W swojej książce autor stara się kontynuować tendencje zapoczątkowane przed stu laty przez Stanisława Tomkowicza, który w pracy Ulice i place Krakowa w ciągu dziejów, ich nazwy i zmiany postaci wiązał historię przekształceń urbanistycznych i architektonicznych z życiem mieszkańców – nie tylko tych najznakomitszych, którzy zapisali się w dziejach miasta, ale także tych zwykłych, w których codzienność historia wkraczała jedynie w czasach dziejowych tragedii. Różnorodność postaw...
Dla mnie książka Wata jest świadectwem o człowieku XX wieku dla czytelników XXI i XXII wieku, jakiego nie ma w żadnym innym języku.Czesław MiłoszMój wiek to dzieło niegotowe, niedokończone, a naładowane informacjami, sprawami, problemami najważniejszymi dla XX wieku. Opowiadające o ludziach z elit artystycznych i z samego dna społecznego. Rozległy, epicki fresk, obejmujący wydarzenia z wielu burzliwych lat życia autora oraz jego refleksje dotyczące polityki, literatury, ...
Cała sztuka Franza Kafki polega na zmuszaniu czytelnika do ponownej lektury – tak stwierdził niegdyś Albert Camus. Ale dlaczego właściwie autor Zamku wciąż ma nad nami tak wielką władzę duchową? Teksty zebrane w tym tomie na różne sposoby – zawsze jednak nowatorsko – szukają odpowiedzi na pytanie, skąd bierze się impuls, by raz za razem, od nowa, na różne sposoby czytać Kafkę jako autora współczesnego, mimo że od jego śmierci upłynęło już ponad sto lat. Książka ta zatem to za...
Kim byli osadnicy Ziem Zachodnich? Skąd przybyli i czy opuścili swoje rodzinne strony dobrowolnie? Co zastali w pierwszych powojennych latach na „Polskim Dzikim Zachodzie” i kiedy zaczęli nazywać to miejsce nowym domem? Niniejsza antologia zawiera wybór wspomnień naocznych świadków tamtych dni, które wysłane zostały na konkurs na najlepsze pamiętniki osadników ogłoszony przez Instytut Zachodni w Poznaniu w 1956 roku. Większość z nich nie została wówczas dopuszczona przez cenz...
Monografia niniejsza stanowi pogłębione studium estetyczne rzeźby. Autor nie podejmuje próby stworzenia wyczerpującego wykładu z historii sztuki ani nie rozstrzyga sporów z zakresu fizjologii widzenia czy psychologii percepcji. Zamiast tego proponuje problemowe ujęcie fenomenu rzeźby, koncentrując się na pytaniach o jej naturę, specyfikę, funkcje oraz znaczenie w ludzkim doświadczeniu. Punktem wyjścia rozważań są fundamentalne pytania: jaka jest geneza rzeźby i dlaczego człow...
Niniejsza monografia przedstawia dzieło Witolda Gombrowicza z całkowicie nieznanej polskiemu czytelnikowi strony: jako włączone do argentyńskiego kanonu literackiego i funkcjonujące w jego obrębie. Proces „argentynizacji” pisarza jest rozpatrywany z perspektywy współczesnej komparatystyki literackiej i kulturowej, włączając w to badania nad przekładem, refleksje nad tożsamością narodową i jednostkową oraz zagadnienia dotyczące oddziaływania osobowości twórczej. Badanie „efekt...
Zawsze wobec każdego stanu, w jakim znalazło się nasze zbiorowisko, pytanie: jaka jest nasza w tym rola, jak mogliśmy zwycięstwo powiększyć, klęski uniknąć – będzie ważniejsze od zagadnienia: o ile ten wróg jest łotrem, przestępcą i o ile „plami” swoją historię. Aleksander Bocheński Dzieje głupoty… pozostają jednym z najciekawszych i najbardziej inspirujących dzieł polskiego pisarstwa politycznego. Nie tylko jako głos w sporze o historyczne wybory, ale i jako o...
Głównym polem zainteresowań Jerzego Łojka jako historyka był polski wiek XVIII. „Stulecie świateł” przyniosło wielką tragedię Rzeczypospolitej – unicestwionej w myśl zasad rozbioru „całkowitego, ostatecznego i nieodwołalnego”, jak głosiła preambuła do antypolskiej tajnej konwencji prusko-rosyjskiej z 9 stycznia 1797 roku. Dlaczego tak się stało? Czy bieg wypadków był nieunikniony? Co o tym wszystkim może powiedzieć historyk? Interpretacja Łojka wciąż wywołuje spór wśród ...
Galicyjski Eksodus przedstawia zapominane doświadczenie uchodźstwa lat I wojny światowej. Autor dotarł do źródeł austriackich, czeskich, węgierskich, słoweńskich, ukraińskich i polskich, by ukazać sytuację od ucieczki i ewakuacji w poszczególnych latach wojny, poprzez pobyt na uchodźstwie, aż po kwestie powrotów czy pozostania w krajach sukcesyjnych po 1918 roku. To zarazem opowieść o relacji międzykulturowej mieszkańców tej samej monarchii, którym przyszło spotkać się dopier...
