiany zachodzące w paradygmacie nowej sytuacji socjokulturowej i mocno stechnicyzowanych nowoczesnych mediów masowych impl...

Książka jest monografią wieloautorską poświęconą dialektowi andaluzyjskiemu. Składa się na nią dziesięć oryginalnych rozdziałów, których autorami są naukowcy z dwóch prestiżowych uniwersytetów hiszpańskich (Uniwersytet w Kadyksie, Uniwersytet w Almerii) oraz z Uniwersytetu Gdańskiego. Nowatorski charakter opracowania polega na zebraniu studiów, których charakter wykracza poza dominującą do tej pory w badaniach nad dialektem andaluzyjskim perspektywę typologiczno-leksykografic...

The book presents a convincing attempt at combining contrastive analysis as applied to modern languages with a diachronic approach. The author analyses collected Polish-English cognates, referring to their Proto-Germanic and Proto-Slavic forms, and goes on to explain their relationship at the level of Proto-Indo-European. He investigates their similarities and disparities thoroughly, while illuminating the phonological, morphological and semantic processes that occurred in th...

Autorka na podstawie obszernej literatury przedmiotu przedstawia koncepcje interpretowania istoty etymologii nienaukowej/ludowej – porównuje różne ujęcia i zajmuje wobec tych poglądów własne stanowisko. Trafne jest potraktowanie etymologii nienaukowej „jako pewnego fenomenu językowo-kulturowego”. Książka prezentuje wysoki poziom naukowy, wzbogaca nie tylko językoznawstwo polonistyczne, ale również – i to przede wszystkim – językoznawstwo teoretyczne i ogólne. Z recenzji prof...

Niniejszy tom zawiera ponad trzydzieści tekstów, które składają się na cztery tematyczne części publikacji oraz varia. W pierwszej znajdują się artykuły poświęcone kaszubsko-­pomorskiej problematyce językowej. Druga część zawiera teksty o tematyce onomastycznej poświęcone antroponimii, plateonimii, a także ludowym etymologiom pomorskich onimów. W trzeciej zamieszczono artykuły na temat twórczości autorów związanych z Kaszubami i Pomorzem. Czwarta część rysuje socjologiczno-ku...

Książka „Słowotwórstwo apelatywne i onomastyczne” stanowi pokłosie ósmej konferencji językoznawczej z cyklu „Wokół słów i znaczeń”. W ten sposób pracownicy Katedry Języka Polskiego Uniwersytetu Gdańskiego oraz członkowie Oddziału Gdańskiego Towarzystwa Miłośników Języka Polskiego co dwa lata, począwszy od 2003 r., oddają hołd pamięci Profesora Bogusława Krei (1931–2002), jednego z najwybitniejszych badaczy słowotwórstwa słowiańskie-go, w tym przede wszystkim polskiego. Każda ...

Sądzę, że Hanna Makurat-Snuzik znalazła właściwe narzędzia dla przedstawienia interesującego ją fenomenu, jakim są tłumaczenia literatury pięknej na regionalny język kaszubski. Spojrzenie bowiem na problemy tłumaczeń na kaszubszczyznę dzieł literackich poprzez pryzmat teorii asymetrii językowej i koncepcji języków oraz kultur zdominowanych, jakie zaproponowała autorka, pozwala jej ukazać ich miejsce i wartość we współczesnym świecie, uwzględniając równocześnie polityczno...

Książka adresowana jest przede wszystkim do osób zainteresowanych literaturą oraz kulturą Polski i Chin, szczególnie zaś do odbiorców, dla których trudne języki obu krajów nie są żadną barierą, jak również do czytelników chcących lepiej poznać współczesną polską i chińską kulturę. Publikacja obejmuje dwa obszary tematyczne. W części pierwszej zatytułowanej O autorach i literaturze zamieszczono głównie artykuły opublikowane wcześniej w monografiach zbiorowych, a także w czaso...

Kolejny tom cyklu monografii, których tematyka oscyluje wokół szerokiego zakresu zagadnień związanych z językową egzemplifikacją samoświadomości jednostki, stanowiących bogate źródło inspiracji dla interdyscyplinarnych dyskusji i badań naukowych. Znalazły się w nim teksty dotyczące zagadnień tożsamości w języku i kulturze, w opracowaniach leksykograficznych, a także literaturze i przekładzie.