Podręcznik Gramatyka? Dlaczego nie?! jest bardzo nowatorskim i atrakcyjnym przedsięwzięciem glottodydaktycznym. Ćwiczenia zawarte w podręczniku charakteryzują się z jednej strony dużą różnorodnością, zróżnicowanym stopniem trudności oraz wysoką jakością merytoryczną, z drugiej natomiast osadzone są w szerokim kontekście społeczno-kulturowym, dzięki czemu uczący się poznają zarówno język, jak i realia kulturowe. Dodatkowym walorem podręcznika jest jego szata graficzn...
Książka jest próbą refleksji zarówno nad samym zagadnieniem recepcji twórcy „obcego” (twórcy innej kultury i innego języka) w kulturze narodowej, jak i próbą monograficznego ujęcia polskiej recepcji Walta Whitmana, powszechnie znanego jako „bard Ameryki”. Heterogeniczność i wieloaspektowość zagadnienia recepcji znajduje swój wyraz w konstrukcji książki, która opisuje obecność Walta Whitmana w kulturze polskiej z wielu przenikających się perspektyw: komunikacyjnej (sposoby pre...
Książka stanowi monografię filozofii politycznej Hegla ujmowanej w perspektywie dwóch zjawisk granicznych dla jego systemu: wojny i motłochu. Oba fenomeny społeczno-historyczne nie pozwalają gładko się wpisać w Heglowską teorię polityczną: są jej ślepą plamką, która stawia opór i otwiera na niedające się opanować sprzeczności. Myśliciel czyniący ze sprzeczności podstawową zasadę swojej filozofii zostaje tym samym zaskoczony sprzecznościami, których nie potrafi skutecznie poje...
Nacjonalizm od swych początków był zjawiskiem budzącym kontrowersje i prowadzącym do polaryzacji poglądów. W ramach publicystyki katolickiej w Polsce dostrzegano jego zarówno dodatnie, jak i ujemne strony oraz związane z nimi szanse i zagrożenia. Przemysław Sołga w swej analizie tego problemu zadaje niewygodne do dziś pytania. Dlaczego Kościół w Polsce międzywojennej z większą estymą odnosił się do światopoglądu Romana Dmowskiego aniżeli Marszałka Józefa Piłsudskiego? C...
Ta książka wypływa z dwóch intuicji. Po pierwsze, dzieło Heideggera podobne jest do warowni, do której nie sposób ani wejść, ani zajrzeć. Niczego ono nie ujawnia, nie nazywa, nie komunikuje. Nie ma praktycznego zastosowania i jako takie nie poddaje się przekładowi. Druga intuicja może wydawać się na pierwszy rzut oka sprzeczna z pierwszą, ale w rzeczywistości ją dopełnia: Heidegger filozofuje, dokonując przekładu i tylko w przekładzie można jego dzieło zrozumieć. Jedną z kons...
Dziennikarz polski ma dwie drogi przed sobą: albo schlebiać polskiemu wishful thinking i powtarzać androny, którymi karmi się polska wyobraźnia i na których opiera swe plany polityczne, które wobec tego wykorzystywane są przez różne prowokacje obce, albo przeciwstawić się mylnym założeniom, iluzjom i frazesom, wykorzystywanym przez obcą prowokację, i tłumaczyć rzeczywisty, realny bieg wypadków politycznych. W pierwszym wypadku, gdy się gada bezsensowne frazesy, ma s...
Hirszfeldowie mieli kilka wspólnych cech – byli nadzwyczajnie zdolni, pracowici i stabilni. Ale ich życie wciąż ulegało dewastacji. Przetoczyły się przez nie dwie wojny, Holokaust i stalinizm, dobrobyt i getto, kariera i dyskryminacja. Wierzyli w medycynę. Odkrywanie szczepień i antybiotyków, grup krwi i procesów dziedziczenia to wszystko przypadło na lata ich aktywnej działalności naukowej i lekarskiej. Mieli w tym swój udział. Każdy człowiek ma grupę krwi. Jej nazwę zapr...
Od wieków postać Hypatii z Aleksandrii - neoplatońskiej filozofki i matematyczki, naznaczoną dramatycznością jej śmierci, którą poniosła z rąk motłochu aleksandryjskiego w 415 roku po Chr., oplata literacka legenda. Jako symbol cywilizacji, która bezpowrotnie przeminęła pod naporem chrześcijaństwa, jako poganka - męczennica, niewinna ofiara ostatniej walki o ocalenie doskonałego świata greckiej harmonii i głębi, nieskrępowanej myśli i naturalnego rozumu przed dogmatami ...
„Z pełnym przekonaniem rekomenduję (…) tę ważną naukową pozycję. Wypełnia ona lukę w literaturze glottodydaktycznej. Zwrócenie uwagi na rolę subiektywnych teorii jest niewątpliwie podejściem nowatorskim. Praca Macieja Smuka pozwala tę wiedzę sensownie zagospodarować. To również cenna lektura dla nauczycieli języków obcych, wykładowców i lektorów. Sprzyja rozwojowi samoświadomości, wyposaża w konkretne narzędzia walki ze zbyt łatwo przyjmowanymi przekonaniami. Uczy kryt...
Annalium Poloniae ab obitu Vladislai IV Climacteres (Roczników polskich od śmierci Władysława IV Klimaktery) to dzieje Rzeczypospolitej czasów Jana II Kazimierza i Michała Korybuta Wiśniowieckiego. Kochowski korzystał z opowieści wielu świadków, a także dokumentów i własnych doświadczeń, zachowując przy tym znaczny obiektywizm i krytycyzm. Praca ta jest do dziś jednym z podstawowych źródeł wiedzy o epoce staropolskiej. Wespazjan Hieroni...
Przyłączenie do Polski niemieckich terenów na wschód od Odry i Nysy Łużyckiej w 1945 roku wiązało się z trudnym procesem niemal całkowitej wymiany ludności i objęcia w posiadanie regionu, w którym wojna dokonała ogromnych zniszczeń. Ówczesne określenie „Dziki Zachód” odnosiło się do panującego chaosu i obowiązującego w Nadodrzu „prawa silniejszego“, ale także kojarzone było z nowym rodzajem wolności i możliwością rozpoczęcia wszystkiego od początku. Przybycie na te tere...
"Albo wojna skończy się rozbiciem Niemiec przez Anglię i Amerykę przedtem nim wojska sowieckie zajmą terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. – W tym wypadku możemy liczyć na odzyskanie niepodległości. Albo wojna się skończy dla nas za późno, to znaczy już po wkroczeniu wojsk sowieckich na nasze terytorium i po okupacji przez Sowiety Polski w części, lub w całości. W tym wypadku nie można liczyć na to, aby zwycięskie wojska sowieckie grzecznie ustąpiły nam miejsca....
Książka, choć jest pracą naukową, wykorzystującą nieznane albo mało znane materiały, powstała z myślą o szerokich kręgach miłośników Krakowa. Nacisk położono na genezę i najstarsze dzieje Plant – najefektowniejszej obok kopca Kościuszki realizacji doby Rzeczypospolitej Krakowskiej, miniaturowego państwa funkcjonującego w latach 1815–1846. Szeroko omówiono przekształcenia z późniejszych czasów, zwłaszcza z okresu autonomii galicyjskiej (1866–1918) i II Rzeczypospolitej....
"Dzięki Machupicchu Peru istnieje. Nasze dziedzictwo i nasza historia trwają nieprzerwanie od wieków" – mówił podczas uroczystości z okazji „100-lecia odkrycia Machupicchu dla Świata” w 2011 roku alcalde Cusco, Luís Flores García. W tle oficjalnych obchodów, w komentarzach prasowych, w rozmowach na ulicach i na plakatach rozwieszanych na murach w centrum miasta padały jednak i gorzkie pytania o to, co właściwie świętuje Peru? Czy jest to fiesta na cześć fałszywego odkrycia Ma...
Czy można zrozumieć Argentynę bez uwzględnienia fenomenu Malwinów? Ten położony na Południowym Atlantyku archipelag jest dla Argentyńczyków czymś więcej niż jedynie przedmiotem długotrwałego sporu terytorialnego z kontrolującą wyspy Wielką Brytanią. To również mityczne „utracone siostry” – terytorium postrzegane jako bezprawnie odebrane i okupowane, które pewnego dnia powróci do macierzy. Pamięć o Malwinach jest kluczowym składnikiem argentyńskiej tożsamości narodowej oraz is...
W stronę krytycznej nowoczesności to na polskim gruncie ukrainoznawczym dzieło pionierskie, zapełniające jedną z najdotkliwszych luk badawczych.Seria wydawnicza TAiWPN Universitas Re-trans-misje poświęcona jest interdyscyplinarnej refleksji nad kulturą ukraińską pod kątem transformacji dyskursów nowoczesności. Celem serii jest zrozumienie kodów, wyobrażeń, narracji oraz ich reemisji historycznych kształtujących Ukrainę (po)nowoczesną wraz z jej kulturowym otoczeniem.Zespół re...
Antyutopia oznacza społeczeństwo najgorsze z możliwych i stanowi polemikę z utopijną wizją porządku społecznego, która jest w nim realizowana. Literackie antyutopie stworzone przez młodopolskich pisarzy: Jana Lemańskiego, Karola Irzykowskiego czy Jerzego Żuławskiego są w istocie lustrem, w którym odbija się ówczesna rzeczywistość i które wychwytuje w społeczeństwie tendencje prowadzące do jego zniszczenia. Lemański obiera formę bajkowej przypowieści, by – w sposób satyryczny ...
Książka przedstawia życie i osiągnięcia naukowe Witelona z Polski, wybitnego trzynastowiecznego polihistora; pierwszego polskiego filozofa, a także matematyka, fizyka – badacza natury, dyplomatę, astronoma, medyka i psychologa. Studiował on w Paryżu i Padwie. Jego najważniejsze dzieło pt. Perspektywa znacząco wpłynęło na życie intelektualne Europy. Autor publikacji, opierając się na własnych tłumaczeniach i analizach, koryguje powszechny błąd uznawania Witelona za neop...