Pytanie o obecny stan i status języka kaszubskiego oraz odbiór pomorskiej kultury stało się przedmiotem czwartej Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej z cyklu „Językowy, literacki i kulturowy obraz Pomorza dawniej i dziś” poświęconej prof. dr. hab. Edwardowi Brezie w 85. rocznicę urodzin. Spotkanie badaczy, które odbyło się 22 września 2017 roku na Uniwersytecie Gdańskim, dało możliwość wypowiedzi zarówno językoznawcom, jak i literaturoznawcom oraz kulturoznawcom zainteresowan...

Idea cywilizowania była w pojęcie społeczeństwa obywatelskiego wrośnięta przynajmniej od czasów Johna Locke’a. Dla Norberta Eliasa istotą cywilizacji jest pacyfikowanie popędów, prowadzące do procesów psychologicznej racjonalizacji ludzkich działań, które to mogą stanowić podstawę do rozwoju stabilniejszych i rozleglejszych niż w średniowieczu struktur społecznych. Dzięki tym może powstać nie tylko społeczeństwo dworu, ale także mieszczańskie społeczeństwo obywatelskie. Norbe...

Tematyka książki skupia się na zjawiskach migracyjnych w Baskijskiej Wspólnocie Autonomicznej. Szczególny nacisk położono na kwestie związane z tożsamością (tak imigrantów, jak i miejscowych) oraz z językiem baskijskim (barierą dla obcych, ale i narzędziem integracji). Baskijska Wspólnota Autonomiczna jest miejscem szczególnie interesującym w odniesieniu do badań migracyjnych, ponieważ dwujęzyczność i złożona sytuacja polityczna stanowią wyzwanie dla imigrantów, a ich pojaw...

Postrzegamy świat przez pryzmat przynależności grupowej, która nadaje orientację naszym poczynaniom, ale też sądom o nas. Grupy w sensie ontologicznym wydają się, a w sensie badawczym stają się trwałym elementem przestrzeni społecznej i naszej egzystencji. Grupy społeczne wpływają na kształtowanie się relacji społecznych, na życie jednostek. Związek z grupą, choć ma charakter subiektywny, opiera się zwykle na racjonalnych przesłankach i prowadzi do wytworzenia poczucia bezpie...

Po ukazaniu się NP III otrzymywałem dalej pytania o pochodzenie wielu nazwisk (kto pytał, podaję w tekście), odpowiadałem albo prywatnie osobom zapytującym, albo w GK bądź w periodykach naukowych. Z własnej także inicjatywy zastanawiałem się nad spotykanymi w TV, prasie czy na wizytówkach służbowych nazwiskami. Nadto do czerwca 2011 r. pracowałem ciągle w Wyższej Szkole Zawodowej w Ciechanowie, na jej zamiejscowym Wydziale Humanistycznym w Mławie, gdzie prowadziłem wykład mon...

Ciągła zmiana, będąca tendencją globalną, modernizacje oraz innowacje wpisały się w krajobraz otoczenia rynkowego i są stałymi elementami determinującymi funkcjonowanie trzeciego sektora. W obliczu rozwoju technologii informacja zyskuje nowy wymiar strategicznego zasobu będącego motorem procesów zarządczych organizacji pozarządowych. Ułatwia im uczenie się oraz staje się obiektem powszechnego zainteresowania podmiotów, które chcą wytworzyć i utrzymać przewagę konkurencyjną. K...

Tom zawiera zbiór artykułów filologicznych z obszaru współczesnej fennistyki polskiej, koncentrujących się wokół następujących zagadnień: złożona sytuacja socjolingwistyczna i demograficzna współczesnej Finlandii, pochodzenie Finów w świetle najnowszych koncepcji genetyki populacyjnej, wybrane aspekty gramatyki języka fińskiego (rozłam akuzatywny, gramatyka deskryptywna), współczesna powieść fińska (twórczość Fransa Eemila Sillanpää oraz Sofi Oksanen), polskie przekłady liter...

W nowym stuleciu i nowym tysiącleciu społeczeństwo genderowe nie dąży do tego, aby kobiety i mężczyźni stawali się coraz bardziej podobni, lecz raczej aby stawali się oni bardziej równi, aby cechy i zachowania określane dotychczas jako męskie i kobiece – kompetencja i współczucie, ambicja i uczucie – określane były wyraźnie jako ludzkie, dostępne zarówno dla kobiet i dla mężczyzn, którzy są wystarczająco dorośli, żeby je przyjąć […]. Sam zmieniający się człowiek […] jest osob...

Książka dotyczy społecznego konstruowania płciowości i seksualności, ze szczególnym uwzględnieniem grup nienormatywnych, których doświadczenia nie mieszczą się w przyjętych schematach tożsamościowych odnoszących się do binarnych podziałów na męskość/kobiecość i hetero/homoseksualność.