Panpsychizm w ujęciu Artura Koseckiego to nie konkurencyjna teoria metafizyczna, lecz pojęciowa rama analizy sporu dotyczącego problemu relacji umysł–ciało. Autor pokazuje, że rdzeniem tej polemiki są zagadnienia świadomości fenomenalnej i sprawczości zdarzeń mentalnych oraz wyjaśnia, dlaczego ani materializm, ani dualizm nie udzielają w pełni satysfakcjonującej odpowiedzi w tych obszarach. Perspektywa metastanowiska odsłania podobieństwa między niestandardowym fizykal...
Tytuł nawiązuje do Świętego baldachimu Petera Bergera. Książka analizuje zagadnienia ważne dla kompleksowego ujęcia narracji łączących wątki religijne i narodowe: począwszy od dyskusji nad założeniami, jakie w sposób często niewidoczny, lecz niepozbawiony konsekwencji, tkwią u podstaw dokonywanych przez naukowców interpretacji, poprzez propozycję takiego zdefiniowania narracji, które uczyniłoby ją przyswajalną dla socjologii, po zróżnicowane koncepcje narodu i nacjonali...
Do dziedziny dnia należą logika, argumentacja i sztuczność. To miejsce, w którym przebywa większość filozofów, ponieważ to tutaj myśli mogą podróżować w stronę konkluzji. Nocą jednak ścieżki stają się niejasne, a cel podróży ma mniejsze znaczenie niż sama droga. To właśnie siedziba mitu, poezji i narracji – kraina, w której opowieści nie kończą się w uporządkowany sposób, lecz urywają w mroku. Księga Nokturnów jest zbiorem takich wędrówek w półmroku. Złożona z 170 fragm...
Józef Weyssenhoff ‒ znany pisarz schyłku XIX i początku XX wieku, choć już nieco zapomniany, to i dziś ceniony za wytworną polszczyznę, subtelny dowcip, wciągający tok narracji i opisy piękna przyrody. Jego książki, np. Żywot i myśli Zygmunta Podfilipskiego czy Soból i panna należą do klasyki polskiej literatury. Arystokrata z Kresów Wschodnich i miłośnik tamtejszych krajobrazów, określany jako grand seigneur o szerokim geście, bywalec salonów, entuzjasta tradycji, uczest...
Książka Katarzyny Matul poświęcona I Międzynarodowemu Biennale Plakatu, które miało miejsce w Warszawie w 1966, roku jest interesującą monografią wydarzenia. Biennale, mając wielkie znaczenie dla środowiska polskich plakacistów, wpisywało się w szerszą politykę kulturalną Polski okresu późnego Gomułki. Odwilż już odeszła, a zbliżał się rok 1968. Polska szkoła plakatu, o której wiele mówiono, stała się wówczas materiałem eksportowym polskiej kultury. Ona też otwierała drogi i ...
Autor książki zwraca uwagę na obecność oraz istotność ojczyzn magicznych (nowy termin w humanistyce zaproponowany przez niego) we współczesnym zachodnim kinie i literaturze. Dzieła wpisujące się w tę tendencję są przykładem dowartościowania autorskiego własnego miejsca, postrzeganego subiektywnie, przy jednoczesnym nacisku na tworzenie osobistego mitu, korzystającego z genius loci, w oparciu o pozaracjonalny (w rozumieniu zachodnim) pierwiastek magiczny. Ojczyzny magic...
Książka poświęcona została polskim relacjom z podróży do Afryki, Ameryki Południowej oraz Azji, które powstały w latach 1918‒1939. Analizie poddano publikacje różnorodne gatunkowo i stylistycznie, zarówno obecne do dziś w obiegu czytelniczym, jak i zupełnie zapomniane. Centralne miejsce w pracy odgrywają dwie tytułowe kategorie: nowoczesność oraz egzotyka, uwidaczniające się i przecinające w praktykach podróżopisarskich dwudziestolecia międzywojennego. Relacje z pozaeu...
Serhij Żadan: konkwistador nowej Ukrainy to pierwsza w Polsce tak kompleksowa opowieść o twórcy, który stał się jednym z najważniejszych głosów współczesnej Europy. Pisarz, poeta, muzyk i aktywista ‒ Żadan od ponad trzech dekad tworzy literaturę, która nie tylko opisuje rzeczywistość, lecz ją współkształtuje: zarówno w realnej przestrzeni Ukrainy, jak i w tej symbolicznej, w której dziś toczy się globalny spór o wolność i podmiotowość. Teksty zebrane w niniejszym tomie...
Formuły testów i egzaminów ciągle się zmieniają. Jest jednak dokument, do którego odwołują się wszystkie oficjalne testy i którego ustalenia respektują – to Europejski System Opisu Kształcenia Językowego. Kiedy pracowałyśmy nad zbiorem zadań Bądź na B1! Trening czyni mistrza. Nowy zbiór zadań z języka polskiego dla poziomu B1, brałyśmy pod uwagę przede wszystkim zapisy tego dokumentu – również jego najnowszej, nieprzetłumaczonej jeszcze na polski wersji: Council of Euro...