Książka jest skierowana do badaczy przekładu, studentów i osób zainteresowanych teorią przekładu literackiego, twórczym przekładem, pojęciem znaczenia, semiotyką, translatoryką, problematycznością pojęcia ekwiwalencji, pojęciem refrakcji, teorią dzieła literackiego Romana Ingardena oraz procesem odczytywania i tłumaczenia dzieła literackiego.

Niniejsza monografia jest już drugim tomem, który poświęcamy badaniom nad problematyką wzajemnych zależności pomiędzy tekstem a kulturą. Problematyka tomu – w odróżnieniu od pierwszej książki – skoncentrowana jest wokół trzech podstawowych zagadnień. Pierwsze dotyczy badawczych paradygmatów metodologicznych, drugie – ujmowania tekstu jako produktu kultury narodowej, trzecie skupia się wokół problemu przekładu – tekstu „między kulturami”.

Dążąc do uniezależnienia się od ideologii „wewnętrznej” nauka o tekście zwróciła się w stronę funkcjonalizmu, komunikatywizmu, analizy pragmatycznej i – ostatecznie – w stronę determinizmu kulturowego. Ta pozycja metodologiczna doprowadziła do włączenia do badań nad tekstem takich kategorii jak: sytuacyjność, ukierunkowanie komunikacyjne, znaczenia pragmatyczne, przestrzeń komunikacyjna, zestaw tekstów i inne. Wśród głównych zadań teorii tekstu na tym etapie można wymienić: t...

Książka „Mówimy, jak mówimy…”. Gdzie ukrywa się potoczność powstała pod auspicjami Pracowni Badań nad Potocznym Językiem Rosyjskim przy Instytucie Filologii Wschodniosłowiańskiej Uniwersytetu Gdańskiego. Czy po zapoznaniu się z rozważaniami w niej zawartymi możemy odpowiedzieć na tytułowe pytanie: Gdzie ukrywa się potoczność? Zapewne możemy, ale w sposób bardzo ogólny. Wydaje się, że potoczność znajduje się przede wszystkim w samym człowieku, w jego mentalności, która kreuje ...

Niniejsza praca jest poświęcona dziejom kształtowania się i rozwoju szczególnych bytów lingwistycznych, którym przydaje się fachowe miano języków skonstruowanych (planowych), zaś potocznie nazywa się je sztucznymi, na tle historyczno-kulturowym naszego kręgu cywilizacyjnego. Są to systemy niezwykłe, starannie przemyślane i zorganizowane, których tożsamości na ogół nie wyznacza systemowa odrębność – cechy fonologiczne, morfologia czy reguły składniowe, lecz forma zapisu narzuc...

Kaszëbskô chrestomatiô to zbiér kaszëbskojazëkowëch tekstów od Cenôwë do dzysô. Ułożoné tematiczno – z bënowim chronologicznym abo tematicznym porządka – mają pomoc w szëkowanim didakticznëch zajaców, a w swojim wëbiérze „odmalowac słowa” np. obróbczi dzejów Kaszëbów i jich jazëka wëdóné w 2014 roku: Historia Kaszubów. Historiô Kaszëbów Józefa Borzëszkowsczégo i Spodlowô wiédzô o kaszëbiznie Jerzégo Trédra, do te dofulowac dostapné uczbowniczi dlô nôstarszich szkołowników usa...

Poszukiwanie najskuteczniejszych metod porozumiewania się jest dziś związane z uwzględnieniem bardzo szerokiej perspektywy zagadnień nie tylko językoznawczych, ale i psycholingwistycznych, socjologicznych, kulturowych, zagadnień funkcjonowania jednostek w przestrzeni językowo-kulturowej, nieuchronnie prowadząc do pytania o tożsamość językową – zarówno indywidualną, jak i grupową, narodową. W tym właśnie kontekście warto rozpatrywać zagadnienia współzależności kultury, języka ...

Poszukiwanie najskuteczniejszych metod porozumiewania się jest dziś związane z uwzględnieniem bardzo szerokiej perspektywy zagadnień nie tylko językoznawczych, ale i psycholingwistycznych, socjologicznych, kulturowych, zagadnień funkcjonowania jednostek w przestrzeni językowo-kulturowej, nieuchronnie prowadząc do pytania o tożsamość językową – zarówno indywidualną, jak i grupową, narodową. W tym właśnie kontekście warto rozpatrywać zagadnienia współzależności kultury, języka ...