Prezentowana książka stanowi pierwsze kompleksowe studium filozofii konfucjańskiej w okresie reunifikacji Chin (540–650), obejmujące tworzoną wówczas antropologię, etykę, filozofię polityczną, epistemologię i metafizykę. Monografia obfituje w przekłady fragmentów nieznanych dotąd szerzej pism, analizy kulturowego i politycznego tła ich powstania oraz towarzyszących temu polemik z myślą taoistyczną i buddyjską. Ukazując prekursorskie idee uczonych (ru) dynastii Sui i Ta...
Po dwudziestu latach Michał Paweł Markowski wraca z nowym, rozszerzonym wydaniem Polskiej literatury nowoczesnej, odnawiając dyskusję nad kształtem polskiej literatury pierwszej połowy XX wieku. W nowej przedmowie autor zastanawia się nad żywotnością swoich pomysłów, przygląda się z krytycznego dystansu ich „ślepym plamkom”, a jednocześnie broni ich miejsca na mapie polskiej literatury pierwszej połowy XX wieku.Książka zawiera:• trzy samoistne monografie pisarzy, którzy...
O getcie warszawskim napisano wiele, lecz codzienność jego mieszkańców wciąż pozostaje trudna do uchwycenia. Listy Romany Wilner do męża Aleksandra, ocalałe wbrew realiom wojennych wydarzeń, stanowią świadectwo tyle unikatowe, co intymne. Pisane zza murów getta, odsłaniają życie jednej z uwięzionych tam rodzin — matki i nastoletniego syna — pozwalając niczym przez dziurkę od klucza zajrzeć w ich świat pełen lęku i poczucia zagrożenia. To cicha, poruszająca opowieść o m...
Najnowsza monografia Radosława Domkego to pierwsze tak obszerne historyczne studium ekranowego wizerunku społeczeństwa Polski Ludowej. Analizie zostało poddanych blisko 350 polskich filmów i seriali. Na ich bazie zrekonstruowano m.in. obraz inteligenta, robotnika, chłopa oraz duchowieństwa. To panoramiczna opowieść o tym, jak przez ponad dwie dekady kształtował się audiowizualny portret Polaków. Autor nie stosuje metodologii filmoznawczej. Film fabularny i serial są traktowan...
Książka Damiana Michałowskiego jest znakomita (…). Jest to w jakimś sensie publikacja niezbędna, albowiem nie tylko wypełnia ona lukę w interpretacji twórczości Kołakowskiego w Polsce i pogłębia nasze rozumienie filozofa-króla, ale nade wszystko umieszcza Kołakowskiego w kontekście hermeneutycznym, a nie tylko dogmatycznym. Kołakowski uzyskuje tu należne mu miejsce obok Diltheya, Husserla, Gadamera i innych myślicieli prawdziwie interpretacyjnych. (…) Z pewnością w krótkim cz...
Polska jest krajem szczególnie doświadczonym zmianami przebiegu granic. Trwałe piętno odcisnęły zwłaszcza granice ustanowione przez zaborców. Wprawdzie już ponad sto lat temu zniknęły one z map politycznych, lecz w realnej przestrzeni nadal są widoczne pozostałości dawnej infrastruktury, a pamięć o nich wpływa na obecne społeczne dyskursy i praktyki. O tym, że tak jest, świadczą choćby odmienne formy zagospodarowania przestrzeni (na przykład charakterystyczna architektura bud...
Metafizyki współczesności. Refleksje etyczne to filozoficzna podróż w poszukiwaniu metafizycznych źródeł współczesności. Autor zastanawia się nad wpływem XX-wiecznej filozoficznej krytyki metafizyki na współczesne sposoby myślenia o świecie. Tacy filozofowie jak Rudolf Carnap, Ludwig Wittgenstein, Richard Rorty na różne sposoby i z różnych względów byli sceptyczni wobec rozważań metafizycznych. Książka kieruje uwagę czytelnika na wzajemną relację między metafizyką a etyką. No...
Ulica Krzywoustego mieści się w Gliwicach. Stoi przy niej jeden jedyny dom – willa w ogrodzie, opuszczona tuż po wojnie przez niemieckich mieszkańców. W okresie, kiedy toczy się akcja, między wrześniem 1961 a kwietniem 1963 roku, z sześciorga bohaterów-narratorów powieści mieszka tu troje. Na pierwszym piętrze nastoletni Antek, którego rodzice przyjechali do Gliwic ze Lwowa powojennym transportem; a także zamieszkująca z nimi w pokoju sublokatorskim Profesorowa, wdowa p...
Opracowanie: Jared Kirby, adnotacje: Maestro Jeannette Acosta-Martinez, wprowadzenie: Maciej ŁuczakSzkoła szermierki Domenica Angela nie jest jedynie traktatem o walce na białą broń. Jest traktatem o człowieku – o relacji ciała i umysłu, ruchu i refleksji, gestu i odpowiedzialności. To jedno z tych dzieł, w których technika okazuje się tylko powierzchnią głębszego porządku: etycznego, estetycznego i kulturowego. Powstały w XVIII wieku traktat Angela uznany był już przez ...
Justine, którą można z powodzeniem określić mianem heideggerowskiego Dasein, rozumie, że jesteśmy byciem-ku-śmierci. Rozumie to od zawsze. To małość i miałkość świata, który zdaje się nie zdawać sobie sprawy z nieodwołalności śmierci, ją męczy. Bycie, jako bycie-ku-śmierci, a jednak będące jedynie byciem ku formom, ku złudzeniom, ku kuglarskim, żałosnym sztuczkom, zabija Justine. Prawdziwa śmierć będzie końcem, wyzwoleniem i prawdą.Filozofia Martina Heideggera bywa uważ...
Książka przedstawia zarys rozwoju japońskiej literatury kryminalnej (tantei shōsetsu), a także analizę wybranych utworów powstałych w latach 1923–1937, na które przypada rozkwit, największa popularność i schyłek tej odmiany gatunkowej. Kolejne etapy zostały ukazane na przykładach twórczości Edogawy Ranpo (1894–1965), Yumeno Kyūsaku (1889–1936) oraz Oguriego Mushitarō (1901–1946). Opracowanie dorobku tych autorów pozwoliło nakreślić szeroką perspektywę różnych tendencji...
To pierwszy tak obszerny wybór publicystyki ze środowiska wileńskich Żagarów. Obejmuje niemal całą dekadę 1930‒1940, w której byli aktywni jako formacja. Zainteresowania młodego Czesława Miłosza, Jerzego Zagórskiego, Henryka Dembińskiego i innych wychodziły daleko poza sprawy literackie – w politykę, historię, życie społeczne i obyczajowe dawnego Wielkiego Księstwa Litewskiego oraz współczesnej im Rzeczypospolitej. Dyskutowano modne idee Zachodu i kresowy prowincjonaliz...
Książka, inspirowana metodologią krytyki genetycznej, przedstawia historię genezy szesnastu wierszy Zbigniewa Herberta. Autorka prowadzi przez świat rękopisów, które są intymną przestrzenią wolności, odsłaniają stratyfikację dzieła i scenę retoryki, wskazują alternatywne drogi procesu twórczego. Wnikamy w tajemniczą materię laboratorium poety, która odsłania ścieżki prowadzące do biografii i do świata lektur Herberta, otwiera kalejdoskopowe bogactwo wątków żyjących nad...
Tematem książki są artystyczne praktyki troski rozumiane jako gesty opieki wobec świata oraz tych wszystkich, których i które określa się jako Innych i Inne, bo nie mieszczą się w granicach antropocentrycznego, patriarchalnego zachodniego świata. Wyrażają one sprzeciw wobec dziejącej się przemocy, towarzyszą wykluczonym i pominiętym, wsłuchują się w głosy przemilczane i niezrozumiałe. Ujmują się za Innymi, również nieludzkimi, akcentując ich sprawczość. Są to praktyki r...
Obie zaprezentowane w tomie elegie dydaktyczne należą do najbardziej niedocenianych utworów Owidiusza. Niesłusznie. W pierwszym z tych małych arcydzieł Owidiusz z ogromnym talentem połączył uczoną tematykę z finezją słowa i kontekstem kulturowym. W istocie są to bowiem rozważania na temat cultus, które autor odniósł do dbałości o wygląd, ale samo to słowo używane było w kontekście poprawiania natury w różnych jej aspektach, czyli w odniesieniu do kultury. Takie właśnie...
"Podręczniki dr Ewy Lipińskiej są bardzo znane i często stosowane na wydziałach polonistycznych we Włoszech; należą one do ważnych materiałów dydaktycznych dla studiujących język polski jako obcy. Do najpopularniejszych tytułów należy pozycja Z polskim na ty, która ukazała się w 2003 roku (drugie wydanie w 2006) w Wydawnictwie Universitas. Jest to książka, która dzięki swemu praktycznemu i przejrzystemu podejściu do zagadnień leksykalno-gramatycznych, od samego począt...
Znaleźliśmy się w centrum wielkiego technokulturowego eksperymentu, w którym testuje się granice śmierci w wymiarach zarówno biologicznym, jak i społecznym. Jakie są źródła tego kulturowo-technologicznego dążenia? Co dokładnie oznacza ludzka nieśmiertelność w nowym stuleciu? I czy na pewno walczymy w dobrej sprawie? Od wieków ludzkość marzy o nieśmiertelności, ale nigdy wcześniej śmierć nie była celem tak zmasowanej naukowo-technologicznej ofensywy. Jeśli udało się nam...
Książka sytuuje refleksję nad prawem w perspektywie egzystencjalizmu i filozofii absurdu, analizując utwory Alberta Camusa i Franza Kafki jako przedstawiające modelowe sytuacje prawne: absurdu, przemocy, winy, buntu i odpowiedzialności. Autor, wykorzystując instrumentarium nurtu Law and Literature, narratologii prawa oraz hermeneutyki egzystencjalnej, rekonstruuje literacką wizję prawa i jego krytyki oraz formułuje typ idealny prawnika egzystencjalisty jako rdzeń egzys...