W rozprawie poddano analizie domowe „perypetie” polskich par żyjących w szczególnym momencie społecznych przemian, pokazując, w jaki sposób rzeczywistość ekonomiczno-społeczna i naciski kulturowe mogą decydować o ich mikrorelacjach i mikrowyborach, a jednocześnie, w jaki sposób mikrodziałania układające się w sekwencje działań zbiorowych decydują o przekształceniach obyczajów w sferze rodziny w skali makro. Analizy i rozważania oparto na materiale pochodzącym ze złożonych bad...

W tym tomie szczególnie zostały wyeksponowane kulturowe uwarunkowania przekładu, polszczyzna w przekładzie tekstów literackich, medialnych, naukowych i popularnonaukowych, dokumentacji oraz problem tekstów dawnych w przekładzie, a także historia przekładu. Lektura tomu dowodzi, że problemy polszczyzny w przekładzie – przedstawiane głównie w kontekście ekwiwalencji – łączą się z zagadnieniami rozumienia, interpretacji, kreatywności i trafności rozwiązań translatorskich oraz re...

Książka stanowi wybór odpowiedzi na pytania kierowane w ciągu ostatnich dwu lat do Telefonicznej Poradni Językowej Uniwersytetu Gdańskiego. Zawiera około 400 krótkich tekstów o charakterze porad językowych, dotyczących konkretnych problemów poprawnościowych z zakresu wymowy, pisowni łącznej, rozdzielnej i z łącznikiem, pisowni małymi i dużymi literami, innych problemów pisowni, skrótów i skrótowców, interpunkcji, odmiany wyrazów pospolitych, odmiany nazw własnych, zagadnień s...

Opracowanie zawiera najciekawsze ujęcia tematu wykluczenia i kategorii Innego z zachowaniem równowagi pomiędzy analizowanymi wątkami i dziedzinami. Książka porusza omawiane zagadnienia z perspektywy szeroko rozumianej humanistyki: filozofii, socjologii, psychologii, literaturoznawstwa, filmoznawstwa oraz teatrologii. Różnorodność tematów podjętych przez młodych naukowców z ośrodków z całej Polski wynika z niemożliwości ustalenia granic i rodzajów pojęcia wykluczenia.

Celem niniejszej pracy jest przede wszystkim ponowne odczytanie koncepcji mody Simmla, a tym samym rekonstrukcja modelu analitycznego do prowadzenia badań nad ubieraniem się, a także odpowiedź na pytanie o przydatność tego modelu do badań prowadzonych współcześnie. Dodatkowo część empiryczna pracy wypełnia w pewnym stopniu lukę wynikającą z niedostatku badań nad praktykami ubraniowymi Polaków.

Publikacja porusza zagadnienia związane z współczesnymi przemianami cywilizacyjnymi i wynikającymi z tego wyzwaniami dla nauk o polityce. Autor stara się wskazać na dominujące w nauce światowej trendy oraz identyfikować pola badawcze, które cieszą się szczególnym zainteresowaniem i są uważane za szczególnie wartościowe ze względu na przyszłość i rozwój dyscypliny. Wskazuje na kluczowe jego zdaniem tematy badawcze, które w najbliższych latach będą wyznaczały tożsamość badawczą...

Publikacja stanowi pokłosie spotkania upamiętniającego osobę wybitnego polskiego slawisty prof. Leszka Moszyńskiego w dziesiątą rocznicę Jego śmierci. W skład publikacji wchodzą artykuły w zróżnicowany sposób nawiązujące do naukowych dokonań Pana Profesora, autorstwa Jego przyjaciół i uczniów oraz autorów reprezentujących gdańskie slawistyczne środowisko naukowe.

Poszukiwanie najskuteczniejszych metod porozumiewania się jest dziś związane z uwzględnieniem bardzo szerokiej perspektywy zagadnień nie tylko językoznawczych, ale i psycholingwistycznych, socjologicznych, kulturowych, zagadnień funkcjonowania jednostek w przestrzeni językowo-kulturowej, nieuchronnie prowadząc do pytania o tożsamość językową – zarówno indywidualną, jak i grupową, narodową. W tym właśnie kontekście warto rozpatrywać zagadnienia współzależności kultury, języka ...

Niniejszy (siódmy) tom monograficzny z serii Słowo z perspektywy językoznawcy i tłumacza jest pokłosiem konferencji „Frazeologia z perspektywy językoznawcy i tłumacza”, zorganizowanej w dniach 20–21 października 2016 roku przez Katedrę Językoznawstwa i Translatoryki Instytutu Rusycystyki i Studiów Wschodnich oraz Oddział Gdański Towarzystwa Miłośników Języka Polskiego pod patronatem Sekcji Frazeologicznej Komitetu Językoznawstwa Polskiej Akademii Nauk. Składające się nań op...