Książka Olgi Żyminkowskiej to monografia poświęcona filozofii sztuk wizualnych Jean-Paula Sartre’a – pierwsze od trzydziestu lat syntetyczne omówienie tej problematyki. Ani koncepcja nie jest prosta, ani wywód łatwy. A jednak autorka zaproponowała przejrzystą kompozycję, która przemawia językiem wyrazistych kategorii (emocje, percepcja, wyobraźnia, estetyka pragmatyczna, przeżycie estetyczne). Ponadto włączyła w swój wywód coś, czego spis treści nie sygnalizuje: zagadk...
Wesele, tak jak sam Wyspiański, stało się Widmem‒Osobą Dramatu polskiej kultury: „rzeczą daleką ‒ taką bliską”, ciągle powracającą w słowach, obrazach, rytmach, Rycerzem trzymającym nas w żelaznym uścisku mitów, Wernyhorą przynoszącym w potoku monologów Ważne Słowo i przede wszystkim Stańczykiem, tym, który obnaża głupotę i obłudę, potępia frazes i czczą poetyckość, burzy gmachy takiego myślenia o przeszłości, jakie rodzi jedynie marazm i samozadowolenie. Widma w Wesel...
Moja ufność w przyszłość literatury wywodzi się z przekonania, że istnieją rzeczy, które tylko literatura może wypowiedzieć za pośrednictwem sobie tylko właściwych środków wyrazu.Italo CalvinoObowiązkiem humanisty, powiadają niektórzy, jest zadawanie sobie „pytania fundamentalnego: „po jakie licho robię, to co robię?”. A zatem trzeba zapytać: po co nam, czytelnikom i badaczom literatury, kategorie estetyczne? Czy warto się nimi zajmować dlatego, że estetyka pół wieku temu zys...
Jaką rolę odgrywa literatura w kształceniu uczniów dwujęzycznych? Co lubi czytać młodzież polonijna? W którym języku częściej sięga po lektury? Jakie motywacje są istotne przy wyborze tekstu literackiego? Niniejsza publikacja jest próbą odpowiedzi na pytania dotyczące czytelnictwa współczesnych uczniów i uczennic dorastających pomiędzy dwiema kulturami – polską i brytyjską – oraz dwoma językami – polskim i angielskim. Książka prezentuje szkolnictwo polonijne w Wielkiej ...
Historia krakowskiej rodziny Friedleinów to bogato udokumentowana opowieść o losach rodu, który przez ponad dwa stulecia współtworzył historię, kulturę i tożsamość Krakowa. Od przybycia Jana Jerzego Fryderyka Friedleina z Bawarii w XVIII wieku, przez działalność wydawniczą i księgarską Daniela Edwarda i Rudolfa Friedleinów, po wybitne dokonania Józefa Edwarda Friedleina prezydenta Krakowa w latach 1893–1904, który wprowadził w mieście wodociągi i tramwaje elektryczne – ...
Glottodydaktyka to według Słownika języka polskiego PWN „nauka zajmująca się badaniem procesu nauczania i uczenia się języków obcych”. W prezentowanym zbiorze tekstów pojęcie to rozszerzono o refleksję nad ogólnie rozumianą kwestią wspierania rozwoju ludzkiej sprawności językowej i związanymi z tym procesami i działaniami. Świat w ujęciu hermeneutycznym ma charakter językowy. Językowość ludzkiego świata wyraża się w tym, że kto ma język, ten ma świat wykraczający poza ...
Heroidy Owidiusza cieszą się od stuleci dużym zainteresowaniem – ze strony badaczy i ze strony czytelników. Dzięki bowiem nagromadzeniu w zbiorze listów napisanych przez nieszczęsne kobiety cierpienia i bólu poeta daje nam paletę uczuć o wysokiej temperaturze, co budzi naszą empatię i zaintrygowanie. Poza tym tak skondensowana tematyka kobieca, bardzo szczególna sytuacja nadawczo-odbiorcza oraz silny element intertekstualny pozwalają widzieć te utwory jako bardzo intere...
"Dziesiąta i ostatnia niespodzianka tej wojny właśnie się urzeczywistnia. Jest nią klęska Zachodu. Stwierdzenie takie może dziwić, zważywszy, że wojna jeszcze się nie skończyła. Klęska jest jednak pewna, ponieważ Zachód bardziej niszczy sam siebie, niż jest atakowany przez Rosję."Emmanuel Todd„Stany Zjednoczone i Zachód grają w konflikcie ukraińskim o znacznie wyższą stawkę, niż im się wydaje – zwłaszcza z uwagi na ich postępującą dekompozycję oraz gospodarcze uzależni...
W XVIII wieku do Rzeczypospolitej – w poszukiwaniu kariery – przybywało wielu Włochów. Jednym z nich był Gaetano Ghigiotti; dzięki dogłębnej znajomości funkcjonowania kurii rzymskiej szybko został zaufanym dworzaninem, wykorzystywanym przez Stanisława Augusta Poniatowskiego w różnych wymagających dyskrecji sprawach. Obok kariery dworskiej i dyplomatycznej Ghigiotti piastował godności kościelne: kanonika warmińskiego, kawalera maltańskiego, prałata domowego papieża, proto...
W wyniku zmian granic po I wojnie światowej europejskie państwa narodowe stanęły przed wyzwaniem zaszczepienia lojalności narodowej na nowych terenach przygranicznych. Ich mieszkańcy różnili się od siebie często pod względem religijnym, językowym, kulturowym lub etnicznym. W niniejszej książce Machteld Venken porównuje doświadczenia edukacji w dwóch tego rodzaju regionach: na Górnym Śląsku w Polsce oraz w Eupen, Sankt Vith i Malmedy w Belgii. Były to tereny wówczas świ...
O czym świadczy niepohamowany apetyt bohaterek w kinie polskim? Dlaczego Polki nie umierają na filmowym ekranie? Czy bohater filmów Andrzeja Wajdy to bohater romantyczny czy histeryczny? Czy postkolonialne fantazje mogą uratować polską męskość w kryzysie? Czy polskie kino popularne przepracowuje narodowe traumy? Na te i wiele innych pytań można znaleźć odpowiedź w tomie Wyobrażone tożsamości. Dyskursy wspólnotowe w kinie polskim. Zamieszczone w nim eseje powstały...
Człowiek nie jest światu potrzebny? Być może, w perspektywie narastającego kryzysu ekologicznego, nadszedł czas, by sobie to uświadomić. Człowiek – rozumiany nie jako gatunek, a jako humanistyczna idea – się skończył. Poszukiwanie nowych sposobów wyjścia z tej sytuacji musi nas prowadzić ku perspektywie posthumanistycznej, czyli takiej, która nie oddaje pierwszeństwa temu, co ludzkie, a raczej ustawia nas w egalitarnej relacji pośród innych istnień, współtworzących z nami świ...
Druga część I polskiego tomu międzynarodowej serii Corpus Vitrearum Medii Aevi poświęcona jest średniowiecznym witrażom Małopolski (z wyjątkiem kościoła Mariackiego w Krakowie, który był tematem tomu I, 1 wydanego w 2018 roku: https://www.universitas.com.pl/pl/ksiazki/2086-3566-die-mittelalterlichen-glasmalereien-horz-ela-dobroslawa.html#/1-rodzaj_ksiazki-ksiazka_papierowa), Ziemi Przemyskiej oraz Śląska. Tom korpusu witraży średniowiecznych w Polsce prezentuje wyniki d...
Giovanni Battista della Porta stwierdził, że sztuka jest w stanie nie tylko naśladować naturę, ale także tworzyć pozory odmiennej rzeczywistości, w której człowiek może czuć się trochę lepiej niż w otaczającym go świecie. Tę drugą funkcję przypisywano różnym gałęziom sztuki w czasie zagrożenia przez epidemię, starając się przekonać społeczność, że władze kościelne i świeckie panują lub są w stanie zapanować nad przebiegiem pomoru i ograniczyć jego skutki. Przez całą ep...
Edward Benesz (cz. Edvard Beneš) to jeden z najbardziej znanych polityków Europy Środkowej XX wieku. W czasie II wojny światowej wraz z Władysławem Sikorskim uosabiali walczącą o wolność, okupowaną przez III Rzeszę Europę. Poprowadził swój naród do sukcesu na konferencji wersalskiej, dzięki czemu – wedle zgodnej opinii historyków – Czechosłowacja stała się największym zwycięzcą i rdzeniem systemu wersalskiego (1919–1938). Benesz był jedną z twarzy demokratycznej, liber...
Zombi – który wywodzi się z haitańskiego vodu, choć współczesny kształt zyskał za sprawą amerykańskiej popkultury i dziś zachowuje luźny związek z pierwowzorem – oraz pishtaco – andyjski potwór wytapiający tłuszcz ze swoich ofiar – to dwie monstrualne istoty należące do bogatego imaginarium Ameryki Łacińskiej. W hispanoamerykańskiej literaturze potwory te pojawiają się na większą skalę tak naprawdę od niedawna; boom na prozę o żywych trupach nabrał tempa pod koniec pier...
Wojnę domową poprzedza rewolucja nowoczesności, zdetonowana przez zmiany społeczno-ekonomiczne i świadomościowe. Wtedy też wspólnota etniczna rozszczepia się na dwie antagonistyczne części, które poczuwają się do odmiennych systemów wartości, inaczej oceniają wspólną przeszłość i widzą rozdzielną przyszłość. W wojnie domowej zderzają się dwie wykluczające się kultury w obrębie tej samej jedni etnicznej. Uprzystępniają to przypadki wojen domowych – w Stanach Zjednoczony...
W Polsce od wielu dziesięcioleci (a właściwie od wieków) istniało szerokie środowisko osób zajmujących się myślą rosyjską. W ostatnich kilku dekadach badaczy filozofii rosyjskiej (zwłaszcza społecznej i religijnej) można było znaleźć właściwie na wszystkich wyższych uczelniach i w wyspecjalizowanych instytucjach naukowych, pochwalić się też mogli znaczącymi wynikami, i to na skalę międzynarodową, w tym szeroką i udaną współpracą z uczonymi rosyjskimi. Wszystko to zaini...